تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :1934

18 اسفند ماه سالروز تاسیس مدرسه سعادت، روز بوشهر، گنجینه خلیج فارس

نگاهی گذرا به استان و شهر بوشهر

استان بوشهر دارای 8 شهرستان به نام های :بوشهر (مركز استان ) ، تنگستان ، دشتستان ، دشـتی ، دیر ، كنـگان و گنـاوه و دارای 17 بخـش و 36 دهستــان می باشد وبندر بوشهر مرکز استان بوشهر از استان‌های ایران است. این شهر همچنین مرکز شهرستان بوشهر نیز می‌باشد.

پیشینه وسابقه تاریخی ونام‌های سرزمین بوشهر

از تمدنهای بزرگ در عصر هخامنشی در ایران تمدن لیان بوده‌است که برخی به اشتباه نام آن را از نام‌های بوشهر می‌دانند. هم اکنون نام خیابانی در بازار بوشهر به همین نام است در منطقه باستانی هلیله و ریشهر نام این سرزمین ژرمانسیکا بوده‌است. همچنین در آثار باستانی شوش از این بندر نام برده شده‌است. در زمان اسکندر نام آن به موزامبری تغییر یافت و نام دیگر اباشهر در زمان اردشیر بابکان به معنی شهر بابک و بعد از آن بوشهر به معنای شهر پایین بدلیل اختلاف سطحی که با ریشهر داشت نامیده شد .

بنای بوشهر به اردشیر ساسانی نسبت داده شده و نام اصلی آن «رام اردشیر» بوده که «رام اردشیر» به مرور زمان به «ریشهر» تبدیل شد.و بوشهر تحریف شده ریشهر- همان شهر قدیمی است. و بروایت تاریخ بوشهر امروزی را پیشینه‌ای دیرینه و نام بوشهر تاریخچه حدود۱۵۰ ساله دارد .
نام این محل پیش از آن ریشهر بود. « ابومهیری» پسر شیخ ناصرخان (ناخدا باشی کشتی‌های نادرشاه) در سال هزار و صد و پنجاه ه. ق بوشهر را پایه‌گذاری کرد، نادر شاه می‌خواست بندری پررونق در جنوب بسازد و همچنین نیروی دریایی را تاسیس کند که با احداث آن بندر چنان از نظر تجارت پر رونق شد که به عنوان رقیب بزرگی برای بندر بصره به حساب می‌آمد. این رونق و شکوفایی تجاری تا آنجا پیشرفت که «حاج محمد شفیع» اجازه چاپ و نشر اسکناس رایج بوشهر را به دست آورد و این امتیاز تا برقراری بانک شاهی، در بوشهر باقی بود. .

نکته مهم

در پارسی باستان حرف «ل» وجود نداشته و به جای آن از حرف «ر» استفاده می‌شده‌است لذا لیان باید ریان تلفظ می‌شد و این معنی ری و منسوب به ری را می‌داده‌است و مزامبریا یعنی انبار ماهی یادآور نام بندر معشور (ماهی شهر) است نه بوشهر. در حال حاضر اکثریت ساکنان شهر بوشهر، اهل همین بندر هستند. ولی در بین جمعیت غیربومی، اهالی کازرون، شیراز، آبادان، دشتستان و دشتی و تنگستان بیشترین درصد را نسبت به سایر غیربومی‌ها دارند. گویش قدیمی شهر بوشهر گونه‌ای از زبان فارسی است که به گویش بوشهری موسوم است.

ملاحظات فرهنگی :

مردم این شهر از اولین مردمان ایران بودند که با نشریات و مجلات آشنا شدند از اولین نشریات بوشهر می‌توان به روزنامه‌های مظفری. خلیج ایران و ندای جنوب اشاره کرد،

محله‌های شهر بوشهر

دهدشتی، شنبدی، کوتی و بهبهانی، صلح‌آباد، جُفره، جفره علی‌باش، جفره ماهینی، سنگی، عاشوری، شکری (بهشت صادق)، هلالی، باغ زهرا، جبری، شغاب، کوی فرهنگیان، عالی‌آباد، ستم‌آباد، ظلم‌آباد، بهمنی، رونی، سبزآباد، پودر، جلالی، مخ بلند، دواس، تل کوتی، بن مانع، نیدی، خواجه‌ها، دستک، ریشهر، امامزاده، رایانی، سرتل، تنگک (شمالی، وسطی، جنوبی)، تنگک غریب، تنگک محمد جعفری (رئیس)، تنگک زنگنه، نیروگاه اتمی، دروازه، توحید

مراسم عزاداری بوشهر :

بوشهر یکی از مهم ترین کانون‌های عزاداری عاشورای حسینی در ایران محسوب می‌شودو همه ساله پذیرای گردشگران بسیاری از اقصی نقاط ایران در ماه‌های محرم و صفرمی باشد.
مراسم سینه‌زنی در بوشهر بر عکس تمام شهرهای ایران که در آن مردم به صورت دسته‌جمعی در خیابان‌ها حضور دارند بیشتر در مساجد متمرکز است این مراسم بصورت سنتی سالیان دراز است که اجراء می شود .

مناطق ویژه اقتصادی :

منطقه ویژه اقتصادی بوشهر و منطقه ویژه اقتصادی صدف.

اماکن دیدنی شهر بوشهر :

نکته بسیار مهم :جبههٔ ساحلی بافت قدیم بوشهر در سال ۱۳۷۸ تحت شمارهٔ ۲۳۶۰ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
  • تندیس شیخ حسین خان چاه کوتاهی
  • ریشهر
  • آب انبار قوام
  • خانه قاضی
  • عمارت دهدشتی
  • مدرسه گلستان
  • بافت شهر بوشهر
  • کلیسای ارامنه گریگوری
  • گورستان مهاجمین انگلیسی
  • قبر جنرال
  • عمارت کوتی
  • مدرسه سعادت
  • عمارت ملک بوشهر
  • آرامگاه اصفهانی
  • معبد خدا دریا
  • کلیسای مسیح مقدس
  • قلعه هلندی‌ها
  • کنیسه یهودیان
  • قبرستان انگلیسی‌ها
  • عمارت حاج رئیس موزه باستان شناسی
  • موزه مردم شناسی بوشهر
  • موزه دهدشتی
  • موزه دریا و دریانوردی خلیج فارس
  • موزه تاریخ طبیعی

مهاجرت :

منطقه بوشهر به لحاظ موقعیت سوق الجیشی و وجود شركتهای بزرگ نفتی و اجرای طرحهای صنعتی بزرگ مانند نیروگاه اتمی ، كشتی سازی ، نیروی انسانی فعال استانهای مجاور و مناطق دیگر را به خود جذب كرده است. به علت نزدیك بودن این استان به شیخ نشینهای خلیج فارس عده ای از اهالی منطقه به كشورهای واقع در كرانه جنوبی خلیج فارس و دریای عمان مهاجرت كرده اند.

نژاد :

با توجه به مدارك مكتوب تاریخی ، استان بوشهر محل سكونت نژادها و ملل گوناگونی بوده است ، زبانها و گویشهای مختلفی در این منطقه تكلم می شد . خصوصیات جسمانی متفاوتی در این سرزمین به هم آمیخته است .پیش از ورود و استقرار آریائیان در بوشهر ، نژادهادی بومی دراین منطقه می زیسته اند و مداركی كه از عصرحجر ، كاكولیتیك و برنز (مفرغ ) قدیم باقی مانده است كه علاوه بر نژاد مدیترانه ای نژادهای دیگر مانند : دراویدی ، سیاه پوست ،سامی ، عیلامی ، عرب درسرزمین بوشهر سكونت داشته اند و فرهنگهای متفاوتی درآنجا به هم اختلاط یافته است.

آب و هوا :

كمی ارتفاع قرار گرفتن در محدوده عرض های جغرافیایی پایین ، مجاورت با دریا، وزش بادهای گرم جنوب غربی و بادهای گرم و مرطوب دریایی و عبور پاییزی زمستانی سیكلون های سودانی و مدیترانه ای از عوامل عمده تعیین كننده وضعیت اقلیمی منطقه می باشند. این منطقه به دلیل نزدیكی به خط استوا و كمی ارتفاع به طور كلی دارای آب و هوای گرم است كه در داخل استان گرم و خشك و در سواحل گرم و نمناك است. . تغییرات فصلی درجه حرارت نیز تابع تغییر تابش خورشید در طول سال است اختلاف درجه حرارت در ماه های زمستان و تابستان نسبتا" زیاد است بین فصول زمستان و پاییز و بهار و تابستان اختلاف كم تری مشاهده می شود. بارندگی ها در فصول پاییز و زمستان روی می دهد، به طور كلی استان بوشهر 6 ماه از سال گرم، دو ماه تقریبا" معتدل تا سرد و حدود چهار ماه از سال معتدل تا گرم می باشد.

چشمه ها :

در این استان چشمه های گوگردی و آب شیرین وجود دارد كه مهم ترین آن ها :
  1. چشمه های گوگردی دامنه های شرقی دشت برازجان
  2. چشمه های آب گرم منطقه اهرم
  3. چشمه آب اباد اهرم
  4. چشمه های آب شیرین ناحیه خائیز

چشم اندازهای كوهپایه ای

در استان بوشهر رویش گیاه همزمان است با فصل مرطوب ( فصل بارندگی ) به همین جهت در كوهپایه های منطقه دشتستان، تنگستان دشتی و جم و ریز در فصول پاییز، زمستان و اوایل بهار پهنه های وسیعی از گل های رنگارنگ و مراتع سرسبز و زیبایی به وجود می آید كه در نوع خود بی نظیر است این مناظر را می توان در مسیر جاده اهرم، برازجان كوهپایه های خورموج، پشتكوه، اطراف زیارت و محدوده كوهستانی شهرستان گناوه با كهكیلویه مشاهده كرد.

بادهای محلی :

در واقع قسمتی از همان توفان های خلیج فارس هستند كه در اثر اختلاف فشار بین بیابان عربستان و ارتفاعات جنوب ایران ( زاگرس) در ایران در فصول مختلف پدید می آید این بادها تقریبا" در تمام سواحل خلیج فارس می وزند و درنقاط مختلف فارس دارای اسامی متفاوت هستند به نام های گوناگون معروف كه مهم ترین آنان ها عبارتند از :لیمو لچیزب، باد شمال، باد سهیلی ، باد غبوب، باد تریه، باد سبعه، باد پیرزن و ..وزش بیشتر آنها در فصل پاییز و زمستان است.

در استان بوشهر تعدادی رودخانه های دائمی و فصلی وجود دارد علاوه بر آب های سطحی تعدادی چشمه های گوگردی و آب شیرین در اطراف برازجان و اهرم وجود دارد

هنرهای سنتی :

هنرهای سنتی استان بوشهربه دلیل دوربودن از مركز وهمچنین نبودن مواداولیه در منطقه، معدود و تنها شامل رشته های زیر است:
حصیر بافی ،عبابافی ، منبت ، گره سازی گلیم ،گبه،قالی و جاجیم و سفال گری

موسیقی سنتی :

انواع سازها در استان بوشهر : سازهای بادی شامل :: 1ـ نی انبان 2ـ نی جفتی 3ـ نی تكی سازهای پوستی شامل : دم ـ دایره و همراه كننده سازها سنج و بوق است .

بیژن علی آبادی - 28 تیر ماه 1391

موضوعات مرتبط : خلیج فارس    
استان مرتبط : بوشهر  
عضو مرتبط : بیژن علی آبادی  


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید