زمینه‌‌های گفتمان عدالت اجتماعیزمینه‌‌های گفتمان عدالت اجتماعی

در تاریخ ۱۵ بهمن ۱۳۵۷، مهندس مهدی بازرگان، طی حکمی ازسوی امام خمینی (ره) به نخست‌وزیری منصوب‌ شد. گفتمان عدالت اجتماعی دولت بازرگان را می‌توان گفتمان عدالت اجتماعی به‌مثابه اصلاح ساختار دولت و ایجاد دولت حداقلی نامید

 
گفته هاگفته ها

جیمز اسکات در اقتصاد معنوی دهقان، اخلاق معاشی اقتصاد روستایی پیش از سرمایه‌داری را چنین شرح داده است.

 
شکست الگوی توسعه در دوران پهلوی دومشکست الگوی توسعه در دوران پهلوی دوم

تا یک دهه پس از کودتای ۱۳۳۲ شاه درصدد تثبیت قدرت خود بود. در ادامه، حکومت پهلوی متکی به برنامه‌های پیشنهادی خارجی، تاسیس نهادهای جدید در عرصه توسعه و برنامه‌ریزی، درآمدهای کلان نفتی و واردات فراوان، برنامه‌های توسعه را طرح‌ریزی کرد. وجه غالب این برنامه‌ها، توجه و تمرکز بر رشد اقتصادی بود. در این برنامه‌ها، عرصه فرهنگ بومی و جنبه‌های سیاسی، مورد غفلت قرار گرفته بود.

 
نظام مالیاتی ایران در دوره قاجارنظام مالیاتی ایران در دوره قاجار

در دوره قاجار، نظام مالیاتی ایران به‌دست مستوفیان اداره می‌شد و ساختار ساده‌ای داشت؛ به این‌گونه که برای هر ایالتی، مستوفی در مرکز دارالخلافه به تنظیم دفاتر مالیاتی (جزوجمع) مشغول بود.

 
شکاف میان بخش‌های اجتماعیشکاف میان بخش‌های اجتماعی

دلایل ناکامی‌های نظام برنامه‌ریزی توسعه را در چه عواملی می‌توان جست‌وجو کرد؟ در اینجا ما بر دو دسته محدودیت‌های عملیاتی و ساختاری در کشور تاکید می‌کنیم. به بیان روشن‌تر، دلایل مساله را در مثلث دولت، توسعه (عمران) و برنامه‌ریزی جست‌وجو می‌کنیم.

 
همه‌پرسی انقلاب سفیدهمه‌پرسی انقلاب سفید

در تاریخ ۶ بهمن ماه ۱۳۴۱ همه‌پرسی سراسری مربوط به اصلاحات ارضی اجرا شد. ۵ میلیون و۵۸۹ هزار و ۷۱۱ نفر برای انقلاب سفید و ۵۲۱ هزار و ۱۰۸ نفر علیه انقلاب سفید، آرای خود را به صندوق‌ها ریختند. در این انتخابات برای نخستین بار در تاریخ ایران زنان نیز به پای صندوق‌های رای رفتند و اصلاحات ارضی در سه مرحله انجام شد.

 
چرا اسلام ایرانی؟چرا اسلام ایرانی؟

اشاره: هانری کربن (۱۹۰۳ـ ۱۹۷۸) فیلسوف و ایران‌شناس فرانسوی طی بیست سال پایانی عمرش، بخشی از سال را در ایران ساکن بود و در دانشگاه تهران تدریس و با مرحوم علامه طباطبایی و دیگر اندیشمندان مسلمان ایرانی گفتگو و در آثار فلسفی و عرفانی اسلام تعمق و تصحیح و تألیف می‌کرد و به همین جهت او را یکی از احیا‌کنندگان جریان فلسفه‌ اسلامی در دوران معاصر به شمار آورده‌اند و افزون بر این همدلی بسیاری نیز با فرهنگ و تمدن ایرانی و شیعی داشت، به گونه‌ای که ایران را کانون معنویت و تاریخ ادیان می‌دانست. از جمله کارهای مفصل و ژرف او، مجموعه چهار جلدی «اسلام ایرانی» است که همکار ارجمندمان آقای دکتر رحمتی ـ سردبیر اطلاعات حکمت و معرفت ـ ترجمه کرده‌اند. گفتگوی زیر به همین مناسبت انجام شده است.

 
هوش مصنوعی در سال ۲۰۱۹هوش مصنوعی در سال ۲۰۱۹

در حال حاضر، اصطلاح AIیا هوش مصنوعی فراگیر شده و ارتباطات بشری را تغییر داده است. بنا بر این فراگیری چنین علمی‌یکی از موارد ضروری در زندگی امروز بشر است. در سال‌های اخیر هوش مصنوعی (AI) موضوع داغ رسانه‌‌ها بوده و همچنان هم با قابلیت‌های روز افزون خود جذاب ‌ترین موضوع رسانه‌ها محسوب می‌‌شود و غول‌های فناوری جهان مانند آمازون، فیسبوک، مایکروسافت و گوگل نیز سرمایه گذاری‌‌های عظیمی‌در این زمینه می‌‌کنند.

 
برنامه‌ریزی ناموفقبرنامه‌ریزی ناموفق

در دوره پهلوی ‌اول، دستگاه اداری و ارتش براساس الگوهای غربی سازمان یافتند و الگوی اقتصاد ارشادی و ملی آلمان سرمشق قرار گرفت و صنعتی‌شدن کشور و حمایت از صنایع داخلی، هدف اصلی برنامه‌های دولتی تعریف شدند. توجه ویژه‌ای نیز به صنایع وطنی شد و تبلیغات بسیاری برای معرفی کالاهای ایرانی انجام شدند. این کار، حمایتی از صنایع ماشینی نوپا برای کمک به توسعه بیشتر آنها بود (بهنام، ۱۳۷۵: ۵۸و۵۹).

 
ورقه سفید امضا!ورقه سفید امضا!

دکتر مصدق در جلسه نهم آذرماه ۱۳۳۲ محکمه نظامی تهران گفت: «طراحان خارجی ـ داخلی نقشه کودتا (۲۸ مرداد) قبلا از شاه یک «ورقه سفید امضا» گرفته بودند. آنان بعدا و در تاریخ معین که مورد نظرشان بود آن ورقه را پر کردند و نام «فضل‌الله زاهدی» را در آن نوشتند و به‌عنوان نخست وزیر معرفی کردند و ورقه از پیش امضا شده را فرمان شاه خواندند