تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :2122

جذب سرمایه و گردشگر با ‏ زیباسازی اصولی بافتهای فرسوده

در گفتگوی سید علیرضا قهاری رئیس انجمن مفاخر معماری ایران با رسالت مطرح شد؛

جذب سرمایه و گردشگر با زیباسازی اصولی بافتهای فرسوده

وجود مسئله ای مهم در کلانشهر تهران معضلی بزرگ محسوب می شود: از یک سو وجود بافت های فرسوده در مرکز شهر و همچنین بافت‌‌هایی شامل ساختمان های مدرن که با پرداخت جریمه(پول هوا!!) به ساخت و ساز غیر قانونی می پردازند و از نظر استانداردهای جهانی بافت ناکارآمد ایجاد می کنند و از سویی دیگر تفاوت قیمت فاحش بین ارزش زمین و ساختمان از شمال تا جنوب یا از شرق به غرب تهران. اختلاف قیمتی كه به همراه خود طبقات مختلف اجتماعی و اقتصادی به همراه داشته و برای دیدگاه عمومی،امنیت و آسایش مناطق مختلف، محدوده و تعریف‎‌‎های متفاوتی ایجاد كرده است و هر روز بر میزان آن افزوده می‎‌‎شود اما آیا قانون مگر یكی نیست؟ یا خون ثروتمندان كمی یا بیشتر سرخ تر است؟ اگر آری مگر اهالی دولت، مجلس و قضا از جنس مردم نیستند كه از پایین‎‌‎‏ نشینان با هزاران ترفند و بهانه دور می‏‎‌‎شوند؟ به یقین نباید این‌گونه باشد، بلكه باید با هزاران طرح و ایده، الگوهای ساختمان و شهرسازی استاندارد و بین‎‌‎المللی و البته عملی و نه در حرف كه به قول شاعر دو صد گفته چون نیم كردار نیست را طرح، اجرا و نظارت كرد تا اختلاف طبقه ساختمانی، سبب بروز اختلاف طبقاتی در جامعه نشود.

هرچند انتخاب محل زندگی هر كس به خودش مربوط است اما محل كاری كه از پول بیت المال ساخته می‎‌‎شود باید در مكان‎‌‎هایی باشد كه همه از آن بهره‎‌‎مند باشند و به بهره‌وری اقتصادی از طرق مختلف همچون افزایش اعتماد به نفس نیروی انسانی آن مناطق و به تبع آن افزایش بازدهی اقتصادی و دیگر نمونه‎‌‎های مسئله منجر می‎‌‎شود. برای نمونه بهتر است بخش عمده‎‌‎ای از ادارات و محل كارهای دولتی به جای تپه‎‌‎های عباس آباد به بافت‎‌‎های به ظاهر فرسوده شهر منتقل شود و در آنجاها ساخت‌وساز صورت گیرد تا به قول امروزی‎‌‎ها كلاس كار منطقه بالاتر رفته و با بالانشین‎‌‎ها همكلاس شود.

اینجاست كه میل به سرمایه‎‌‎گذاری بخش خصوصی و حتی خارجی‎‌‎ها (با توجه به قدمت برخی از نقاط مركزی با بافت‎‌‎های قدیمی و منحصر به فرد) در بخش‎‌‎های مختلف نظیر گردشگری و جذب توریست با احداث هتل‎‌‎ها، موزه‎‌‎ها و فرهنگستان‎‌‎ها افزایش می‎‌‎یابد. ذکر این نکته به این دلیل است که تهران با 730‌کیلومتر مربع مساحت دارای حجم زیادی از عناصر جذاب شهرسازی و معماری بوده و در یک دسته بندی کلی بر معیار استقامتی به پنج گروه فرسوده با آسیب پذیری بالا(روستاهای ادغام شده در تهران یا مرکز آن)،میان ساز بدون استحکام،نوساز بدون ایمنی،نوساز با استحکام متوسط و سرانجام نوساز با استحکام بالا است که شمار این آخری بسیار ناچیز و برعکس شمار اولی از حساب در رفته است.در اینجا سه بحث مطرح می شود :یکی نوسازی بافت‌های فرسوده و زیباسازی شهر و جذب گردشگر و سرمایه گذار و در نهایت توسعه اقتصادی و دوم ساماندهی به امور مهاجرت ها و اسکان مهاجران در محدوده محل کار و سوم پخش عادلانه امکانات و نهادهای دولتی و به تبع آن ارگانهای خصوصی در تمام نقاط شهر برای رعایت اصل توازن و عدالت محوری و همچنین حرکت در راستای هم ارزی انسانیت و رفاه هریک از ساکنان کلانشهری مانند تهران وهمچنین جلوگیری از قیمت های کاذب اراضی مناطق 22 گانه تهران .

حال در این مجال کوتاه به تمایز یا تمازج به برخی از مسائل مطروح پرداخته شده و صنعت گردشگری چنین امکنه‌ای بزرگنمایی شده است. به دلیل جنبه‏‎‌‎های مختلف ارتباط مستقیم یا غیر مستقیم مسئله با توسعه اقتصادی كشور گفتگوی كوتاهی با رئیس انجمن مفاخر معماری ایران انجام داده‎‌‎ایم كه از نظرتان می‎‌‎گذرد.‏

رئیس انجمن مفاخر معماری ایران در گفتگو با رسالت با اشاره به بافت‎‌‎های فرسوده به عنوان بخشی از هویت هر شهر گفت: باید به این‌گونه مكان‎‌‎ها با نگاه اقتصادی و اجتماعی ویژه و مناسب‎‌‎تری پرداخته شود.‏

سید علیرضا قهاری با بیان اینكه در بسیاری از شهرهای بزرگ دنیا همچون پاریس یا لندن بافت‎‌‎های قدیمی كارآمدی وجود دارند كه پس از ساخت و سازهای جدید نیز همچنان قابل استفاده‎‌‎اند افزود: در كشور ما و بخصوص پایتخت امروز ساختمان‎‌‎های ناكارآمدی بدون رعایت اصول شهرسازی ساخت شده كه بر حجم و مساحت سایر بافت‎‌‎های قدیمی و فرسوده افزوده می‎‌‎شود.

به گفته قهاری، بسیاری از بافت‎‌‎های فرسوده كشور در مركز شهرها وجود دارد كه این مسئله بسیار حائز اهمیت است چرا كه به عنوان نمونه می‎‌‎تواند محلی برای جذب گردشگران و نشان‌دهنده قدمت و سلامت باشد یا آنكه جزء بدترین نقاط برای زندگی محسوب شود.

وی با اشاه به ساخت و سازهای كنونی در حاشیه شهرهای اینچنینی به عنوان راهكاری برای جلوگیری از افزایش جمعیت و معضلات و خطرات در پی آن تصریح كرد: اغلب ساخت‌و‌سازهای انجام شده یا در حال انجام به دلیل رعایت نشدن اصول شهرسازی بر اساس استانداردهای بین‎‌‎المللی از جمله بافت‎‌‎های فرسوده قرار می‎‌‎گیرد.

این استاد دانشگاه از راهكار جلوگیری از ازیاد و افزایش بافت‎‌‎های فرسوده كه تمامی ارگان‎‌‎های وابسته همچون شهرداری، وزارت راه و شهرسازی وسازمان نظام مهندسی را مسئول پاسخگویی می‎‌‎كند اضافه كرد: باید در وزارتخانه جدید نقش شهرسازی براساس استانداردهای جهانی پررنگ‎‌‎تر شده و بر كیفیت در كنار كمیت نظارت كافی صورت گیرد.

وی همچنین افزود: به عنوان مثال اصلاح یا حذف كمیسیون ماده 5 كه سال‎‌‎هاست به سلیقه خود طرح جامع شهر را با تغییر تراكم یا كاربری عوض می‎‌‎كند می‎‌‎تواند كمك در خور توجهی به ساخت و ساز اصولی و استاندارد برساند.

قهاری از نوسازی بافت‎‌‎های موجود فرسوده در مراكز شهرها یا حاشیه‎‌‎‏ آن سخن گفت و اظهار كرد: باید مسئله‏‎‌‎های مربوط به افزایش مهاجرت به شهرهای بزرگی نظیر تهران و حاشیه‎‌‎های آن‌كه نبود اشتغال مناسب یا بهتر بگویم درآمد مناسب یكی از دلایل آن است حل شود چرا كه با افزایش ساخت و سازهای غیر اصولی و همچنین نبود یا كمبود خدمات لازم و كافی یا امنیت مناسب بافت‎‌‎های فرسوده جدیدی ایجاد می‎‌‎شود كه هزینه و زمان جبران ناپذیری را بر اقتصاد كشور تحمیل می‎‌‎كند.

وی با تاكید بر لزوم نگرش تصحیح شده و دوباره مسئولان ذیربط به این‌گونه بافت‎‌‎ها بیان كرد: اگر برای نمونه تنها 10 درصد از ساختمان‎‌‎های دولتی به جای ساخته شدن در مكان‎‌‎های به اصطلاح بالای شهر (كه در آنجا نیز بافت‎‌‎های فرسوده فراوانی به معنا ودر مقایسه با استانداردهای بین‎‌‎المللی وجود دارد) همانند سایر كشورهای توسعه یافته در خدمات شهرسازی در بافت‎‌‎های فرسوده و مركز شهر تهران ایجاد شود علاوه بر ارتقای اطمینان و اعتماد به نفس ساكنان این مناطق و همچنین افزایش سطح امنیت آن، موجبات بالا رفتن ارزش زمین‎‌‎های حوالی این نهادها و افزایش رغبت برای ساخت و ساز را فراهم می‎‌‎آورد وی برداشت اقتصادی و اجتماعی مطلوب از بافت‎‌‎های فرسوده و آبادانی آن به كمك ساكنان و مشاركت بخش‎‌‎های دولتی و خصوصی را ضروری دانست و گفت: هم اكنون با ارزش‌گذاری زمین و ساخت و سازهای سازه‎‌‎های متفاوت در تهران جزیره‎‌‎هایی ایجاد شده است كه گروه‎‌‎های مختلف اجتماعی با تمدن‎‌‎های متفاوت ایجاد كرده كه اگر وجه مشترك و اتحاد برانگیز اسلام نبود معضلات اجتماعی مراتب بیشتری ایجاد می‎‌‎كرد.

رئیس انجمن مفاخر معماری كشور از تسریع كاذب مهاجرت‎‌‎ها به عنوان مسئله مهمی كه فرایند مدنیت را دچار اختلاف می‎‌‎كند یاد كرد و تصریح كرد: طی سی سال گذشته نسبت 70‌به 30 جمعیت روستایی به شهری به طور كامل تغییر كرده و 30 به 70 شده است قهاری با تاكید بر لزوم اتخاذ سیاست‎‌‎‏ اقتصاد محور و اجتماع‏‎‌‎پرور و همچنین اشاره به اینكه تحولات اقتصادی مثبت و اشتغال پایدار بر توسعه شهر‎‌‎نشینی اصولی كمك در خور توجهی می‎‌‎كند افزود: وجود طرح‏‎‌‎های جامع نظیر طرح آزمایش سرزمین و اجرای هرچه سریعتر آن سبب می‎‌‎شود تا با شناخت ظرفیت‎‌‎ها و قابلیت‎‌‎های توسعه هر نقطه از شهر، سرمایه‎‌‎گذاری‎‌‎های هدفمند برای افزایش بهره‎‌‎وری و اشتغال پایدار صورت گیرد.

وی با تقدیر از ساخت بوستان در جنوب تهران گفت: چنین اقداماتی شروع خوبی است، چرا كه وضع كنونی سطح پایین خدمات شهری در تهران را بهبود می بخشد و باید ادامه یابد.‏ وی همچنین به سبك‎‌‎سازی و صنعتی‎‌‎سازی ساختمان‎‌‎ها برای جلوگیری از آسیب‎‌‎های ناشی از بلایای طبیعی همچون زلزله اشاره كرد و افزود: بسیاری از نقاط تهران بخصوص بخش مركزی آن روی گسل زلزله قرار دارد كه در صورت بروز هر نوع حادثه غیر مترقبه‎‌‎ای نظیر زلزله یا آتش‎‌‎سوزی، خدمات و كمك‎‌‎رسانی را سخت می‎‌‎كند.

این استاد دانشگاه با بیان اینكه باید از تجربه گرانبهای كشورهایی نظیر الجزایر، مراكش یا هند به عنوان الگوهای مناسب شهرسازی بهره لازم و كافی را برد اظهار كرد: به ایجاد اتاق فكر اقتصادی- اجتماعی با كارشناسان، قانونگذاران،‎‌‎مجریان قانون و همچنین ناظران كارشناس نیاز است تا ام القرای كشور، ایمن و آرام‎‌‎ترین نقطه كشور و الگوی سایر شهرهای آن باشد.قهاری با اضطراری خواندن ترمیم و نوسازی حدود 25 درصد از بافت‎‌‎های فرسوده تهران افزود: باید با تغییر یا اصلاح سیاستگذاری و سرمایه‎‌‎گذاری‎‌‎ها و همچنین آسیب‎‌‎شناسی روش‎‌‎های آزموده از معضل بافت‎‌‎های فرسوده به عنوان بهترین فرصت برای تبدیل به بهترین شهرهای جهان نظیر استانبول تركیه و 32 شهر دیگر با معیارهای استاندارد جهانی استفاده كرد.‏

موضوعات مرتبط : بافت فرسوده    
عضو مرتبط : سید علیرضا قهاری  


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید