مقالات معماری و شهرسازی

روز معمار سرگردان در تقویم ملی کشورروز معمار سرگردان در تقویم ملی کشور

در تقویم ملی کشورمان روز سوم اردیبهشت به نام روز بزرگداشت شیخ بهایی ثبت شده به طوریکه چهار سال پیش قرار بود این روز به نام روز معمار ثبت شود اما همچنان خبری از ثبت این روز نیست.
به گزارش خبرنگار حوزه میراث فرهنگی باشگاه خبرنگاران؛"بهاء‌الدین محمدبن‌حسین عاملی‌" معروف به "شیخ بهایی‌" دانشمند و نظریه‌پرداز شیعه در قرن دهم و یازدهم هجری است که در دانش‌های فلسفه، منطق، ریاضیات و معماری تبحر داشته و در حدود 95 کتاب و رساله از او در سیاست، حدیث، ریاضی، اخلاق، نجوم، عرفان، فقه، مهندسی‌، هنر و فیزیک به جا مانده است.

 
انجمن مفاخر معماری ایران: سال های 87 تا 97 به عنوان دهه ارتقای صنعت ساختمان نامگذاری شدانجمن مفاخر معماری ایران: سال های 87 تا 97 به عنوان دهه ارتقای صنعت ساختمان نامگذاری شد

انجمن مفاخر معماری ایران به مناسبت روز مهندسی ضرورت افزایش کیفیت ساخت و ساز در کشور از امسال تا 1397 را به عنوان دهه ارتقای صنعت ساختمان نامگذاری کرد.
به گزارش خبرنگار اجتماعی حیات، نامگذاری 10 سال آینده در بیانیه ای که توسط انجمن مفاخر معماری صادر شده و به دلیل اهمیت و ضرورت ساخت و ساز کیفی ساختمان ها در کشور نامیده شده است.
در بخشی از این بیانیه آمده است: تقارن روز مهندسی با سال ابتکار و نوآوری و لزوم حفظ و احیای حریم انسان و خانواده و توسعه تمدن پایدار بازنگری و تفکر و اندیشه های نوین را در زمینه شهرسازی و معماری ایجاب می کند.

 

این استاد معمار مسجد علیشاه جیلانی (ارگ) در تبریز است. او نایب وزیر ابوسعید علیشاه جیلانی بود، فرزندش امیر جلال الدین بن فلکی موکل ساختن بنای معظمی مانند طاق کسری در شیراز بود که به امر شیخ ابواسحق در این شهر ساخته شده بود.

 
داریوش بوربورداریوش بوربور

متولد 7 اردیبهشت ماه 1313 در تهران است. او تحصیلات ابتدایی خود را در ایران گذرانده و در سن 13 سالگی به منظور ادامه تخصیلات به انگلستان سفر می نماید و پس از طی مراحل متوسطه و اخذ دیپلم از دانشگاه کمبریج، لیسانی خود را در رشته معماری و همچنین فوق لیسانس را در رشته شهرسازی از دانشگاه لیورپول دریافت می دارد پس از آن برای گذراندن دوره دکترا به ژنو عزیمت می کند و تخصص خود را در معماری مناطق گرم و خشک زیرنظر استاد معروف شهرسازی پروفسور آرنولد اوشل و معمارهای بنام سوییسی، فرای و هوتزیکر نیز در تعدادی از پروژه های مختلف همکاری می نماید.

 
سیدعلی بن سید کمال الدین بنا آملیسیدعلی بن سید کمال الدین بنا آملی


«برج سلطان زین العابدین با گنبد هرمی هشت ترک آن از لحاظ ساختمانی و تزیینات کاشیکاری و صندوق و در نفیس چوبی جز مهمترین ابنیه تاریخی ساری به شمار می آید.

 
شمس الدین محمد تبریزیشمس الدین محمد تبریزی

مسجد شاه مشهد از بناهای تاریخی قرن نهم هجری قمری است. دارای گنبد بزرگ کاشیکاری و ایوان و دو مناره است. به طوری که از متن کتیبه ایوان بنا مفهوم می شود ساختمان آن در ماه رجب سال 855 هجری قمری پایان یافته است.

 
میرعلی کاتبیمیرعلی کاتبی

(685 ه . ش)
علی بن احمد بن علی بن حسین کاتبی از هنرمندان کاشی کار نیمه دوم قرن ششم و نیمه اول قرن هفدهم و از آثار باقی مانده وی کتیبه نفیسی است که تاریخ 705 دارد و متعلق به امام زاده یحیی در ورامین بوده است که اکنون در موزه ارمتیاژ لنین گراد نگاهداری می شود

 
مفاخر النجار و نقاش استاد حسن بن جمال احمد شیرگیرمفاخر النجار و نقاش استاد حسن بن جمال احمد شیرگیر

738 ه . ق (716 ه . ش)
نام اثر: امام زاده قاسم ازنا
نام بقعه ای متبرک است که به فاصله 30 کیلومتری شمال ازنا بر سر راه خاکی این شهر به شازند در دشتی خاصلخیز واقع شده و در کنار قریه ای به همین نام قرار گرفته است.

 
صنیع الله معمار یزدیصنیع الله معمار یزدی

ساختمان اصلی مسجد جامع را متعلق به قرن ششم هجری قمری می دانند. لیکن جامع کنونی مربوط به زمان آل مظفر و قرن هشتم و نهم هجری قمری است. از امتیازات معماری و هنری این مسجد در مرحله اول ساختمان و کاشیکاری سردر بلند و با شکوه و دو مناره زیبا و تزیینات کاشیکاری و دو کتیبه نفیس آن یکی به خط کوفی آجری و دیگری به خط ثلث سفید بر روی کاشی لاجوردی معرق است، در متن کتیبه های سردر نام شاهرخ تیموری و سلطان جهانشاه و تاریخ سال 868 ه . ق خوانده می شود

 
محمدبن محمود الاصفهانی البنامحمدبن محمود الاصفهانی البنا

در شاهزاده شازند سمرقند، یکی از عجیب ترین گورستان های عالم ساخته شده است. چند نفر از اعضای خانواده «فاتح عالم» در این مکان به خاک سپرده شده اند، خود او کمی دورتر در بزرگ ترین این مقابر، در مقبره معروف «گور امیر» که بین سالهای (1509-1504 میلادی) بنا گردیده، واقع شده است.

 
علی قزوینیعلی قزوینی

726- 722 ه . ق (704- 700 ه . ش)
نام اثر : مسجد جامع ورامین
مسجد جامع ورامین سومین بنای مهم تاریخی آن حوزه متعلق به دوره ایلخانی ابوسعید استو این مسجد از نمونه های کامل مساجد چهار ایوانی بوده که نه تنها از لحاظ ساختمان عظیم و گنبد عالی آجری دارای مقام و منزلت صنعتی مهمی است بلکه بواسطه داشتن تزیینات فراوان کاشیکاری معرق و گچبری و کتیبه های تاریخی و انواع خطوط مختلف جز آثار مهم هنری ایران به شمار می رود،

 
سیدعلی شاهسیدعلی شاه

قرن هشتم ه ق (682 ه . ش)
نام اثر: گنبد سلطانیه
بنای عظیم تاریخی گنبد سلطانیه در زمان سلطان محمد خدابنده و در فاصله سالهای 713- 704 هجری قمری بنیان نهاده شده است.

 
استاد حسین خراسانیاستاد حسین خراسانی

این مجموعه شامل مسجدی است که ساختمان بخش های مختلف آن میان سال های 704 و 709 هجری (1304-5 و 1309-10 م) به پایان رسیده است،

 
خواجه یا حاجی حسین شیرازیخواجه یا حاجی حسین شیرازی

799 ه . ق (775 ه . ش)
نام اثر: مسجد خواجه احمد یساوی در ترکستان

شهر ترکستان (به دلیل) مجموعه بناهای آن که در سال 1397 میلادی برای یکی از روحانیون قرن دوازدهم به نام خواجه احمد یساوی ساخته شده شهرت دارد و به طرز قابل توجهی حفظ شده است.

 
خواجه محمود حاج زین جامع شیرازیخواجه محمود حاج زین جامع شیرازی

844 ه . ق (818 ه . ش)
نام اثر: مجموعه تاریخی مزار جام (تربت جام)
«این مجموعه در فهرست آثار تاریخی ایران به شماره 174 به ثبت رسیده است. قسمت اصلی و قدیمی مجموعه خانقاه شیخ الاسلام احمد جامی عارف مشهور است که از قرن هشتم ه . ق باقی مانده است لیکن ابنیه کنونی و الحاقات آن متعلق به قرن نهم تا یازدهم ه . ق است. بناهای متعلق به مزار و مسجد جامع و عمارات پیوسته بر روی هم دو هزار و پنجاه متر مربع از مساحت را به خود اختصاص داده است. در هر قسمت از این مجموعه آثار هنری نفیسی اعم از کاشی کاری ها گچ بری ها، منبت کاری ها، انواع خطوط زیبا و تزیینات گوناگون با اسلوب های متفاوت دیده می شود.

 
استاد محمدبن جمال احمداستاد محمدبن جمال احمد

امامزاده شعیب در رئستای دوزال واقع در 47 کیلومتری راه قدیمی تبریز – اهر و 20 کیلومتری شمال خروانق، بر فراز کوهی قرار گرفته که مشرف به رود ارس و مرز روسیه است. با توجه به شیوه معماری و کتیبه های نیمه ویران بنا می توان آن را به اواخر قرن هفتم یعنی دوره ایلخانی نسبت داد.

 
حاجیحاجی

سده هشتم ه . ق
نام اثر: مقبره بایزید بسطامی و مسجد جامع بسطام
ثبت تاریخی 69
صومعه بایزید بسطامی شامل بنای آجری گنبددار مخروطی شکل، ایوان بلند، مناره سنگی، مقبره بایزید و آرامگاه امیر افغانی متعلق به قرن هشتم و سیزدهم هجری قمری است. بیشتر این ابنیه در زمان ااولجایتو ایلخان مسلمان مغول ساخته شده است.

 
خواجه حسین بن سیف الدین محمود بن تاج خواجهخواجه حسین بن سیف الدین محمود بن تاج خواجه

مسجد جامع مرند که بنام بانی آن ابوسعید بهادرخان شهرت دارد، به سال 731 هجری قمری ساخته شده از مجموعه بنای قرن هشتم.

 
استاد غیاث الدین شیرازیاستاد غیاث الدین شیرازی

848 ه . ق (822 ه . ش)
نام اثر: مسجد جامع خرگرد خراسان
غیاث الدین شیرازی (استاد): یکی از معماران و بنایان مسجد خردگرد خراسان در سال 848 ه . ق است. در فهرست دونالد ویلبر معمار به نام یدالشیخ العمید الاجل السید سدید الدوله معرفی گردیده است. 460 ه . ق
ثبت تاریخی 125

 
استاد شمس الدین ابن نصرالله المطهریاستاد شمس الدین ابن نصرالله المطهری

875 ه . ق (849 ه . ش)
نام اثر: امام زاده سلطان محمد طاهر (بابل)

« بقعه سلطان محمد طاهر در سه کیلومتری شمال شرقی بابل واقع است و مرقد یکی از نوادگان امام موسی کاظم (ع) است و شماره ثبت تاریخی بنای آن 67 می باشد. احداث بنای این قلعه متعلق به قرن نهم ه . ق است. ساختمان آن برج کثیرالاضلاع و از آجر ساخته شده است.