تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :1376

شهرنوشت - شهر ننوشت

پیش گفتار

شهر درفرهنگ فارسی دارای واژه های بسیاروکلمات بسیار برای بیان شهرو توصیف گفته شده است و بطور کلی شهرمیتوان زیستگاه و سکونت گاه ساکنین آن برشمرد .
نوشت : این کلمه رقم زده از نوشتن و مکتوب نمودن مطالب چه در حال و چه در گذشته و چه در آینده میباشد و کاربرد این کلمه در فارسی بسیار است همانند رو نوشت - وسرنوشت و ...
ترکیب دو کلمه شهر نوشت در معنای کلی شناسه شهر از نظر فرهنگی و جمعیتی - شکل گیری شهر از نظر کالبدی - داشته های شهرازنظر بناها و تاسیسات زیر بنائی و روبنائی - ماهیت شهراز نظر سیاسی و ... می باشد .
استاد دکتر ابراهیم پاریزی دربحث تاریخ می گوید ( ما تاریخ نویسان چه برهه اززمان وچه تاریخی را میخواهیم به نگارش درآوریم ) :تاریخ جنگ آوری ها - تاریخ تمدن - تاریخ فرهنگ ها - تاریخ انسانی و ..

شرح

با ذکر پیش گفتار باید تعیین جهت در نگارش ( شهرنوشت ) تعیین و تا شناسه لازمه تعیین نگردد مطلب بصورت خام بوده ونمی تواند قابل شرح و نتیجه گیری نمی باشد .
شهر درطول تاریخ به طور خود جوش و بدون برنامه مدون(برنامه مدون ازنظردانش شهرسازی روز ) بوجود آمده است .
شهرهای بوجود آمده دارای پتانسیل های مخصوص به زمان خود می باشند و چنین شهرهائی با مرکزیت های حکومتی و مذهبی و یا تجاری شکل گرفته اند .
در برخی شهرها مرکز حکومتی در قلب شهر و در دیگر شهرها مرکز حکومتی در کناره شهر قرارداشتند .

به نقل از استاد پیرنیا :
( مرکزیت مردمی شهر مرکز شهر بوده است که می توان این مطلب را در احداث مساجد جامع شهرها از بعد از اسلام در قلب شهرهامشاهده کرد این مساجد فقط جایگاه عبادت و سجده نبوده بلکه بدلیل داشتن کتابخانه جهت مطالعه مرکز تجمع محققان بوده است وهمچنین در این مکان نیز نسبت به بررسی مسائل سیاسی روز انجام و تصمیم گیری می شد . )

بطورکلی شهر ازتوسعه و ادغام چند ده و قریه بوجود آمده است که می توان شهر تویسرکان را به عنوان نمونه برشمرد .
شهر نوشت به سه برهه زمان تقسیم میگردد :

  1. شهر نوشت (گذشته شهر )
  2. شهر نوشت (حال شهر )
  3. شهر نوشت (آینده ).

از زمانهای دور در ایران شهر ها دارای هویت خاص خود بوده ودر هر زمان توسط حکومت به آن بنائی و یا منطقه ای اضافه می شد و یا بنائی مورد تخریب قرار می گرفت .
ایجاد باغهای ایرانی و یا کاروان سراها و یا بندرگاه ها ی تجاری و یا صیادی و بازارهای خطی موجب رشد و شکوفائی آن شهرها و یا مناطق گردیده است .
بازار سنتی اصفهان یا شیراز و تهران و بازارهای احداثی در سایر شهر ها که با آن تفکر و اندیشه بنا شده در شکل گیری و فرهنگ سازی آن منطقه بسیار موثر بوده است .

در طول تاریخ تغيیراتی در این پروسه بوجود آمده است مثلا" در حکومتی بدلیل نامعلوم این آثار ارزشمند ( بازارهای خطی ) را با احداث یک خیابان ازمیان آن به مجموعه ای دو پاره تقسیم نموده که در اکثر شهرها این دو پارگی بازار به نام بازار بالا خیابان و پائین خیابان شهرت یافته و یکی از این دو پاره از درجه اعتبار اقتصادی افتاده است که به نام بازار مرده معروف شد ( بازارمرده دامغان - بازار مرده سمنان و ..) .

دیگر تغییرات دربناهای اصلی شهرها موجب از بین رفتن ارزش شهری و یا رونق اقتصادی آن شهر گردیده است.
ما همانند ساخت شهر پاریس اقدام ننموده ایم و شهری بنا ننموده ایم که دارای مفاهیم خاص باشد بلکه شهر خود جوش را توسعه داده ایم .

در شهر پاریس هیچ کس حق تغییرکالبدی شهر را ندارد حق تغییر ابعاد و نوع پنجره در نمای ساختمان ها را ندارد در صورتی که برای ما این حرکت مفهوم ندارد و ما هر ساختمان را که مایل باشیم بدون رعایت کالبد و پوسته موجود شهر احداث می کنیم و خوشحالیم که درچهارچوب ضوابط طرح جامع ساختمان ساخته ایم .

با احداث خیابانهای و محلات جدید کوچ جمعیت درون شهری و رهاشدن قسمتی از شهراتفاق می افتد .
این محلات و مناطق از نظر اقتصادی و شهرنشینی کم ارزش شده و بلا استفاده شهری گردیده که به نام بافت قدیمی و یا فرسوده نامیده شده یا رها شده و جایگاه سکونتی طبقه ضعیف مالی و یا جایگاه حیوانات گردیده و در آن مناطق نشانی از شهریت زنده شهر قالب وحود ندارد .

اگر قرار است شهر نوشت گذشته آن شهر بیان شود باید به بالا و پائین شهرها نگاه کرد و آن گاه شناسه شهر را نوشت .
مرسوم است که می گویند :
ما در قدیم فضای سبز بسیار داشتیم - ما در گذشته ترافیک نداشتیم - مادر گذشته مهر و محبت داشتیم - بزرگراه نداشتیم ولیکن مسیر تا منازل مان برای همه باز بود - ما در قدیم هواپیما نداشتیم و برای زیارت خانه خدا پیاده و یا با کالسکه و اسب می رفتیم وبا کوله باری از محبت برمی گشتیم - و ما در گذشته بسیار چیزهای دیگرهمانند هوای پاک و میوه های طبیعی و گوشت تازه و تخم مرغ ( در گویش جدید تخم مرغ محلی گفته میشود ) و .. داشتیم که ذکر آنها در این مقاله وقت گیر است ولیکن اکنون چه داریم : ترافیک - دوری راهها - ترک زادگاه به منظور کسب درآمد جهت معیشت .بیکاری - کم حوصلگی - کم اشتهائی - مسخ برنامه های رایانه ای - کم تحرکی وغيره . در آیِنده چه خواهیم داشت به تصور نگارنده انسان های ماشینی که فقط برای سیرشدن کار میکنند وبطور کامل اسیر رایانه گردیده اند .
بیماری های جدید گریبان گیر انسان های آتی می گردد که آن بیماری دوری از بشریت و عبد وعبید رایانه شدن است

انسان به تصورخود دیگر نیاز به طبیعت و رفتن به آن را لازم نمی داند چون طبیعت مجازی را به خانه خود می برد که اين فرآیند نتيجه خنده دار و در عين حال شگفت انگيزي خواهد داشت که از آرزوهای انسان آزاده به دوراست .

سیل و زلزله بکرات جاری و اتفاق می افتد و آن را بلایای آسمانی می داند زیرا طبیعت را فراموش کرده و نمی داند که باید طبیعت را شناخت و به جنگ طبیعت نرفته و این جنگ و گریز با طبیعت باعث پیدایش .عوارضی غیر قابل پیش بینی می گردد که ما از آن گله داریم و آن عوارض و پدیده ها شناسه شهر را بهم می ریزد

خلاصه کلام :

با توجه به مطالب فوق به نظر می رسد که شهراز نظر کلی دارای سه شهرنوشت است
  1. شهر نوشت ( گذشته شهر )
  2. شهر نوشت ( حال شهر )
  3. شهر نوشت ( آینده ).

شهر نوشت شهر در گذشته غیرقابل جبران و بازپیرائی است ولیکن می توانیم در مورد شهرنوشت حال شهر و همچنین شهرنوشت آینده شهر تصمیم بگیریم و برنامه مدونی برای آن تنظیم کنیم و موارد لازم و انسانی که باعث رفاه انسان ها جهت زندگی راحت و بدون دغدغه می شود را برای آینده خود و شهر خود رقم بزنیم و از برده شدن نزد رایانه جلوگیری کنیم .

سعی کنیم با طبیعت زنده عجین باشیم / سعی کنیم محبت و انسانیت از بین رفته ویا کم رنگ شده را پررنگ و باز خوانی نمائیم {زندگی در برج سکونتی افتخار نیست زندگی در محیط سالم با مردمان سالم و هوای پاک و طبیعت زنده افتخار است } .

مطالب فوق مطالب شهر ننوشت است که باید به آن توجه داشت . تعداد واحدهای تجاری یک شهر معرف چه چیزی است معرف تجاری بودن آن شهر ولیکن معیار انسانی بودن یک شهر در چیست در انسانها و یا بناها و یا عملکرد شهر .

سخن بسیار و حوصله انسان های کنونی بسیارکم . پس به این چند جمله مطلب را به پایان می برم :
ببیئید با هم شهر را برای انسانها بسازیم و برای آن شناسه تنظیم کنیم و نگذاریم که شهر برایمان برنامه ریزی کند و ما را اسیر مسا ئل و موارد غیر متعارف انسانی نماید .

به امید پیروزی انسان بر ربات ها

بیژن علی آبادی

عضو مرتبط : بیژن علی آبادی  


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید