تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :3597

الهام از طبیعت

پیش گفتار

الهام :

الهام دارای معانی و مفاهیم بسیار است ومعنی آن در لغت نامه دهخدا بشرح زیراست :
الهام در لغت اعلام مطلق است ودر شرع القاء معانی ازطریق فیض.
در اصطلاح القاء معنی دردل به طریق فیض .
افکندن خدا دردل کسی امری راکه وی را به فعل ویا ترک چیزی وادارد.
دردل افکندن نیکی و آموزاندن . دردل افکندن خدای تعالی چیزرا .
برداشت عرفانی و ذهنی انسان از محیط و ...
القاء برخی اوقات از طریق دیده و یا با شنیده و یا با لامسه انجام و در گوشه دل ما جای میگیرد .

نکته :
زمانی که پیش زمینه ای وجود نداشته باشد و یا زمانی که نشانه ها نشناخته باشند الهام به معنی عرفانی و فلسفی وشرعی صورت نمی گیرد و در این حالت اگر مطلبی از برداشتی صورت گیرد خاطره است نه الهام .

گفتار

خداوند خالق بشر و طبیعت و دنیا است و بشر مخلوق او .
نشانه ها ی خلقت پیام آوربزرگی خداوند میباشند .
نشانه های خداوندی و مخلوق بودن انسان امری مسلم و طبیعی است .
ما هرروز آفتاب را می بینیم و روشنایی را حس میکنیم و نزد خود میگوییم که آفتاب الهام بخش روشنایی است که توسط معمار جهان بوجود آمده است .
آفتاب را برای خود مظهر پاکی و نور و روشنایی می دانیم .
شب با تاریکی همراه است و برای ما مظهر جهل و نادانی است .
طبیعت دارای شگرفی هاي خاصی است که ما نمی توانیم کل طبیعت را حس كنيم ويا ببینیم و یا لمس کنیم .

طبیعت دارای رمز و رازهای بسیار است و ما فقط در حیطه میدان دیدمان و فهمان و لمس مان طبیعت را می بینیم و آن را درگوشه ای از ذهمان و دلمان قرار می دهیم .
زمانیکه در طبیعت هستیم و از طبیعت سخن گفته می شود از دانسته های ذهنی خود استفاده می کنیم و آن را می سنجیم و در نهایت تراوشات فکری ما بازگو کننده طبیعت ديده شده ميباشد.
بعضی از پدیده های موجود در طبیعت به عنوان سمبل برای انسان تعریف شده و در ذهن بشر جای گرفته همانند صلابت کوه برای بزرگی و یا آب مظهر زلال و پاکی و برف مظهر سفیدی و طبیعت سبز ودرختان و جنگلها مظهر سبزی و خرمی و سایر موارد دیگر.ما از این نشانه ها الهام می گیریم و درهنر زندگی به آنها اشاراتی مستقیم می کنیم
در ذیل بطور اختصار الهام در هنر ها بیان می شود :

1- الهام درهنر شعر:

در هنر شاعری استفاده از این نشانه ها بسیار دیده شده و شاعر است که از طبیعت برداشت عرفانی نموده و بعبارت دیگر از طبیعت در ساخته های اشعاری خود الهام میگیرد .
شعری با ارزش نمي توان یافت که نشانه های عرفانی و الهام بخش از خلاقیتهای خداوندی و یا طبیعت زنده و يا بي جان در آن نباشد
در اصطلاح القاء معنی شعر دردل به طریق فیض است .
افکندن خدا دردل کسی امری راکه وی را به فعل ویا ترک چیزی وادارد از طریق اشعار و سروده ها
دردل افکندن نیکی و آموزاندن مطالب با اشعار .
دردل افکندن خدای تعالی چیزرا که شاعر آن رادر شعر بازگومی کند و......

2- الهام در هنر مجسمه سازی :

دست مایه پیکر تراش یا انسان است یا طبیعت و جامدات که تمامی آنها الهام از خلاقیت های خداوندی است و یا بعبارت دیگر الهام بخش پیکر تراش از موجودیت جامد وطبیعت و انسان که جزیی از طبیعت می باشند است .
پيكره اي نداريم كه ملهم از طبيعت زنده و يا بي جان نبوده باشد .
اگر آثار پيكر تراشان را در طول تاريخ بشريت مورد مطالعه قرار دهيم حقيقتي آشكار مي شود كه انسان عاشق طبيعت ها بوده است.

3- الهام درهنر تئاتر :

هرنمایش نامه تئاتریک براساس بیان در قالب حرکات موزون همراه با کلمات و دیالوگهای تعریف شده جهت بیان داستان و یا تم اصلی می باشد .
تئاتری اثرگذاراست که بتواند الهام بخش باشد . الهام تئاتر همواره از تجلیات و رمز ورازهای طبیعت سرچشمه گرفته است
زمانی که به عشق و عرفان در تئاتر پرداخته می شود الهامی است که از یافته های خداوندی بهره گرفته شده و بر زبان آورده مي شود .
حركات و جملات موزون با هم الهام بخش است و موجب رضايت روحي بيننده را فراهم ميكند .

الهام درهنر نقاشی :

هنر نقاشی با رنگ و رنگ با زندگی اجین است و نقاش است که تمثیل های لازمه را برای نقاشی خود انتخاب و بربوم نقاشی آن راپیاده می کند .
نقاشيهائي جاودانه آنهائي هستند كه ازطبيعت زنده و ياطبيعت بي جان الهام گرفته باشد .
رنگها برای نقاش پیام آور هستند مانند رنگ سیاه مظهر ظلمت و رنگ سبزمظهر طبیعت و رنگ آبی مظهر آسمان و سایر رنگها که برای نقاش هرکدام دارای معانی و تعاریف خاص و الهام بخش از خلاقیت خداوندی است .
نقاش بدون الهام از پدیدهای خلق شده توسط خداوند و رنگ زنده نیست .
برای بیننده سیاه هم رنگ است سفید هم رنگ است ولیکن برای نقاش این دو رنگ هرکدام دارای الهام های خاص بوده و پیام آور مطالب و موارد عرفانی خود می باشند .

5-الهام در موسیقی :

هر موسیقیدان ضمن شناخت کامل از نت های موسیقی ایده و پروژه خود را براساس مولفه و یا شعری تنظیم میکند که آن مولفه و یا شعر الهام گرفته از طبیعت جاندار و یا بیجان است و یا آنکه موسیقیدان با الهام از اصوات دل انگیز و آوازهای پرندگان ملودی و آهنگ را تنظیم میکند .
بدون شناخت والهام ازاصوات موجود در طبیعت موسیقیدان نمیتواند اثر خلق کند .
هرانسانی در طول زندگی خود چهچه پرندگان را شنیده وآواز بلبل را ملائک ذهن خود از نظر نظم و زیبایی قرارداده است
هرآوازی دارای قوائد و ریتم خا ص خود بوده و در نهایت ترکیب اصوات با ریتم های تعیین شده تمامی از الهامات جهان هستی و داده های خداوندی است به گوش شنونده ميرسد .

6-الهام درهنر معماری :

معمار با فضا روبروست فضا را میشناسد و ایده خودرا درفضا طراحی میکند . فضا جزیی از ابزار دست معمار است .
معمار ایده خود را در فضایی تعریف شده بیان میکند فضایی که از پدیده های خلق شده الهام گرفته شده است .
برداشت عرفانی و ذهنی انسان از محیط که همان برداشت هنر معماری و الهامات موثر برآن است .
در معماری الهام ازخلقت و مخصوصا" از طبیعت بسیاررواج داشته ودرقرون اخیر این الهام به درجه کمال رسیده است .
الهام از طبیعت در طول تاریخ توسط معماران بزرگ بسیار انجام گردیده و هریک برای خود جایگاهی مخصوص دارد در قرن هفدهم به بعد الهام از طبیعت ومخصوصا" ازفرم پرندگان و حشرات معماری بیونیک بوجود آمد و می توان گفت که معماری بیونیک ملهم از طبیعت است و معمار با زیباترین حالت و فرم آن را درپروژه خود گنجانيده ومی گنجاند .

اشاره اي بيشتر به الهام از طبيعت در معماري :

معماری تنها یک هنر نیست بلکه روحی است در تمام کالبد اجسامی که ایجاد می شوند .
استفاده از فرم ها به شکل اساسی با پیروی از موجودات و طبیعت واشیاء در معماری از گذشته بسیار دور متداول بوده است و انسانها در طول زمان تغیيراتی را در آنها به دلیل نشانه های دیگر در طبیعت بوجود آورده اند .
فرم ها در معماری تعریف شده بوده و تکرار بی موردآنها تولید خستگی و کلافه بسیار برای بیننده می شود .
سبک های موجود معماری برگرفته از موجودات زنده و يا بي جان و یا نشانه ها در طبیعت است که می توان در معماری بیونیک و ارگانیک و فولدینگ براحتی آن را مشاهده نمود .

رنگ همانند فرم باید در شکلی اساسی در معماری تعریف شود که متناسب با فرم وفضا باشد و اگر این مهم بخوبی انجام نشود معماری پس گرا خواهد بود.
نباید معماری بناها در شهرها به گونه ای طراحی و اجراگردند که به دور از تنوع و هماهنگی باشد طبیعت تکراری نیست و معمار که طبیعت را الگو قرارداده باید تازه گی و تنوع را در طرح های خود پیاده کند .
معماران در هنگام تخریب و نوسازی بنا ها باید در نظر داشته باشند که تخریب طبیعت آسان و لیکن جایگزین نمودن و ترمیم طبیعت نیاز به انجام مطالعه لا زمه را دارد و می طلبد که قبل از تخریب طبیعت که سرلوحه معماری جهان است در فکر جای گزینی طرحي براي بنا سازگارو شهري مانوس وعجین با آن باشیم .

در طبیعت سبز مخصوصا" منطقه جنگلی و يا كوهستاني معماری هر بنائی باید با محیط سازگار باشد و اینگونه معماری را فقط طبیعت و محيط به ما دیکته می کند .

نتيجه گیری :

باتوجه به توضیحات مختصر بیان شده میتوان گفت که آموخته ها از طبیعت در دل نشسته های انسانها بوده و هست و در هرزمان که در هرزمینه ای تفکر میکند و اندیشه ای را میپروراند مستند به الهامات و نشانه های عرفانی و عقلانی خداوندی وموجودیت در طبیعت وخلقت است .

انسان یاد گرفته که ازطبیعت و خلاقیت های خداوندی تقلید کند ولیکن دوست ندارد آن را تقلید بنامد .
میگوید : الهام بخش انسان طبیعت و یا جانوران و یا دریا ها و کوه ها بوده اند وانسان ملهم از آن خود را هنرمند میپندارد .
اگر طبیعت سبزی نبود چگونه میتوان لطا فت طبیعت را بیان داشت و آن را دردل جای نهاد .
اگر کوهی نبود نشانه ای از صلابت نبود و سایر موارد .. که الهام از طبیعت انکارناپذیراست .

ختم کلام :

انسان دارای تفکر است.انسان دارای تعقل است. انسان الهام گیرنده از خلاقیت های خداوندی است
انسان مقلد خوبی است ولیکن خود را مقلد نمیشناسد .
اگر الهام را در زمینه طبیعت رااز زندگی خود مخصوصا" در زمینه هنرها را حذف کنیم باید با شهامت بگوئیم که به کره خاکی تعلق نداریم و انسان لا شعوری هستیم .
الهام از طبیعت زنده و بي جان جز و وجود انسانها بوده و خواهد بود .

تخریب طبیعت آسان است ولیکن باید بطور کلی باطبیعت و موجودات آفریده شده مهربان بود زیرا هرچه مادرزندگی خود داریم کپی برداری از طبیعت وموجودات آفریده شده ویا الهام گرفته ازآنها است طبیعتی که باز سازی نخواهد شد.
طبیعتی که خداوند بزرگ آن را برای بشر آفریده است و باید در حفظ و نگهداری آن با توجه به زندگی کوشا باشیم
بايد منازل و محيط كار وشهرهاي خود را مانوس با طبيعت بنا كنيم بايدا لهامات خداوندي را عملا" در زندگي روستائي و يا شهري خود پياده كنيم تا بتوانيم به فيض كامل از دريچه الهام برسيم .
والسلام

بیژن علی آبادی

عضو مرتبط : بیژن علی آبادی  


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید