تاریخ آخرین ویرایش : چهار شنبه،12-9-1399
تعداد بازدید :58

تأثیر رنگ بر خلقیات مردم

پابلو پیکاسو (Pablo Picasso): رنگ‌ها مانند خصوصیات، تغییرات عواطف را دنبال می کنند.
رنگ ها احساسات متفاوتی را در ما ایجاد می کنند و یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر زندگی و ارتباط بین ما و محیط اطرافمان هستند. رنگ‌ها بر ذهن و رفتار ما، بر حس تعادل فکری و جسمی، در ایجاد حس شادمانی یا افسردگی، در القای آرامش یا بی‌قراریمان مؤثرند. استفاده هدفمند و دقیق از رنگ‌ها می‌تواند تأثیراتی در سلامتی و تعادل فکر، در آرامش جسمی و روانی و همین‌طور پیشرفت یا رکود جامعه داشته باشد. رنگ‌های خاص بی‌تردید آثار اقتصادی(فروش تولیدات، خدمات)، آثار اجتماعی(کسب اعتماد و احساس رضایت و امنیت)، آثار روانی(خوشحالی یا افسردگی)، آثار تعلیمی و تربیتی(برای کودکان) و … دارند. به هر روی باید توجه داشت دریافت نتیجه‌ای مطلوب از انجام هر نوع کار عملی، وجود اطلاعات و آگاهی های لازم و تئوریک در آن زمینه است. در انتخاب این موضوع سعی شده اطلاعاتی هرچند محدود مرتبط با موضوع و هدف ارائه شود.

***
ما اغلب وقتی کسل و بی حوصله ایم می گوییم که غمگین هستیم، در واقع رنگ ها تأثیر مستقیم روی خلقیات ما دارند. اما تاثیر واقعی رنگ ها بر وضعیت ذهنی ما چیست؟
در حالی که شما به اطراف نگاه می کنید چشم و مغزتان همزمان با یکدیگر کار کرده و اطلاعات را رد و بدل می کنند. وقتی چشم ها میوه ای را می بینند، مغز تصمیم می گیرد که آیا شما می خواهید آن را بخورید یا خیر؟ وقتی به آسمان نگاه می کنید نتیجه می گیرید که امروز باران نخواهد بارید. حتی کلماتی را که این جا نوشته شده می بینید و معانی آن را می فهمید. آیا در یک اتاق زرد احساس نگرانی و اضطراب می کنید؟ آیا رنگ آبی به شما حس آرامش و سکوت می دهد؟ در واقع این ها تأثیرات رنگ ها هستند.
در خصوص اثرگذاری رنگ ها نظرات متفاوتی وجود دارد. این طبیعی است که فکر کنیم بین خلقیات ما و رنگ ها ارتباطی وجود دارد. مثلا معمولا ترجیح می دهیم در اتاقی با رنگ های روشن و با طراوت زندگی کنیم تا در میان یک چهاردیواری خاکستری! همچنین می دانیم طول موج های خاصی از نور خورشید بر روی خلقیات ما اثر دارند. رنگ ها چیزی به جز امواج نور با طول موج های خاص نیستند. باید قبول کنیم درک و تأثیرپذیری افراد از رنگ ها کاملا متفاوت و منحصر به فرد است. یک محیط می تواند برای یک شخص آرام بخش و برای شخص دیگر تنش زا باشد. بنابراین تعمیم تأثیرات طول موج های خاص بر همه افراد
دشوار است.با وجود کمبود تحقیقات در این زمینه مفهوم روان شناسی رنگ تبدیل به موضوع داغی در بازاریابی، هنر، طراحی و سایر حوزه ها شده است. هنرمندان و طراحان داخلی مدت هاست پی برده اند که چگونه رنگ ها می توانند به طور چشم گیری بر خلقیات، احساسات و عواطف انسان ها تأثیرگذار باشند.
این ابزار ارتباطی قدرتمندی است که می تواند برای نشان دادن تأثیر بر خلقیات و ایجاد واکنش های فیزیولوژیکی مورد استفاده قرار گیرد. پرسش اصلی برای تحلیل موضوع این است که رنگ چیست؟
در سال ۱۶۶۶، دانشمند انگلیسی ایزاک نیوتون (Isaac Newton)، دریافت که وقتی نور سفید خالص از یک منشور عبور می کند به تمامی رنگ های مرئی تجزیه می شود. او همچنین دریافت که هر رنگ از یک طول موج خاص تشکیل شده و قابل تجزیه به رنگ های دیگر نیست. رنگ هایی که سمت آبی طیف قرار دارند رنگ های «سرد» نامیده می شوند که شامل آبی، بنفش و سبز هستند. این رنگ ها اغلب «آرام» توصیف شده اند که می توانند احساس غم یا بی تفاوتی را به ذهن القا کنند.
در حالی که درک و دریافت حسی رنگ ها تا حدودی ذهنی هستند، بعضی از تأثیرات آن ها معنای فراگیر و جهانی دارند. رنگ های منطقه قرمز، طیف رنگی رنگ های«گرم» نامیده می شوند که شامل قرمز، نارنجی و زرد هستند. رنگ های گرم برانگیزاننده عواطفی هستند که از احساس گرما و آرامش تا حس خشم و دشمنی متفاوتند. در خصوص روان شناسی رنگ ها نظرات بسیاری وجود دارد که همگی آن ها بیانگر تأثیرات رنگ بر خلقیات مردم است. تمایز آن ها بر پایه عواملی است که باعثٍ تأثیرات رنگ می شوند، از جمله فرهنگ و عقیده و نیز آن چه که درون بدن انسان ها رخ می دهد. معنای رنگ ها در فرهنگ های مختلف متفاوت است و حتی در جوامع غربی معنای رنگ های مختلف در طی سال ها تغییراتی کرده است.

تأثیرات روان شناختی رنگ ها
قرمز: در حالی که ثابت شده که قرمز، رنگی مربوط به شادابی و نشاط است، نشان داده شده که با احساس خشم نیز در ارتباط است. قرمز می تواند از بین برنده افکار منفی باشد اما می تواند باعث تحریک پذیری شخص نیز بشود. این رنگ می تواند برای کاهش بدخلقی و پرخاشگری استفاده شود، زیرا با احساس مربوط به عشق در ارتباط است.
نارنجی: نشان داده شده که نارنجی تنها تأثیرات مثبت بر روی وضعیت عاطفی شما می گذارد. این رنگ برطرف کننده حس ترحم به خود، ارزش قائل شدن به خود و عدم تمایل به بخشش است. نارنجی عواطف شما را به جوش می آورد و یک ضدافسردگی فوق العاده است.
زرد: زرد نیز مانند نارنجی رنگی شاد و نشاط آور است. همچنین می تواند با عقلانیت، قدرت تشخیص، حافظه، تفکر روشن، قدرت تصمیم گیری و قضاوت صحیح و نیز سازماندهی مفید و فهم نقطه نظرات متفاوت همراه باشد. رنگ زرد اعتماد به نفس را افزایش داده و خوش بینی را تقویت می کند. در عوض زرد کدِر می تواند تداعی کننده احساس ترس باشد.
سبز: سبز القا کننده حس راحتی، تنبلی، آرامش و خونسردی است. این رنگ در تعادل بخشیدن و تسکین دادن به عواطف به ما کمک می کند، برخی دلیل آن را ارتباط آن با طبیعت و حس ذاتی ما با جهان طبیعی در هنگام تجربه رنگ سبز می دانند. با وجود این سبزهای تیره و مایل به خاکستری می توانند تأثیر عکس بر سلامت جسمی و عاطفی انسان داشته باشند.
آبی: ما معمولا رنگ آبی را با شب مرتبط می دانیم، بنابر این احساس آرامش و آسودگی می کنیم. آبی های روشن به ما احساس دور شدن از ازدحام و شلوغی روز را می دهند. این رنگ ها می توانند در رفع بی خوابی مفید باشند. آبی همانند زرد القا کننده کنترل ذهنی، شفافیت و خلاقیت است. اما آبی بسیار تیره ایجاد افسردگی می کند.
بنفش: از این رنگ در مراقبت از بیماران دچار اختلالات عصبی استفاده می شود. زیرا نشان داده شده که رنگ بنفش به تعادل ذهن و بهبود وسواس و ترس کمک می کند.
نیلی: اغلب با سمت راست مغز مرتبط بوده و برانگیزاننده شهود و تخیل است.
قهوه ای: قهوه ای رنگ خاک و زمین و در نهایت خانه است. این رنگ باعث حفظ ثبات امنیت می شود. گاهی اوقات رنگ قهوه ای می تواند بازدارنده عواطف و نشانه کناره گیری از دنیا باشد.
سیاه: این رنگ در عین آرامش بخش بودن و ایجاد حس ایمنی، رازآلود و همراه با سکوت و گاه مرگ است. رنگ سیاه منفعل است و می تواند ما را از رشد و تغییر باز دارد.
سفید: رنگ سفید نهایت پاکی است. این رنگ درحالی که هراس و ناامیدی را بر طرف می کند احساس صلح و آرامش را نیز القا می کند. از سفید می توان برای تلقین حس آزادی و گشودگی استفاده کرد. سفیدی بیش از اندازه باعث ایجاد حس جدایی شده و می تواند سرد و منزوی کننده باشد.
خاکستری: خاکستری رنگ استقلال و خودباوری است. اگر اگرچه عموماً رنگی خنثی در نظر گرفته می شود. اما می تواند رنگ گریز از مسئولیت و عدم تعهد باشد (زیرا نه سفید است نه سیاه). خاکستری نشانگر جدایی، کناره گیری و در نهایت، تنهایی است.
بر این اساس تأثیر رنگ بر خلقیات مبتنی بر عقاید شخصی است. به عنوان مثال اگر شخصی رنگ صورتی را نپسندد ممکن است آن را با تنفر مرتبط بداند. یا به باور دیگر، رنگ بر اساس فرهنگ فردی بر خلقیات اثر می گذارد. برای مثال با دیدن رنگ آبی بدن ماده شیمیایی ترشح می کند که باعث آرامش می شود. همچنین از آن جا که تمرکز بر رنگ زرد برای چشم سخت تر از سایر رنگ هاست، ممکن است افراد هنگام دیدن آن برانگیخته شوند. این واقعیت اثبات شده است که نوزادان در مهدکودک های زرد رنگ بیشتر گریه می کنند.
برخی محققان بر این باورند که تأثیر رنگ هم جسمی و هم روحی است. به عنوان مثال سبز به این دلیل باعث تمدد اعصاب است که منجر به شل شدن عضلات و در نتیجه تنفس عمیق تر و آرام تر می شود. یا آبی به این دلیل ایجاد آرامش می کند که باعث کاهش فشار خون می شود. این محققان نتیجه گرفته اند که رنگ به دلیل تأثیری که بر جسم دارد باعث تغییر در خلقیات افراد می شود.
تأثیر در خلقیات افراد کاربردهای عملی گوناگونی نیز دارد. امروزه بسیاری از شرکت ها تحقیقات مفصلی بر روی تأثیر رنگ بر صنعت انجام داده اند. به عنوان مثال در هنگام بازاریابی محصولات جدید بسیار مهم است که در نظر داشته باشیم که برای مصرف کنندگان ظاهر و رنگ محصول از سایر عوامل مانند صدا، بو و بافت مهم تر است. مثلا تا مدت ها رنگ سفید در صنعت چندان مطلوب نبود، تا هنگامی که شرکت «اپل» تقریباً تمام محصولاتش را با رنگ سفید طراحی و ارائه کرد. مشهورترین محصولات امروزه دارای رنگ زمینه ای سفید هستند. هم اکنون بیشتر بازاریابان به نیاز هماهنگ بودن رنگ و طرح کالا پی برده اند. اهمیت تأثیر رنگ در صنعت تجارت به گونه ای است که حتی برخی از محصولات معروف شدیداً به طرح های رنگی خود وابسته هستند؛ به نحوی که بدون توجه و دیدن نام تجاری شرکت تنها از روی رنگ قابل شناسایی هستند.

***
تأثیر رنگ بر مردم هر آن چه که باشد قطعاً بر رفتارهای فردی و اجتماعی آن ها بسیار تأثیرگذار و عمیق خواهد بود و موجب واکنش های رفتاری آن ها و منجر به پیشرفت یا رکود جامعه می‌شود.
با عدم انتخاب و جایگزینی صحیح رنگ در مکان خاص خود و به کارگیری نادرست آن در محیط های انسانی، صدمات روحی شدیدی بر افراد وارد خواهد آمد. پس با رعایت اصول رنگ شناسی، زمینه جامعه ای پویا و شاد را می توان فراهم آورد.

* این مقاله ترجمه ای است از:
The influence of colors to the people mood- Qendrim Ahmetaj.

codexzam8x

روزنامه اطلاعات



نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید