مقالات معماری و شهرسازی

ایرانیان مهاجر؛ سرمایه‌ای مهم‌تر از نفتایرانیان مهاجر؛ سرمایه‌ای مهم‌تر از نفت

جهانداد معماریان

مشاور پژوهشی موسسه آسیایی غربی در آمریکا

نشانه‌های فراوان حکایت از آن دارد که «ایرانیان خارج از ایران سرمایه‌ای مهم‌تر از نفت برای کشور به شمار می‌آیند.» کافی است صفحه جست‌وجوی گوگل را باز کنیم. با کند‌وکاوی ساده ایرانیان بسیاری می‌یابیم که بر صدر برخی از بزرگ‌ترین مناصب فناورانه دنیا نشسته‌اند: رئیس هیات مدیره توییتر، امید کردستانی؛ بنیانگذار و رئیس سایت حراجی ای بی، پی‌یر امیدیار؛ مدیر ارشد فناوری اطلاعات شرکت ‌آی‌تی اند تی، حسین اسلامبولچی؛ مدیر ارشد فنی شرکت یاهو، فرزاد ناظم؛ مخترع عینک گوگل و قائم مقام مدیریت شرکت آمازون، بابک پرویز؛ معاون ارشد شرکت سیسکو، محسن معظمی؛ مدیر ارشد اجرایی شرکت اکسپیدیا، دارا خسروشاهی و بسیاری کارآفرینان و نوآوران و پیشروان دیگر در عرصه‌های گوناگون دانش و فناوری.



 
خلعت‌های شاهانهخلعت‌های شاهانه

گروه تاریخ و اقتصاد: هانری رونه دالمانی، سیاحی فرانسوی (۱۸۶۳- ۱۹۵۰) بود که به علت علاقه فراوانش به اشیای عتیقه، مسافرت‌های زیادی به کشورهای مشرق زمین انجام داد. وی در سال ۱۸۹۸ م از شهرهای سمرقند، بخارا، خیوه و عشق‌آباد بازدید کرد. او در این سفر آثار هنری از جمله قالی، منسوجات زربافت و اشیای فلزی قدیمی را جمع آوری کرد و با خود به فرانسه برد.

 
اعتراض اهالی باغشاه به شهردار تهراناعتراض اهالی باغشاه به شهردار تهران

تنظیم و تالیف گاهشمار: حسن فرازمند

اهالی مناطق اطراف تهران (باغشاه) روز 22 اسفند سال 29 نامه‌ای اعتراض‌آمیز به شهردار تهران نوشتند که در 26 اسفند در جراید انتشار یافت.



 
جشن چهارشنبه سوری در سفرنامه هانرى رونه دالمانى جشن چهارشنبه سوری در سفرنامه هانرى رونه دالمانى

گروه تاریخ و اقتصاد: روز چهارشنبه قبل از عید نوروز را چهارشنبه‌سوري یا چهارشنبه آخر سال می‌گویند. در شب قبل از این‌روز جشن می‌گیرند و از روي آتش می‌پرند و بازیگران با لباس‌هاي مضحک عجیب‌وغریب و ماسک‌هاي خنده‌آوري که به‌صورت می‌زنند می‌آ‌یند و به‌انواع مختلف وسایل سرگرمی جوانان و کودکان را در بازارها و محلات شهر فراهم می‌سازند.

 
هرمزان و تاسیس دیوان در میان اعرابهرمزان و تاسیس دیوان در میان اعراب

نجم‌الدین گیلانی- علی‌اکبر کجباف

هرمزان در تاریخ ایران، با چهره سرداری دلیر و سرافراز و آشتی‌ناپذیر جلوه می‌کند که در دفاع از خود و قلمرو تحت فرمانروایی خود از هیچ کوششی فروگذار نکرده و در برابر ناکامی‌های پی درپی در مقابل اعراب، به آسانی ناامید نشده و تا آخرین حد امکان از پای ننشسته است. برای دفاع از سرزمین‌هایی که به وی سپرده شده بود، بسیار کوشید و در مقابل اعراب به سختی ایستادگی کرد؛ به‌طوری که بنا به گفته منابع، هشتاد نبرد را در شوشتر در مقابل اعراب سامان داد(طبری، 1362، ج1897:5؛ ابن‌اثیر، 1472:1383) و این غیر از سامان دادن نبرد تیری و مناذر، جنگ اهواز و جنگ رامهرمز بود.

 
مشاغل لوطیانمشاغل لوطیان

گروه تاریخ و اقتصاد: لوطيان از گروه‌هاي تهيدست شهري محسـوب می‌شـدند كـه در فقـدان نظميـه‌اي كارآمد، معمولا در آشوب‌ها و تنش‌هاي اجتماعي و سياسي در معركه حضور می‌يافتنـد. جز تعداد کمی از لوطيان كه از طبقات نسبتا مرفـه جامعـه بودنـد اكثريـت آنان از طبقات فرودست و محلات پايين شهر محسوب می‌شدند كه به واسـطه بيكـاري و بطالت، به جنايت و رفتارهاي ضداجتماعي سوق می‌يافتنـد.


 
پدر عکاسی مدرنپدر عکاسی مدرن

گروه تاریخ و اقتصاد: 14 مارس 1932 جورج ایستمن، مخترع عکاسی مدرن با تصمیم خودش جهان را بدرود گفت. ایستمن که در پایان عمر بیمار و فلج شده بود، دیگر تحمل زندگی و ملال جسمانی و روحی را نداشت. واپسین جملات او چنین است: «من کارم را کرده‌ام، دیگر ماندنم در این دنیا ضرورتی ندارد.»

 
آغاز به کار شرکت اتوتوکلآغاز به کار شرکت اتوتوکل

تنظیم و تالیف گاهشمار: حسن فرازمند

شرکت اتوبوسرانی و حمل‌و‌نقل اتوتوکل از نخستین شرکت‌هایی بود که در ایران تاسیس شد و زمینه آغاز به کار آن در 24 اسفند 1319 فراهم شد. این موسسه قدیمی به همت شخصی به نام علی‌اکبر توسل باقری بنیانگذاری شد و فعالیت خود را نخست با یک اتوبوس در گاراژ قدیمی شهر کرج آغاز کرد و رفته‌رفته با پشتکار و ابتکارات توانست یک شرکت کوچک را به همین نام یعنی «اتوتوکل» در تهران به ثبت رساند تا صاحب چند اتوبوس دیگر نیز بشود.



 
جایگاه نوروز در تاریخ فرهنگ و ادبیات ایران‌زمین‏جایگاه نوروز در تاریخ فرهنگ و ادبیات ایران‌زمین‏


در فرهنگ مردمان ایران‌زمین، نوروز جایگاه ویژه‌ای دارد و این اهمیت بیشتر به این دلیل است که مردمان این سرزمین، زندگی خود را بر پایه کشاورزی شکل داده‌اند و هرچه دارند، از خاک و حاصل گردش فصل‌هاست؛ به عبارت دیگر و به معنای واقعی «ابر و باد و مه و خورشید و فلک در کارند» تا ایرانیان بتوانند به امرار معاش بپردازند، بنابراین آغاز فصل بهار را که همراه با رویش گیاهان و شروع کشت و کار است، منشأ خیر و برکت خداوندی می‌دانستند.‏

 
مسجد جامعی: جامع الخیرات یکی از القاب مهم یزد است‏مسجد جامعی: جامع الخیرات یکی از القاب مهم یزد است‏

یزد- خبرنگار اطلاعات: عضو شورای اسلامی شهر تهران با اشاره به این که جامع الخیرات یکی از القاب بارز یزد است، گفت: یزد نمونه و الگوی فرهنگ تمدنی است که کمتربه آن اشاره شده است.

 
نوروز در جهاننوروز در جهان

نوروز جشنی بسیار کهن در آسیای غربی بوده که در جهان ایرانی و به تعبیری ایران فرهنگی با علاقه تمام برگزار می‌شده است. امروزه افزون بر ایران کنونی، در بیشتر کشورهای خاورمیانه، خراسان بزرگ (آسیای میانه)، قفقاز، شبه‌قاره هند و بالکان آن را جشن می‌گیرند. در سال ۲۰۱۰، مجمع عمومی سازمان ملل با گذراندن قطعنامه‌ای نوروز را به خاطر بزرگداشت آن توسط بیش از ۳۰۰ میلیون تن در بیش از ۱۱ کشور جهان به رسمیت شناخت. این جشن امروزه یکی از جشن‌های بنیادین آسیا شناخته می‌شود.

 
بیمار، خسته ، هشتادبیمار، خسته ، هشتاد

در نظام آموزش عالی چین فارسی را جزو «زبان‌های خاص» تلقی می‌کنند. زبان‌های خاص یعنی زبان‌هایی که در چین و البته در جهان کاربرد زیادی ندارند و آموزش آنها هم فقط در حدی است که پاسخگوی نیازهای سیاسی و اقتصادی جامعة چین باشد. کرسی ادبیات فارسی یکی از قدیم‌‌ترین کرسی‌های دانشکده زبان‌های شرقی دانشگاه پکن است؛ با یان حال، هر چهار سال یک‌بار فقط هشت دانشجو برای دورة کارشناسی و هر ساله از یک تا حداکثر چهارتن را برای ادامة تحصیل در دورة کارشناسی ارشد می‌پذیرد. بهترین دانش آموختگان این دوره‌ها معمولا جذب وزارت امور خارجه چین یا رادیو و تلویزیون پکن می‌شوند؛‌ معدودی از آنها به عنوان معلم زبان فارسی به استخدام دانشگاه‌ها در می‌آیند و دیگران هم دربخش‌های تجاری و صنعتی به عنوان مترجم به کار گرفته می‌شوند.

 
تمثال همایونتمثال همایون

کنده‌کاری‌ها و قلمزنی‌های زیبایی با مجسمه‌های کوچک دور تا دور تخت را ‌به غیر از قسمتی که رو به حیاط است، فرا گرفته است. پشت تخت فقط دو ستون کوچک قرار دارد و روی شیرهای خوابیده دوپله ساخته و در کنار آنها دو مسجمه‌ی کوچک ابوالهول گذاشته شده است و از آنجا باید به بالای تخت رفت. در بعضی از ایعاد رسمی، مخصوصاً نوروز، شاه بالای این تخت به بالش‌هایی که به انواع زیورها و سنگ‌های قیمتی آراسته شده است،‌ تکیه می‌دهد و رجال و مشاهبر پایتخت به حضورش بار می‌یابند. در چنین مواقعی شاه با لباس‌های جواهر نشان و دور از جمع درباریان تنها در آن بالا با چنان ابهتی می‌نشیند که در چشم رعایای خود ـ که سخت مجذوب زرق و برق محیط شده‌اند ـ موجودی مافوق بشر، حتی ظل‌الله جلوه می‌کند.

 
هنر در قرن پریکلس:عصر زرین آتنهنر در قرن پریکلس:عصر زرین آتن

تمدن غرب بر پایه تمدن رومی و یونانی بنیاد نهاده شده است که تا حدود بسیار زیادی وامدار فرمانروای پرآوازه‌ای به نام پریکلس است که در 499 قبل از میلاد زاده شد و چون قدرت را به دست گرفت، یکی از درخشان‌ترین صفحات تاریخ یونان را رقم زد که به عصر زرین آتن معروف است و آثار هنری فراوانی از آن دوره به جا مانده است.

 
جایگاه نوروز در تاریخ فرهنگ و ادبیات ایران‌زمین‏جایگاه نوروز در تاریخ فرهنگ و ادبیات ایران‌زمین‏

سخن فروردین ماه 1395 : در فرهنگ مردمان ایران‌زمین، نوروز جایگاه ویژه‌ای دارد و این اهمیت بیشتر به این دلیل است که مردمان این سرزمین، زندگی خود را بر پایه کشاورزی شکل داده‌اند و هرچه دارند، از خاک و حاصل گردش فصل‌هاست؛ به عبارت دیگر و به معنای واقعی «ابر و باد و مه و خورشید و فلک در کارند» تا ایرانیان بتوانند به امرار معاش بپردازند، بنابراین آغاز فصل بهار را که همراه با رویش گیاهان و شروع کشت و کار است، منشأ خیر و برکت خداوندی می‌دانستند.‏بدون‌شک ادبیات فارسی یکی از مهم‌ترین منابع برای شناخت فرهنگ ایران زمین است و شاعران و نویسندگان با پوشاندن لباسی ادبی و هنری بر قامت تاریخ و فرهنگ ایران، شاهکارهای بی نظیری از خود برجای گذاشته‌اند و بالاخص در وصف طبیعت و فرا رسیدن بهار، شاعران آنچنان مفاهیم اسلامی و آموزه‌های اخلاقی را با فرهنگ غنی ایرانی پیوند داده‌اند که تمیز آنها از یکدیگر امکان پذیر نیست.

 
 نوروز ميراث ناملموس ايراني‌ها نوروز ميراث ناملموس ايراني‌ها

عيد نوروز يكي از قديمي‌ترين رسوم ايراني‌هاست كه از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. در گذشته اين جشن و جشن مهرگان از بزرگ‌ترين عيد‌هاي ايران‌زمين محسوب مي‌شدند و تجليل و پاسداشت از آن ريشه در تاريخ كهن دارد. نوروز يكي از قديمي‌ترين اعياد ايرانيان است و هر ساله اين آيين با آداب و رسوم ويژه‌اش در نقاط مختلف كشور برگزار مي‌شود. چند سال پيش در مجمع عمومي سازمان ملل متحد در تاريخ سه‌شنبه ۴ اسفند ۱۳۸۸ برابر با ۲۳ فوريه ۲۰۱۰ با تصويب قطعنامه‌اي روز ۲۱ مارس برابر با ۱ فروردين را در چارچوب ماده ۴۹ و تحت عنوان فرهنگ صلح به عنوان روز جهاني نوروز به تصويب رسيد و در تقويم جاي گرفت؛ طي اين اقدام كه براي نخستين‌بار در تاريخ اين سازمان انجام شد

 
نقوش برجسته تاريخ، در دره «تنگ چوگان»نقوش برجسته تاريخ، در دره «تنگ چوگان»

اسرار بخش عظيمي از فرهنگ و تمدن ايران باستان كه قرن‌‌ها با تحريف گونه‌‌گون مورخان درباره تاريخ عصر ساساني توام بود با كشفيات عظيم شهر بيشابور در جنوب‌غربي شيراز گشوده مي‌شود، اين كشفيات نشان مي‌دهد كه شاپور اول شاهنشاه ساساني بردوش «والرين» پاي ننهاد و نيز هيچ‌گاه او را زندان نكرد بلكه براي وي كاخ عظيمي به نام «كاخ والرين» بنا كرد و نيز ماني نقاش معروف به دست بهرام اول كشته نشد بلكه در بيشابور به دست مؤبد مذهبي همتاي خود به نام «كرتير» به قتل رسيد.

 
خورشید، پاک‌ترین وسیله تولید انرژیخورشید، پاک‌ترین وسیله تولید انرژی

در این روزها با آزاد شدن سرمایه ایران در بانک های خارجی، مطالب گوناگونی در روزنامه‌ها درباره چگونگی مصرف آن و اقدامات ضروری دولت که سال‌ها به عقب افتاده بود، درج می‌شود و همزمان، مسافرت مسئولان سیاسی و اقتصادی کشورهای صنعتی و اروپایی به کشور ما برای ایجاد رابطه و فروش محصولات خود و سرمایه گذاری نیز در جریان است.

 
سفر به شهر آپارتمان‌هاي سه هزار سالهسفر به شهر آپارتمان‌هاي سه هزار ساله

ميمند يکي از شگفت‌انگيزترين روستاهاي باستاني ايران است. اين روستاي 3 هزار ساله که در دل کوه ساخته شده، قرار است به زودي در فهرست ميراث جهاني هم به ثبت برسد. سفر به اين روستا، سفر به قلب تاريخ سکونت در ايران است.

 
منابعی که دیگر فسیل شده‌اندمنابعی که دیگر فسیل شده‌اند

کشورهای درحال توسعه به لحاظ اقتصادی به انواع منابع جدید انرژی نیاز دارند، زیرا بین سطح توسعه یک کشور و میزان مصرف انرژی آن، رابطه مستقیمی برقرار است. از دیگر سو، ذخایر انرژی فسیلی محدود و تجدیدناپذیر است و با توجه به افزایش سطح مصرف انرژی در جهان فعلی، نمی توان به منابع موجود انرژی متکی بود.