تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :830

وضعیت بحرانی حیات‌وحش و انقراض

گونه های جانوری در معرض خطر چهارمحال بختیاری 

 مدیر دیده‌بان حقوق حیوانات ایران با تأکید بر رشد بی‌سابقه‌ قاچاق حیات‌وحش طی 10 سال اخیر گفت: این اتفاق کاملاً تخلف است اما برخوردی با خاطیان صورت نمی‌گیرد.

 شهرام امیری‌شریفی در آستانه دوازدهم اسفندماه "روز جهانی حیات وحش" در گفت‌وگو با ایسنا وضعیت حیات‌وحش در کشور را بحرانی عنوان کرد و افزود: در طول نیم قرن به دلایل متعدد بیش از 95 درصد جمعیت جانوری را از دست داده‌ایم.

وی با تأکید بر اینکه علت اصلی این حجم خسارت در وهله اول بشر بوده است، اظهار کرد: درحال حاضر دوگونه تهدید در قالب تهدید نرم و سخت حیات جانوران و حیوانات را در معرض خطر قرار داده است.

گونه های جانوری در معرض خطر چهارمحال بختیاری

این فعال حقوق حیوانات تصریح کرد: تهدیدات نرم شامل تخریب زیستگاه و مسائل اقلیمی که شرایط زیست حیوانات را متاثر کرده است می‌شود و به دلیل اینکه مسائل کلان محسوب می‌شود نمی‌توانیم به آن ورود کنیم اما تهدیدات سخت که در کوتاه‌مدت عواقب خود را برجای می‌گذارد شامل تصادفات جاده‌ای، شکار، نگهداری حیوانات، صید و زنده‌گیری و انتقال آنها به سیرک، باغ‌وحش باغ پرندگان و حتی قاچاق به خارج از کشور است.

وی با اشاره به مشکلات جدی چون گونه مهاجم شدن برخی حیوانات وارداتی برای حیوانات بومی گفت: قاچاق حیات‌وحش از نظر مالی جایگاه سوم را در دنیا به خود اختصاص داده است اما متاسفانه در ایران علیرغم تشدید این موضوع طی 10 سال اخیر مسئولین درصدد کنترل شرایط بر نیامده‌اند و همچنان شاهد رشد وب‌سایت‌هایی که به راحتی فروش حیوانات را انجام می‌دهند هستیم.

امیری‌شریفی عنوان کرد: با وجود ارائه گزارشات مستند به سازمان محیط زیست مبنی بر فعالیت این سایت‌ها برخوردی صورت نگرفته است و به راحتی در یک سایت می‌تواند در یک روز 800 آگهی فروش سنجاب که گونه‌ای در معرض انقراض در کشور به شمار می‌رود را شاهد بود که با نام سنجاب کانادایی به فروش می‌رود. قطعا اگر این گونه به کشور وارد شده باشد گونه مهاجم تلقی می‌شود که صدمات جدی به حیوانات بومی ما خواهد زد.

وی با تأکید بر اینکه ورود و یا خروج هر نوع گونه جانوری 100 درصد تخلف است اما مسئولین اقدام عملی انجام نمی‌دهند، و هروز شاهد قاچاق انواع گونه‌ها و حتی قاچاق اعضای آنها در سطح گسترده در حوزه قاچاق پوست، تاکسی‌درمی و نمایش هستیم به بحث نگهداری حیوانات اشاره کرد و گفت: روز حیات‌وحش عنوان جهانی را یدک می‌کشد به همین دلیل لازم است که اگر حتی جهانی عمل نمی‌کنیم حداقل باید جهانی فکر کنیم.

وی ادامه داد: گونه‌های بومی و داخلی ما هویت جهانی دارند، برای مثال یوزپلنگ ایرانی کاراکتری جهانی است و تنها در ایران یافت می‌شود اما طی شش ماهه اخیر یک یوزپلنگ مادر و توله آن در تصادف جاده‌ای از بین رفتند. مرگ دو یوزپلنگ برابر با کاهش پنج درصد جمعیت کل یوزپلنگ‌های دنیاست و عملا تنها با ترمز نگرفتن یک خودرو به راحتی پنج درصد جمعیت این گونه از دست رفت.

مدیر دیده‌بان حقوق حیوانات ایران با تأکید بر اهمیت نقش همه افراد برای حفظ حیات‌وحش عنوان کرد: گاهی به اشتباه فقط سیستم را مسئول همه امور می‌دانیم اما با دیدی منصفانه نسبت به مسائل می‌توان دیدگاه درستی را اعمال کرد.

وی افزود: سازمان محیط‌زیست سالانه تنها با 180 میلیارد تومان باید محیط زیست کشور را مدیریت کند درصورتی‌که این رقم به هیچ عنوان جوابگوی کنترل 10 درصد خاک کشور نخواهد بود و مسلما کوتاهی و نقصان‌ها خود را نشان می‌دهد اما درکنار آن NGO ها می‌توانند نقش تعیین‌کننده‌ای داشته باشد. سمن‌ها بدون انتظار و درخواست اداری صرفا در جهت کمک به محیط زیست و حیات‌وحش فعالند و می‌توان از این پتانسیل استفاده بهینه کرد.

امیری‌شریفی مثمرثمربودن فعالیت این NGOها و داشتن خروجی مفید و مثبت از عملکرد آنها را مشروط به حرکت در کانال درست دانست و افزود: سمن‌ها حلقه واسط بین سیستم دولتی و مردم هستند. علیرغم داشتن روابط دوستانه با محیط زیست به منظور بهبود شرایط انتقادهای خود را ارائه می‌کند و تعاملی دوطرفه را در پیش گرفته‌اند.

گونه های جانوری در معرض خطر چهارمحال بختیاری

این فعال حقوق حیوانات با اشاره به تهدیداتی که از جانب بشر متحمل حیوانات می‌شود، گفت: همه ما در این تهدیدات نقش داریم و دلیل این موضوع نزدیکی بیش از حد به حیات حیوانی است، دخالت‌های بی‌مورد انسانی باعث بروز مشکلات شده است درصورتی که باید فاصله لازم با حیات‌وحش حفظ شود و صرفا افراد متخصص وارد عرصه شوند.

گونه های جانوری در معرض خطر چهارمحال بختیاری

شهرکرد-ایرنا- بیش از9.4 درصد از مساحت استان چهارمحال و بختیاری جزو مناطق حفاظت شده، پارک ملی و منطقه شکار ممنوع است و این استان، رتبه اول تنوع زیستی کشور را در اختیار دارد.

به گزارش ایرنا، چهارمحال و بختیاری با داشتن 28.3 گونه جانوری در هر یک میلیون هکتار، مقام اول گونه های جانوری کشور را دارد.

87 درصد از مساحت این استان کوهستانی است و تاکنون بیش از یکهزار و 200 گونه گیاهی و 294گونه جانوری اعم از انواع پرندگان، پستانداران، ماهی ها و خزندگان در آن شناسایی شده است.

پلنگ، پرندگان شکاری و گوشتخوار، خرس قهوه ای، عقاب، قوچ، میش، حواصیل، قرقی، لک لک، برف، باکلان، کورکرو، سُنقر،ا ُردک ماهی، سار گَپه، خروس کولی، بزمچه، کبک دری، لاک پشت، خاکزی، پرستو، افعی شاخدار، ماهی قزل آلا، باربوس، کبک دَری، باتلان، عقاب طلایی و ماهی گوه خری از جمله گونه های جانوری استان چهارمحال و بختیاری است.

 حفاطت از این گونه ها، وظیفه ای همگانی است و به فرهنگ سازی در بین مردم بخصوص حاشیه نشینان مناطق حفاظت شده نیاز دارد.

از گونه های جانوری استان، باکلان، عقاب طلایی، شاهین، بحری، اردک بلوطی، ماهی گوره خری، کبک دَری، خرس قهوه ای و پلنگ در معرض خطر انقراض قرار دارند.

اکنون کبک دَری از پرندگان شاخص مناطق کوهستانی و در معرض تهدید کشورمان و بخصوص نماد جانوری استان چهارمحال و بختیاری است که نسل آن در خطر انقراض قرار دارد.

این گونه به زمستانهای سخت کوهستانهای چهارمحال و بختیاری سازگاری پیدا کرده و زیستگاهش محدود به مناطق صخره ای و صعب العبور کوهستانی است و در زمستانهای سرد بندرت مهاجرت می کند.

محدودیت زیستگاهی و عدم مهاجرت این گونه را بشدت آسیب پذیر ساخته و هرگونه تغییر یا آسیب از قبیل عملیات راهسازی در داخل مناطق کوهستانی، ساخت و سازهای بی رویه و ورود دام به زیستگاه این پرنده تلنگُری است تا جمعیت آن را از حد کنونی نیز کمتر و حتی با خطر انقراض نسل مواجه کند.

از سوی دیگر شکار قاچاق و بی رویه ای که در فصل بهار و اغلب با سلاح گلوله زنی از فاصله دور انجام می شود و نیز افزایش جمعیت کلاغ زاغی در سالهای اخیر و شکار جوجه های کبک دَری و یا از بین بردن تخم ها توسط این پرنده، از عوامل موثر در کاهش جمعیت کبک دَری در اکثر زیستگاه هاست.

از دیدگاه کارشناسان، حفاظت از زیستگاه های کوهستانی، برخورد با شکار قاچاق و جلوگیری از ورود دام بیش از ظرفیت منابع کمک بسیار موثری در حفظ نسل این پرنده شاخص محسوب می شود.

در این زمینه، فرهنگسازی و نهادینه کردن این اصل که کبک دَری در زیستگاه طبیعی و کوهستانی اش زیباست نه به صورت نمونه شکار شده و بی جان تاکسی درمی شده اش در کُلکسیون های شخصی و خانگی، بسیار مهم است. 

گونه های جانوری در معرض خطر چهارمحال بختیاری

کبک درُی طبق نامه شماره 6108/32 مورخ هشتم اردیبهشت سال 87 به عنوان نماد جانوری استان چهارمحال و بختیاری از سوی سازمان حفاظت محیط زیست معرفی شد.

مدیرکل حفاطت محیط زیست چهارمحال و بختیاری گفت: هم اکنون نسل بیش از 13 گونه جانوری در استان از جمله پلنگ، خرس قهوه ای، عقاب طلایی، کبک درَی، ماهی گوره خری، عقاب طلایی، بالابان، قوچ و میش وحشی، کل، بز وحشی و اُردک سرسفید در معرض انقراض هستند.

شهرام احمدی افزود: تنوع گونه های جانوری در استان، ضرورت حفاظت و افزایش ضریب حفاظت فیزیکی در استان را افزایش می دهد.

وی گفت: تخریب زیستگاه بدلیل فشار مضاعف به زیستگاه ها و خشکسالی، نوع تغذیه و تغییر شیوه زندگی از مهمترین دلای