مقالات معماری و شهرسازی

 شهرآشوب تبلیغات شهرآشوب تبلیغات


هر روز پایتخت نشینان از خود می پرسند این حجم از انواع کالاها که از در و دیوار، خیابان، پیاده راه، ساختمان ها و درختان شهر برایشان تبلیغ می شود را باید خرید، تماشا کرد، استفاده بُرد یا فقط در حسرت دراختیار نداشتن شان نشست؟

 
نامه یک بانوی مشروطه‌خواهنامه یک بانوی مشروطه‌خواه


از امتیازهای جنبش مشروطیت، حضور مؤثر و دامنه‌دار زنان در مراحل مختلف جنبش است. حضور زنان آزادی‌خواه در نهضت مشروطه، اگرچه –به دلایل فرهنگی و اجتماعی در آن دوره از زمان – هم‌پایه و همسان با حضور مردان نبود، در قیاس با نقش اجتماعی آنان در زمان‌های پیش از مشروطه، پدیده‌ای نو و بی‌سابقه به شمار می‌رفت. هر چه بر عمر مشروطه می‌گذشت

 
تاسیس کارخانه قند و کبریتتاسیس کارخانه قند و کبریت

امین‌‌الدوله در دوره صدارت خود فعالیت‌‌های اصلاحی مختلفی را در دستور کار قرار داد: «امین‌‌الدوله معتقد بود که باید حاجت کشور را از مال‌‌التجاره‌‌های خارجی با ایجاد کارخانه‌‌ها رفع کرد... بر اثر همین عقیده بود که در زمان ناصرالدین شاه کارخانه کبریت‌‌سازی در الهیه شمیران و کارخانه قندریزی با سرمایه‌‌های خارجی و داخلی در کهریزک دائر کرده بود.

 
دست‌های آلودهدست‌های آلوده

شاید یکی از بداقبالی‌های مصدق‌، سیاستمدار پیر و پیچیده و دولتش این بود که با آنتونی ایدن همزمان شده بود؛ سیاستمداری بسیار باهوش و بسیار زیرک، سیاستمداری که به علت علاقه شخصی خود به منطقه خاورمیانه تمام این منطقه به‌‌‌خصوص ایران را به خوبی می‌شناخت.

 
دست‌های آلودهدست‌های آلوده

شاید یکی از بداقبالی‌های مصدق‌، سیاستمدار پیر و پیچیده و دولتش این بود که با آنتونی ایدن همزمان شده بود؛ سیاستمداری بسیار باهوش و بسیار زیرک، سیاستمداری که به علت علاقه شخصی خود به منطقه خاورمیانه تمام این منطقه به‌‌‌خصوص ایران را به خوبی می‌شناخت.

 
امروز در تاريخامروز در تاريخ

دولت مسكو يکم ژانويه 1925 و درست سه سال پس از اعلام تبديل نام «روسيه شوروي» به «اتحاد جماهير شوروي» و تقسيمات دست ساخت بر پايه معتقداتِ جهان وطني و رسيدن به هدفِ وجود يک کنفدراسيون جهاني با يک دولت (نوعي جامعه مشترک المنافع) بخارا، سمرقند، مَرو (مري) و ساير مناطق شمالي خراسان بزرگتر را كه مَهد و پاسدار زبان و ادبيات فارسي، فرهنگ و تمدن ايراني بوده اند از هم جدا كرد و بخشي از مردم تاجيك (پارسي زبانان، ايراني تباران، غيرعربان و غير آلتائيک ها و غُزها) مناطق شمال شرقي خراسان بزرگتر را به نام منطقه خود مختار بدخشان از مرزهاي ايران دورساخت تا به انديشه يكپارچه شدن با ايران و افغانستان و احياء «ايران زمين» نيافتند.

 
دهقان می‌روددهقان می‌رود


‎۱۶دی ماه با پانزدهمین سالگرد در گذشت «علی دهقان» مصادف است.تصدی سمت استانداری در گیلان و آذربایجان شرقی، مدیرکلی فرهنگ و هنر در استانهای آذربایجان غربی و آذربایجان شرقی، ریاست دانشسرای پسران تبریز و… عناوینی هستند که در بررسی کارنامه علی دهقان به چشم می‌خورد، با این حال آنچه که سبب شده نام «علی دهقان» در خاطره‌ها زنده بماند نه مناصب متعدد وی بلکه کارنامه‌ای سرشار از خدمات ماندگار او در عرصه فرهنگ ایران و آذربایجان است. وی موسس قریب به ۸۰ باب موسسه فرهنگی و آموزشی از جمله « کتابخانه ملی تبریز» و «موزه آذربایجان» محسوب می‌شود‏‎. ‎

 
گفته هاگفته ها

«... چاپارهایی که از تهران به مقصد شهرستان‌ها حرکت می‌کردند، حامل صدها نامه از مظفرالدین شاه و درباریان بودند که خطاب به فئودال‌ها، مالکان مرتجع و مستبد و روسای ایلات شاهسون نوشته شده بود. در تمام نامه‌ها شاه طرفداران خود در ولایات را به ایجاد فتنه و آشوب تحریک می‌کرد.

 
بزرگنمایی متن خبر موسسه ریسندگی «برق دهش»بزرگنمایی متن خبر موسسه ریسندگی «برق دهش»

موسسه ریسندگی برق دهش در تاریخ ۲۷ خرداد ۱۳۱۵ کار نخ‌ریسی را در اصفهان شروع کرد و اگر همان کارخانه نور اصفهان باشد، از جریان کار آن اطلاعات چندانی وجود ندارد؛ ولی احتمالا از کارخانه‌های منظم و به دور از بحران نبوده و ازجمله در بهار سال ۳۱ در حال تعطیل بوده و در نتیجه اقدامات وزارت کار و تصمیم وزارت جنگ به سفارش دادن به آن مجددا شروع به‌کار کرده بود و در مهرماه ۱۳۳۵ هم تعطیل بوده و مدتی از تعطیلی آن می‌گذشته است.

 
مداخله انگلیسی‌ها در قتل دیپلمات روسمداخله انگلیسی‌ها در قتل دیپلمات روس

اسناد وزارت خارجه روسیه نشان می‌دهد که انگلیسی‌ها با سوءاستفاده از تندخویی‌ها و جاه‌طلبی‌های «الکساندر گریبایدوف» او را به مرحله‌ای رساندند که راه فراری از مرگ نداشت. خبرگزاری اسپوتنیک به نقل از «نیکیتا‌میخالکوف» رئیس اتحادیه سینماتوگرافی روسیه که در صدد ساخت فیلم عامل انعقاد قرارداد ترکمانچای است

 
نخستین دبستاننخستین دبستان

مدرسه نصریه یا ادبیه نخستین مدرسه در اردبیل بوده است که توسط محمدولی خان‌تنکابنی (نصرالسلطنه) که بعدها به سپهسالار اعظم ملقب شد، در ۱۳۲۲ق تاسیس شد

 
تولد گریبایدوف، دیپلمات روسیتولد گریبایدوف، دیپلمات روسی

الکساندر گریبایدوف دیپلمات، نظامی و نمایش‌نامه‌نویس روس ۱۵ ژانویه ۱۷۹۵ در مسکو به دنیا آمد. گریبایدوف در مذاکرات صلح ترکمانچای و نگارش عهدنامه آن نقشی محوری داشت و مدت کوتاهی پس از عقد عهدنامه، به‌عنوان وزیر مختار روسیه به ایران آمد.

 
قیمت سکه در دی ماه ۱۳۳۱قیمت سکه در دی ماه ۱۳۳۱


اواخر دی ماه سال ۱۳۳۱ دولت دکتر مصدق به سبب نزدیک بودن نوروز، بهای بانکی سکه طلا (یک پهلوی) را ۷۵ تومان تعیین کرد که فروشندگان باید آن را با افزودن ۵ قران سود

 
فتح بغداد به دست لشکر دیلمیفتح بغداد به دست لشکر دیلمی

۱۵ ژانویه سال ۹۴۶ میلادی، احمد دیلمی (معزالدوله) بغداد را تصرف کرد. احمد معزالدوله از مشهورترین حاکمان آل‌بویه است. وی ضمن یک سلسله اقدامات نظامی و سیاسی که به همراه برادرانش انجام داد پس از فتح کرمان و جنوب ایران در سال ۳۳۲ به عراق حمله کرد؛ اما در شهر واسط به سختی از سپاه خلیفه شکست خورد و به سوی شوش بازگشت؛ اما از این هزیمت ناامید نشد و با بازسازی سپاهش، بخت خود را بار دیگر آزمود.

 
امتناع و سقوطامتناع و سقوط

ملی کردن صنعت نفت در ایران به‌عنوان یک رویداد بزرگ سیاسی و اقتصادی، بازتاب داخلی و خارجی گسترده‌ای داشت و می‌توانست آثار تعیین‌کننده و سرنوشت‌سازی بر پویش استعمارزدایی در کشورهای مستعمره و نیمه‌مستعمره برجا گذارد. از این رو برای مهار آن و در اختیار گرفتن مجدد نفت ایران، پیشنهادها و طرح‌های جایگزین متعددی از سوی انگلستان، آمریکا و مجامع بین‌المللی، ارائه شد

 
تجاوز به مشروطهتجاوز به مشروطه

یکی از وقایع شوم و متجاوزانه درتاریخ ایران، حمله روس‌ها به شمال ایران به بهانه استخدام فردی به نام مورگان شوستر در امور مالیه بود. تاریخ ایران بارها طعم تلخ خیانت روس‌ها را چشیده است.

 
گفته‌هاگفته‌ها

ظل‌السطان مدت ۱۰ سال حاکم مستبد چهارده ایالت جنوب غربی و مغرب ایران نیز بوده است که در این مناطق هم خود و خاندانش از هیچ ظلم و ستمی نسبت به مردم کوتاهی نکردند. در نمونه‌ای از ظلم و قدرت مطلق این شخص آمده است که وی به قرار مسموع مبلغ هنگفتی به‌زور از یکی از تجار اصفهان وام می‌گیرد

 
رابطه امیرکبیر با رجال عصر خودرابطه امیرکبیر با رجال عصر خود

در موضوع روابط امیرکبیر با رجال زمان خودش مطلب زیادی نمی‌توان گفت؛ زیرا با وجود تحقیقاتی که درباره این بزرگمرد شده است هنوز مسائل بسیاری از جمله زندگانی خصوصی او پیش از رسیدن به صدارت مجهول است.

 
گشایش دیپلماسی مدرنگشایش دیپلماسی مدرن

مدرسه علوم‌سیاسی که در سال ۱۳۱۷ تاسیس شد، مدرسه‌ای بود «جدید و کاملا فرنگی»... این مدرسه پس از قسمت طب دارالفنون که به مدرسه طب قدیم معروف است، دومین مدرسه‌ای است که در رشته تخصصی ایجاد شده است.»

 
دادخواهی بی‌نتیجهدادخواهی بی‌نتیجه

۲۲ دی ماه ۱۲۹۷ خانواده های افسرانی که توسط انگلیسی‌ها اعدام شده بودند برای شکایت از وثوق‌الدوله رئیس‌الوزرای وقت که به اعتراض آنان توجه نکرده بود، ۲۲ دی مقابل کاخ گلستان اجتماع کردند.