تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :1015

پرونده ثبت جهانی بیشاپور در هراس عبور از جاده کازرون

هراس از گذر جاده ها

هیچ راه میانبری برای ثبت جهانی سایت باستانی بیشاپور وجود ندارد. جاده فعلی کازرون - قائمیه درست از وسط شهر بیشاپور می گذرد . کارشناسان بر این باورند که تنها راه ، دور زدن جاده و رسیدن به سکوی جهانی ، اجرای طرح جایگزین میراث فرهنگی و واگذاری کامل عرصه به متولیان میراث فرهنگی است

گروه معماری و دکوراسیون : بیشاپور یکی از شهرهای باستانی ایران در شهرستان کازرون و در استان ارس واقع شده است که پیشینه ساخت آن به دوره ساسانیان باز می گردد و امروزه تنها ویرانه هایی از آن بر جای مانده است . بیشاپور با دویست هکتار وسعت ، از شهرهای مهم آن زمان بوده و اهمیت ارتباطی بالایی داشته است . این شهر از قدیمی ترین شهرهایی است که تاریخچه ساخت آن بصورت مکتوب در سنگ نوشته ای موجود است . در کتاب های تاریخی نام این شهر با عنوان های "بیشاپور" ، "بهشاپور " ، بیشاور ، و "به اندیوشاپور"ضبط شده است .

بیشاپور تا قرهفتم هجری آباد و مسکونی بوده و پس از آن ویران شده است . بیشاپور گنجینه ای از آثار ارزشمند ساسانی مانند معبد آناهیتا است . شهر بیشابور با روش مهندسی یونانیان که توسط هیپوداموس ابداع شده بود در ، زمینی مستطیل به گونه ای طراحی شد که چهار دروازه و دو خیابان آن ، یکدیگر را قطع می کردند . یکی از خیابان ها در جهت شمال به جنوب و دیگری شرق به غرب است و هر کدام در انتها به یکی از دروازه های شهر منتهی می شده اند . دروازه غربی ، ورودی اصلی شهر بوده است .

شهر بیشاپور از دو بخش اصلی تشکیل شده است :

ارگ سلطنتی شامل آثار شاخصی مانند معبد آناهیتا ،تالار تشریفات ، ایوان موزائیک و کاخ به والرین است . منطقه عامه نشین نیز شامل خانه های مسکونی ، گرمابه ، کاروانسرا و بازار می شود .

با اینکه 80 درصد از حریم شهر تاریخی بیشاپور تحت تملک میراث فرهنگی قرار دارد اما عبور جاده قائمیه به کازرون ، محوطه تاریخی بیشاپور ، را به دو قسمت مساوی تقسیم کرده است . در حال حاضر در یک سمت آن تنگه چوگان ، غار شاپور و قلعه دختر و در سمت دیگر جاده آثار معماری شهر تاریخی بیشاپور قرار گرفته است . عبور روزانه بیش از 15 هزار وسیله نقلیه سبک و سنگین از میان محوطه تاریخی ثبت جانی بیشاپور را غیر ممکن می کند . با اینکه متولیان میراث فرهنگی مرتب از آماده سازی پرونده بیشاپور می گویند اما این شهر باستانی هنوز درگیر مشکلات و موانعی است که عبور از آن به راحتی امکان پذیر نیست . هر چند که به گفته مسئولان اداره راه تعریض و 4 بانده کردن جاده قائمیه به کازرون منتفی شده اما هنوز بحث اصلی بر سر جاده ای که بیشاپور را دو نیم کرده باقی مانده است .

محسن عباسپور ، فعال میراث فرهنگی کازرون در این باره گفت : زمانی که به استاد نقشه های هوایی ، گمانه های باستانشناسی و مشاهدات عینی رجوع می کنیم کاملا مشخص است که جاده کازرون به قائمیه از میان آثار بیشاپور و از قسمت ارگ شاهی عبور می کند ، بنابراین هر گونه طرح ریزی و عملیات راهسازی در این مسیر باید در راستای حذف جاده فعلی و جایگزین کردن طرح میراث فرهنگی و جاده ای جدید باشد .

به اعتقاد عباسپور ، با اینکه عبور هر محور جدیدی نیاز به تملک اراضی و احداث یک جاده جایگزین دارد اما باید این واقعیت را درک کرد که پرونده ثبت جهانی بیشاپور در هر مرحله ای که قرار داشته باشد به دلیل عبور جاده از روی آثار ، امکان ثبت جهانی بیشاپور را غیر ممکن می کند .

این در حالی است که طبق قوانین یونسکو ، اثری به ثبت جهانی می رسد که عصه آن تحت تملک سازمان میراث فرهنگی باشد اما هم اکنون اداره کل راه و ترابری استان فارس با بهره برداری از جاده کازرون - قائمیه امکان مالکیت کامل عرصه را از سازمان میراث فرهنگی گرفته است .

عباسپور افزود : برنامه ریزی برای حذف جاده باید در اولویت سازمان میراث فرهنگی و اداره راه و ترابری قرار بگیرد . اهمیت این مساله تا جایی پیش می رود که میراث فرهنگی حتی برای تملک اراضی جاده جایگزین باید با اداره راه و ترابری همکاری و حتی بودجه ای هم برای آن در نظر بگیرد .

در حال حاضر جاده کازرون - قائمیه از میان شهر باستانی بیشاپور عبور می کند و با کاخ والرین که نزدیک به جاده است تنها 10 متر فاصله دارد . کف بنای کاخ والرین از سطح جاده پایین تر است و گفته می شود زیر جاده فعلی آثار بسیاری وجود دارد . هم اکنون 80 درصد از حریم شهر تاریخی بیشاپور در تملک میراث فرهنگی قرار گرفته است و اگر مشکل عبور جاده قائمیه به کازرون حل شود و مسیری جایزین برای این جاده ایجاد شود ، می توانیم امیدوار باشیم که این اثر نیز در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت برسد .

شهر تاریخی بیشاپور در زمان شاور اول ساسانی ساخته شده است . از آثار بسیار مشهور این شهر تاریخی ، نقش برجسته های تنگه چوگان ، غار شاپور و معماری شهر تاریخی بیشاپور است .

پیام ساختمان و تاسیسات



نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید