تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :1872

بداعت منظر

"منظر " را اگر از مقياس شهري بررسي كنيم بحث را مي توان اين گونه گشود كه يك منظر شهر خوب و چشم نواز تا چه حدي در ايجاد هويت و شناسايي يك شهر موثر است. شهري كه از دور داراي منظر هماهنگ و منسجم و در عين حال متنوع باشد ، سيمايي را در ذهن افراد تداعي مي كند كه همواره براي مسافراني كه به آن شهر نزديك مي شوند خاطره انگيز و هويت بخش خواهد بود و برعكس شهري كه داراي منظر آشفته و درهم و زشت باشد به عنوان يك شهر كارآمد و غني در ذهن شكل نخواهد گرفت. در اين مقوله مفهوم ديگري به نام "خط آسمان " نيز مطرح مي گردد كه در حقيقت نيمرخ شهر در مقابل آسمان است يا به بياني ديگر جايي كه آسمان و زمين به هم مي رسند. خط آسمان مي تواند چون تاجي بر شهر تعريف شود كه گوهرهايي كه همان ساختمان هاي يادماني يك شهر از قبيل گنبد يا مناره مساجد ، برج ها و نظاير آن ، اين تاج را تزئين مي كنند. مسئله را از بعد و مقياس نزديك تري نيز مي توان بررسي نمود . منظر بام در حقيقت منظره هاي است كه شخص از بام خانه اش يا محل كارش يا نظاير آن مشاهده مي كند . منظره اي كه در برخي از شهرها مي تواند بسيار زيبا و موزون و چشم گير باشند و در اكثر شهرها بسيار زشت و ناهنجار و دلگير . قاعدتا منظره بامي كه اكثر ما مشاهده مي كنيم و شامل يكسري بام آسفالت با انواع تاسيسات و تجهيزات درهم و برهم روي آن است هيچگاه نمي تواند منظره اي خوش آيند و دلپذير براي افراد باشد . " خط بام " نيز مفهومي است كه در رابطه با منظر بام مطرح مي گردد و آن خطي است كه انتهاي ساختمان ها با آسمان مي سازند. قاعدتا اين مقوله نيز در بسياري از شهرها فراموش شده و خط بام ها فاقد ارزش هاي زيبايي هستند.حتي مي توان راجع به مفهومي به نام "منظر كف " نيز بحث نمود. منظره كف يك فضاي شهري است كه البته در مقياس بسيار نزديك تري مطرح مي شود در حقيقت همان منظره اي است كه يك عابر در كف فضايي كه در آن قرار دارد يا از آن مي گذرد مي بيند . اين فضا چه يك خيابان باشد يا يك ميدان يا جلوخان يك بناي بزرگ اگر داراي كفسازي مرتب و منسجم وچشم نواز باشد در كيفيت آن فضا بسيار اثر گذار خواهد بود و برعكس يك كفسازي درهم و برهم و آشفته باعث تنزل بسيار زياد آن است و در سيماي آن منطقه نيز اثر كاهنده و منفي خواهد داشت.

مثال هايي از اين دست براي يك منظر شهر خوب ،خط آسمان خوب ، منظر بام و خط بام و يا منظر كف خوب بسيار است. منظر شهر و خط آسمان شهرهايي چون پاريس ، ونيز ، استانبول و فلورانس مواردي مثال زدني و يادماني هستند. كه هميشه به عنوان معرف و نشانه كشورشان ارائه مي گردند . ولي سئوال اينجاست چرا در ايران باستاني ما با آن همه سابقه درخشان معماري و شهرسازي جز چند مثال خيلي محدود در شهرهايي چون يزد و كاشان چنين غنايي مشاهده نمي شود؟

نسيم ايران منش

مجموعه مقالات مرتبط : بداعت منظر    


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید