مقالات معماری و شهرسازی

بازار ارز در خیابان فردوسیبازار ارز در خیابان فردوسی

خیابان فردوسی یکی از خیابان‌های شمالی-جنوبی قدیمی تهران است که از میدان توپخانه شروع شده و پس از گذر از چهارراه استانبول به میدان فردوسی منتهی می‌شود. خیابان فردوسی از گذشته تا به امروز به علت حضور گسترده متقاضیان ارز و دلار و سکه یکی از خیابان‌های مهم تهران از منظر اقتصادی بوده است.

 
زیگورات چغازنبیل؛ رازهای خشت و آجرزیگورات چغازنبیل؛ رازهای خشت و آجر

زیگورات چغازنبیل شوش یکی از سه اثر ایرانی است که همزمان با تخت جمشید و میدان نقش جهان اصفهان در سال ١٣۵٨ خورشیدی به‌عنوان اولین اثر ملی ایران در فهرست جهانی یونسکو ثبت شد.

 
گذر اول تاریخ شفاهی دانشکده معماری دانشگاه شهید بهشتیگذر اول تاریخ شفاهی دانشکده معماری دانشگاه شهید بهشتی

به گزارش سایت تاریخ شفاهی ایران، «تاریخ شفاهی دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه ملی ایران (شهید بهشتی)» با حضور دانش‌آموختگان و استادان رشته معماری دانشگاه شهید بهشتی و مجریان این طرح، عصر 26 مهرماه 1397 در سالن فرخی یزدی باغ‌موزه قصر رونمایی شد.

 
مصاحبه اختصاصی هنرمعماری آنلاین با مهندس علیرضا قهاری به بهانه‌ی هفته‌ی تاریخ شفاهیمصاحبه اختصاصی هنرمعماری آنلاین با مهندس علیرضا قهاری به بهانه‌ی هفته‌ی تاریخ شفاهی

هفته تاریخ شفاهی: فلسفه نامگذاری و بانیان آن
مصاحبه اختصاصی هنرمعماری آنلاین با مهندس علیرضا قهاری به بهانه‌ی هفته‌ی تاریخ شفاهی

 
ری و محصولات آنری و محصولات آن

ری با داشتن زمین‌های وسیع و آب‌های فراوان و تنوع اقلیمی یکی از مراکز مهم کشاورزی دوره آل بویه محسوب می‌شد. این شهر و نواحی اطراف چون ویمه، شلنبه و خوار پربرکت و حاصلخیز بوده است و به علت فراوانی آب، مناسب بودن هوا و خاک، انواع درختان میوه و محصولات کشاورزی به عمل می‌آمد

 
درک روشنفکران مشروطه از حریتدرک روشنفکران مشروطه از حریت

بسیاری از مشروطه‌خواهان اعم از عرف‌گرا و روحانی، آزادی را به «امر به معروف و نهی از منکر» تعبیر می‌کردند. ملکم یک سال پیش از مشروطیت یعنی در ۱۳۲۳ قمری در رساله «ندای عدالت» درباره آزادی چنین نوشت: «وقتی در این باب (آزادی) با علمای فرهنگستان حرف می‌زنیم

 
تعرفه‌های دندانپزشکی در دوره قاجارتعرفه‌های دندانپزشکی در دوره قاجار

خدمات دندانپزشکی نه تنها امروزه بین مردم شهرت دارد که گران و گاه دور از دسترس است، گویا در گذشته نیز به این شکل بوده است. با اینکه اطلاعات خیلی دقیقی از اجرت و دستمزد خدمات دندانپزشکی و دندانسازی در ابتدای ورود این علم به ایران در اواخر دوره قاجار نداریم، اما با بررسی خاطرات و اسناد و کتاب‌های آن دوران مواردی را می‌بینیم که افراد به بهای این خدمات اشاره و از گران بودن آن ناله و گلایه داشته‌اند.

 
عکس؛ معرف تاریخعکس؛ معرف تاریخ

مرکز همایش‌های کتابخانه ملی روز شنبه ۹ تیرماه میزبان نشستی در رابطه با تاریخ عکاسی بود. در این نشست که عمدتا به آغازین روزهای فعالیت عکاسی در ایران دوره قاجار پرداخته شد، شماری از آثار و فعالیت‌های عکاسان این دوره مورد بررسی قرار گرفت و نشان داده شد که چگونه این افراد با ابزار مختصری که در اختیار داشتند، کارهای قابل ملاحظه‌ای را خلق کردند. این نشست با هدف آشنایی علاقه‌مندان با تاریخ عکس و بررسی زوایای مغفول‌مانده و کمتر شناخته‌شده عکاسی برگزار شد.

 
صنایع ایران قبل از جنگ جهانی دومصنایع ایران قبل از جنگ جهانی دوم

بی‌تردید پس از صنعت نفت یکی از صنایع مهم تازه احداث ایران آن زمان صنعت پارچه‌بافی در مفهوم مدرن بوده است. صنعت پنبه‌پاک‌کنی و نخ‌ریسی که وابسته به پارچه‌بافی بوده و در حقیقت رکن اصلی آن به‌شمار می‌آید در این دوره پایه‌گذاری شد.

 
رهایی از استعمار تزاریرهایی از استعمار تزاری

صد سال از انقلاب اکتبر روسیه گذشت. انقلابی که از آن به‌عنوان مهم‌ترین و تاثیرگذارترین انقلاب‌های جهان قرن بیستم یاد می‌شود.

 
مفهوم بحران و انحطاط در آثار سیدجواد طباطباییمفهوم بحران و انحطاط در آثار سیدجواد طباطبایی

آغاز عصر جدید در ایران، باید با دو مفهوم درک شود، یکی «بحران» و دیگری «انحطاط». این دو مفهوم در آثار دکتر طباطبایی، که یکی از مهم‌ترین و شاید مهم‌ترین، مفسران فکر و اندیشه سیاسی در ایران معاصر است، دارای جایگاه ویژه‌ای است و در عین حال، کاربردهای آن در آثار ایشان، که دوره طولانی تاریخ ایران پس از اسلام را در بر می‌گیرد، خود مبنایی برای «درک» هر کدام از دوران‌های تاریخی است که ایشان به آن پرداخته‌اند.

 
تبریز سرمشق انجمن‌های ایالتیتبریز سرمشق انجمن‌های ایالتی

با صدور فرمان مشروطه ازسوی مظفرالدین شاه در ۱۴ مرداد ۱۲۸۵ش و تدوین اولین نظامنامه انتخاباتی مجلس شورای ملی، زمینه‌های شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین نهادهای مدنی پشتیبان مجلس و مشروطه، یعنی انجمن‌های ایالتی و ولایتی در کشور، به‌طور رسمی و قانونی فراهم شد.

 
توافق دو استعمارگرتوافق دو استعمارگر

انگلستان و روسیه چهارم جولای ۱۸۸۷ در زمینه سرنوشت افغانستان به توافق رسیدند که این توافق بر ضدتمامیت تاریخی ایران بود.

 
 درگذشت صاحب فرهنگ معین درگذشت صاحب فرهنگ معین

دکتر محمد معین، استاد زبان فارسی و پدیدآورنده فرهنگ معین ۱۳ تیرماه ۱۳۵۰ چشم بر جهان فروبست. محمد معین تحصیلات ابتدایی را در دبستان اسلامی انجام داد و دوره شش‌ساله ابتدایی را ظرف دو سال به پایان رساند.

 
جنگ‌ و غارتجنگ‌ و غارت

در فاصله سال‌های ۱۲۹۷-۱۲۹۳ نیروهای روس، عثمانی و انگلیس در کردستان حضور داشتند و مرتب مشغول نبرد با هم و با طوایف کردستان بودند.

 
تکرار رکود تورمی؟تکرار رکود تورمی؟

سیاست‌های اعتباری بانک مسکن در سال ۹۷ نشان از هوشمندی طراحان برنامه در درک چارچوب اولویت‌‌های نظام و توجه به مشکلات روز اقتصادی خصوصا در حوزه اقتصاد مسکن دارد.

 
کارگران زن و وضعیت آنان در آستانه صنعتی شدنکارگران زن و وضعیت آنان در آستانه صنعتی شدن

در سال ۱۹۰۰ بیشتر جمعیت کاری را چوپانان چادرنشین یا کارگران کشاورز تشکیل می‌دادند. هالیدی می‌نویسد: «از نظر اجتماعی جامعه تحت سلطه روسای قبایل، زمین‌داران بزرگ، بازرگانان و اشرافیت دربار بود و در خدمات شهری الگویی که به آرامی تا دهه ۱۹۴۰ در حال تغییر بود، تملک‌های رضاشاه طی دهه ۱۹۲۰تا ۱۹۳۰اعضای واقعی طبقات زمین‌دار را تغییر داد.

 
دگرگونی ساختارهادگرگونی ساختارها

در اردیبهشت سال ۱۳۰۸ در آستانه یک رویارویی مهم و طولانی میان دولت ایران و شرکت نفت انگلیس و ایران که بیش از نیم قرن بر تاریخ معاصر ایران تأثیر نهاد، در پالایشگاه آبادان ـ قلب امپراتوری شرکت نفت، در خوزستان ـ یک اعتصاب گسترده کارگری رخ داد.

 
آداب و رسوم اجاره‌نشینی در دوره قاجارآداب و رسوم اجاره‌نشینی در دوره قاجار

*جعفر شهری راوی تهران قدیم درباره قانون و مقررات اجاره‌نشینی که امروزه با مدرن‌شدن زندگی حتی تصور رعایت آن بین مالک و مستاجر بعید به‌نظر می‌رسد، نوشته است

 
زنان در صنعت نساجیزنان در صنعت نساجی

نخستین کارخانه نساجی نو اروپایی در دهه ۱۸۵۰ پدید آمد؛ اما بخش منسوجات با فعالیت‌های خانگی و با مقیاسی کوچک برتری اش را حفظ کرد.