تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :1709

به بهانه روز مهندسی

پیدایش و میرایش تمدن ها سنتی است ابدی و در هنگامه ی بودن ها و شدن ها ، مانایی افراد و اقوام نیست مگر نقشی از تمنای ماندن بر جاری خیال جاودانگی . اما دادار پاسدار ارزشها و برآورنده ی دانشها که پایمال شدن کردار بندگان خویش بر نمی تابد ( آل عمران - 195 ) گاه که قلم حکمتش فنای قومی را رقم می زند ، نظر رحمتش بقای گوهر وجود آنانرا اراده می کند ، پس زبده ی ددستاوردهاشان را دستمایه قوام و دوام قومی دیگر می سازد . هندسه ، این پهنه پیراسته پندار بشر و این مسند و مستند مشترک تمامی حرف مهندسی که روزی قسیم دنیای کرانه نشینان نیل بود ، آنگاه ه در غرقاب طوفان تفرعن مدعیان خدایی گرفتار آمد ، نخست به سرزمین خدایان واهی رانده شد تا جمعیت خاطر فلاسفه را فراهم آورد وزان پس ، در پایان تحیری چند هزار ساله به ایران زمین ، این کانون کهن یکتا پرستی راه یافت تا ارکان دین باوری فردی را سامانی دوباره بخشد و هم خرد جمعی معطوف به دین داوری را بر پایه" نظام دانایی" والا و یک پارچه ای استوار سازد ، سیرت ساز و صورت ستیز .

در تاریک ترین دوران تاریخ سیاسی این سرزمین و در پرتو این " انتزاع مقدس " بود که خواجه نصیرالدین طوسی ، هفت قرن پیش از این تجلی خیره کننده ای از اعجاز مهندسی را به نمایش گذاشت و آن "مهندسی اجتماعی " بود . این پرده پندار دریده که نامش مترادف با " رنسانس اسلامی " است ، از ساخت اسطرلاب تا رام کردن جنگ سالاران خونریز مغول را همزمان در دستور کار خود داشت و در این همه کامیاب نشد مگر به مدد ژرفای دید و پرهیز از شیفتگی ها و کشش های ظاهری تمدن ایرانی / اسلامی و بخصوص جامعه ی مهندسی امروز ما ، به حق وامدار این نادره ی نامدار است و از آنجا که تفکر تجریدی رشته ی اتصال و شالوده ی مشترک تمامی آثار ماندگار این مفخر مهندسی است ، بر ادامه دهندگان راه اوست که در این ادای دین حرفه ای نخست به پالایش اندیشه خویش همت گمارند .

تفکر هندسی تا به امروز هموارترین راه و سازگارترین همسفر در مسیر تکوین دو بعد اساسی هویت انسان خلاق یعنی پندار و کردار مهندسی بوده است . منطق و اخلاق عملی در اندیشه ی راهبردی مهندسی دارای مولفه های مشترکی است که در راس آنها می بایست از دقت ، صراحت و شفافیت نام برد . اجمال ، طفره و ابهام از جمله آفات این شیوه اندیشیدن است و آثار زیانبار و کژی های ناشی از آن بخصوص در عرصه مدیریت های کلان اجرایی سهمگین و بعضا غیر قابل اصلاح است ، آثاری همچون افت کیفیت چه در بخش تحقیق و چه در حوزه تولید که نتیجه مستقیم تقدم اهداف کمی بر ضرورت های کیفی توسعه است ، اصرار و تعجیل در دستیابی به شاخص های کلیشه ای پیشرفت صنعتی که زمینه طرح ادعاها و ارائه آمار خلاف واقع را فراهم می آورد ، شفاف نبودن عملکردها و عدم الزام به پاسخگویی بعضی از مسئولین بخصوص در محیط های علمی و آموزشی که نوعا ناشی از سیاست زدگی و روحیه خود سانسوری حاکم بر این مراکز است و مهمتر از همه قلب ماهیت نظام ارزشی اندیشه علمی و صنعتی کشور از رهگذر تجویز رفتارهای غیر خلاق و ضد اخلاقی همچون کپی برداری تحت عنوان " مهندسی معکوس " و توسعه صنایع مونتاژ به نام "انتقال تکنولوژی" . این همه البته به معنای انکار قریب سه دهه تلاش بی وقفه و پر ثمر مسئولین اجرایی در جهت سازندگی کشور نیست اما بپذیریم که در امر" توسعه پایدار " پایداری مقدم بر توسعه است و بخصوص در عرصه های اجرایی ، دوام ساختاری یک نظام از آنجا که مفهومی مهندسی است ، بیش از هر چیز مشروط به اقبال و پذیرش اهداف و عملکرد مسئولین از سوی جامعه مهندسی است . دستیابی به این رضایتمندی و درک متقابل بسیار فراتر از تضمین امنیت شغلی ، حفظ حیثیت حرفه ای و سایر ملاحظات صنفی است و این مهم تحقق نمی یابد مگر به جلب اعتماد و نیل به باوری مشترک و احترامی متقابل نسبت به معیارها و ارزشهای اخلاق حرفه ای .

سید محسن شهیدی - 5/12/1389

موضوعات مرتبط : روز مهندسی    


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید