تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :2580

توسعه پایدار و صنعت ساختمان

از بدو خلقت ساختمان سازی جزو یکی از مجموعه خواسته های بشر اولیه بوده است و در ابتدا با دستان خود غارها را حفر می کرد و با جابه جایی های سنگ ها سکونت گاه های خود را احداث می نمود .

با کشف آهن و بکارگیری وسایل آهنی توسط انسانها سنگ ها با قطعات بزرگ و کوچک از دل کوه خارج شده و با آنان ساختمان می ساختند .

معابد یونانی و یاکاخ های ایرانی و مخصوصا اماکن مذهبی باقیمانده از زمان های دور نشانگر این واقعیت است که انسان در حال آموختن و کسب تجربه در همه امور از جمله ساختمان سازی بوده است .

احداث دیوارهای قطور سنگی یکپارچه و یا قطعاتی تا دیوارهای کم عض تر نسبت به آن و همچنین جایگزین نمودن خشت پخته و یا آجر بجای خشت خام را می توان نام برد .

بکارگیری خشت خام و یا قطعه سنگ ها در بناها مرسوم بود و این روند تا مرحله ساخت خشت پخته (آجر ) ادامه داشت . ساختمان ها از قبیل ساختمان های دیوانی و مذهبی و کاروانسراها و خانه ها با دیوارهای قطور از خشت خام ساخته شدند و به دلیل پراکندگی جمعیت و وسعت کشور ایرا در کلیه اماکن امکان استفاده از خشت پخته یا آجر بیشتر نبود . در مناطق کویری همچون شهر یزد و شهر تفت و ...

بدلیل عدم دسترسی به مصالح سنگی وحتی آجر (خشت پخته ) ساختمان سازی با خشت خام صورت می گرفت و اثرا در این شهرها مصالح مصرفی در دیوارها با خاکبرداری از محل احداث ساختمان و استفاده از محل خشت تهیه می نمود و ساختمان سازی می کردند که این عمل باعث احداث سردابها و زیرزمین ها در بیشتر مناطق کویری مخصوصا در ساختمان ها در یزد گردیده است .

خاک کویر اکثرا از نوع رسی مقاوم ولیکن درمقابل رطوبت حالت خمیری گرفته و تخریب می شوند . در کویر ایران به دلیل پایین بودن سطوح آبی ساختمان های خشتی پایدار مانده و یا قابل شناسایی مکانی می باشند .

رفته رفته خشت پخته (آجر ) جایگزین خشت خام گریدید و استفاده از آنها با توجه به موقعیت مکانی وو جغرافیایی انجام متداول شد .

اگر کاروانسراهای راه ابریشم را مورد مطالعه قرار دهیم مشخص می گردد به دلیل آنکه از خشت خام در در ساختمانها استفاده شد در اثر بارش و جریان و جریان آبهای سطحی قسمتی و با پیشرفت علوم و فنون دیگر در احداث ساختمانها از دیوارهای آنچنان قطور همانند دیوارهای سنگی و خشت خام به چشم نمی خورد .

با انقلاب صنعتی علاوه بر آنکه کارخانجات در رشته های مختلف به وجود آمدند در اداث ساختمان و ساختمان سازی یک تحول اساسی صورت می گیرد تیر آهن و میلگرد از مصالح اصلی ساختمانها گردیدند و از طرف دیگر ساروج جای خود را به سیمان داد و این فرایند ساختمان سازی را متحول نمود و باعث پیدایش دانش ساختمان سازی گردید .

ساختمان سازی از سایر دانشهای دیگر نیز بهره جست که می توان استفاده از آهن و فرآورده های آنرا بر شمرد و تکنیک نوین ساختمان پایه ریزی بطوریکه علاوه بر بکارگیری مصالح جدید مسئله مدیریت ساخت پیش می آید .

استفاده بهینه از مصالح روز و ساخت با حداقل زمان که این پروسه با سیستم سازمان دهی نیروی کار بصورت منسجم اجین شد که این فراین و پروسه ها صنعت ساختمان را بوجود آورد .

با پیشرفت علوم و فنون صنعت ساختمان دگرگون شد و دیگر از ساختمانهای با دیوارهای قطور خبری نیست دیگر آن طاق های قوسی آجری ساخه نمی شوند . ساختمانهای جدید روح معماری همچون گذشته را ندارند اگر ساختمان احداث شد .

در یکصد سال گذشته را مورد مطالعه قرار دهیم این مورد به اثبات میرسد .
ساختمان سازی از نظر تکنولوژی پیشرفت نموده و این پیشرفت باعث توسعه پایدار صنعت گردیده ولیکن در بعضی موارد بدلیل عدم شناخت معماران و مهندسان سازه از مصالح نوین و عدم اطلاع کاربردهای آن هنر معماری را بصورت فعلی نمی توان انتظار داشت که شاهکارهای معماری توسط معماران خوش فکر و هنرمند و توانا خلق شوند . از طرفی بدلیل بالا رفتن قیمت اراضی و بها مصالح ساختمانی توقع بهره وری از سرمایه گذاری در ساخت بیشتر شده و شاید در آینده نه چندان نزدیک سری سازی و کپی کردن از ساختمانهای موجود جای هنر معماری را بگیرد که برای رفع این معضل باید اندیشید . چه باید کرد تا توسعه ساختمان پایدار و هنر معماری جاودان تر گردد.

با توجه به مطالب فوق که بصورت خلاصه در موضوع و فشرده در کلام بیان شد راهکارهای زیر جهت توسعه و پایداری صنعت ساختمان با هنر معماری بیان می شود .

  1. شناخت تکنولوژی روز (نوین ) در صنعت ساختمان . در این مورد لازمست نسبت به شناساندن تکنولوژی ساخت به طراحان و معماران و مهندسین سازه اقدام گردد.
  2. شناساندن و معرفی انواع سازه های فلزی و بتنی و مختلط و فضایی به طراحان و مهندسین سازه و دست اندرکاران
  3. معرفی مصالح جدید با تکنولوژی ساخت به طراحان و مهندسین سازه و دست اندرکاران .

اگر این شناسایی و آموزش ها انجام نگرد مهندسین معماری هر چه طراحی کنند مهندسین سازه و حتی مهندسین تاسیسات فقط آن را با مصالح و تکنولوژی تقریبا منسوخ شده بدلیل عدم اطلاعات صحیح آنها احداث خواهد شد و بعضی از پروژه ها بدلیل عدم اطلاع از تکنولوژی این صنعت غیر قانونی ساخت خواهد بود . در خاتمه هر صنعتی که تکامل یابد ساختمانی پایدار می نماید و با این تکامل و پیشرفت علوم اجرایی و ساختمانی توسط طراحان شناخته شده و با آگاهی از فرصتها و تهدیدها معماری جاودانی را خلق نمایند که در اینصوذت توسعه پایداری در صنعت ساختمان بوجود خواهد آمد .

بیژن علی آبادی

موضوعات مرتبط : توسعه پایدار    
عضو مرتبط : بیژن علی آبادی  


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید