مقالات معماری و شهرسازی

خواجه یا حاجی حسین شیرازیخواجه یا حاجی حسین شیرازی

799 ه . ق (775 ه . ش)
نام اثر: مسجد خواجه احمد یساوی در ترکستان

شهر ترکستان (به دلیل) مجموعه بناهای آن که در سال 1397 میلادی برای یکی از روحانیون قرن دوازدهم به نام خواجه احمد یساوی ساخته شده شهرت دارد و به طرز قابل توجهی حفظ شده است.

 
خواجه محمود حاج زین جامع شیرازیخواجه محمود حاج زین جامع شیرازی

844 ه . ق (818 ه . ش)
نام اثر: مجموعه تاریخی مزار جام (تربت جام)
«این مجموعه در فهرست آثار تاریخی ایران به شماره 174 به ثبت رسیده است. قسمت اصلی و قدیمی مجموعه خانقاه شیخ الاسلام احمد جامی عارف مشهور است که از قرن هشتم ه . ق باقی مانده است لیکن ابنیه کنونی و الحاقات آن متعلق به قرن نهم تا یازدهم ه . ق است. بناهای متعلق به مزار و مسجد جامع و عمارات پیوسته بر روی هم دو هزار و پنجاه متر مربع از مساحت را به خود اختصاص داده است. در هر قسمت از این مجموعه آثار هنری نفیسی اعم از کاشی کاری ها گچ بری ها، منبت کاری ها، انواع خطوط زیبا و تزیینات گوناگون با اسلوب های متفاوت دیده می شود.

 
استاد محمدبن جمال احمداستاد محمدبن جمال احمد

امامزاده شعیب در رئستای دوزال واقع در 47 کیلومتری راه قدیمی تبریز – اهر و 20 کیلومتری شمال خروانق، بر فراز کوهی قرار گرفته که مشرف به رود ارس و مرز روسیه است. با توجه به شیوه معماری و کتیبه های نیمه ویران بنا می توان آن را به اواخر قرن هفتم یعنی دوره ایلخانی نسبت داد.

 
حاجیحاجی

سده هشتم ه . ق
نام اثر: مقبره بایزید بسطامی و مسجد جامع بسطام
ثبت تاریخی 69
صومعه بایزید بسطامی شامل بنای آجری گنبددار مخروطی شکل، ایوان بلند، مناره سنگی، مقبره بایزید و آرامگاه امیر افغانی متعلق به قرن هشتم و سیزدهم هجری قمری است. بیشتر این ابنیه در زمان ااولجایتو ایلخان مسلمان مغول ساخته شده است.

 
خواجه حسین بن سیف الدین محمود بن تاج خواجهخواجه حسین بن سیف الدین محمود بن تاج خواجه

مسجد جامع مرند که بنام بانی آن ابوسعید بهادرخان شهرت دارد، به سال 731 هجری قمری ساخته شده از مجموعه بنای قرن هشتم.

 
استاد غیاث الدین شیرازیاستاد غیاث الدین شیرازی

848 ه . ق (822 ه . ش)
نام اثر: مسجد جامع خرگرد خراسان
غیاث الدین شیرازی (استاد): یکی از معماران و بنایان مسجد خردگرد خراسان در سال 848 ه . ق است. در فهرست دونالد ویلبر معمار به نام یدالشیخ العمید الاجل السید سدید الدوله معرفی گردیده است. 460 ه . ق
ثبت تاریخی 125

 
استاد شمس الدین ابن نصرالله المطهریاستاد شمس الدین ابن نصرالله المطهری

875 ه . ق (849 ه . ش)
نام اثر: امام زاده سلطان محمد طاهر (بابل)

« بقعه سلطان محمد طاهر در سه کیلومتری شمال شرقی بابل واقع است و مرقد یکی از نوادگان امام موسی کاظم (ع) است و شماره ثبت تاریخی بنای آن 67 می باشد. احداث بنای این قلعه متعلق به قرن نهم ه . ق است. ساختمان آن برج کثیرالاضلاع و از آجر ساخته شده است.

 
محمدالحسین ... المهندس البنا دامغانیمحمدالحسین ... المهندس البنا دامغانی

برج کاشانه دارای اسلوب معماری خاصی است. بدنه برج دارای ترکهای آجری تیز و دو کتیبه به خط کوفی آجری برجسته می باشد و بر فراز برج گنبد آجری قرار گرفته است.

 

 
شکر اللهشکر الله

نام اثر: مسجد جامع کرمان
ثبت تاریخی 276
مسجد جامع یا مظفری از ابنیه تاریخی قرن هشتم ه . ق است . این بنا از لحاظ دارا بودن سردر عالی، محراب، کاشیکاری معرق و کتیبه تاریخی در عداد آثار تاریخی مشهور کرمان است. تاریخ پایان کتیبه ان به سال 750 هجری قمری می باشد.

 
درباره هما فرجادیدرباره هما فرجادی

برای بسیاری از معماران جوان ایرانی،آشنایی با هما فرجادی معمار برجسته ایرانی بسیار حائز اهمیت است . معمارانی كه آثار همكاران خود را در بیرون ازمرزهای ایران دنبال كرده باشند، با نام و آثار فرجادی،آشنایی بیشتری دارند. چه او به واسطه حضور مستمر در مجامع بین المللی، از معدود معماران شناخته شده ایرانی در عرصه های برون مرزی بوده است.

 

 
کـلان شهـــــرهاکـلان شهـــــرها

هنگامي كه مسائل ، مشكلات و نابساماني هاي شهر هاي بزرگمان ، بويژه تهران، را مورد توجه قرار ميدهيم ؛ حال چه اين رويكرد جهت يافتن راهكارهائي براي مقابله ويا تعد يل مشكلات انها وچه هدف دستيابي به چهارچوب سنجشي اي براي ازمون فرضيات وبرداشت هايمان از وضع موجود باشد ؛ ضروري است قبل از هر چيز روند معاصر كلان شهر شدن شهر هاي بزرگ كشور را مورد ارزيابي ومطالعه همه جانبه قرار دهيم . بررسي مورد بحث در واقع ميبايد مشخصا” در پي يافتن پاسخ به پرسشها ي متنوعي ، كه هم در رابطه با ريشه يابي و تبيين روند مذكور وهم راهنماي اقدامات وسياست گذاري هاي بعدي است ، با شد . پرشسهائي نظير اينكه : تحت چه شرايطي تهران كلان شهرشد ؟

 
صحرایی با هفت هزار سال قدمت در ایرانصحرایی با هفت هزار سال قدمت در ایران

ترکمن های ایران در شرق دریای خزر، منطقه ترکمن صحرا و اطراف رودخانه های اترک و گرگان رود سکونت دارند از شهرهای مهم ترکمن های استان گلستان می توان به گنبد کاووس، بندر ترکمن، کلاله، آق قلا، گمیشان، مراوه تپه، سیمین شهر و اینچه برون اشاره کرد.

 
نفسهای آلاچین ترکمن به شماره افتادهنفسهای آلاچین ترکمن به شماره افتاده


آلاچیق ترکمنی از رشته های قدیمی و پرپیشینه صنایع دستی در گلستان است که نفسهایش به شماره افتاده و رو به منسوخ شدن است.
به گزارش خبرنگار مهر، ماشینی شدن زندگی و تغییر وضعیت زندگی از روستایی به شهری و عوامل دیگر سبب شده تا امروزه کمتر هنرمندی در تولید آلاچیق فعال باشد و هنرمندان این رشته نیز همانند هنرشان به فراموشی سپرده شده اند.

 
تركمن صحرا با سابقه هفت هزار سال سكونتتركمن صحرا با سابقه هفت هزار سال سكونت

قدیمی ترین یافته های باستان شناسی منطقه شمال که در شمال گنبد کاووس یافت شده پیشینیه سکونت و زیست را در منطقه ترکمن صحرا به بیش از هفت هزار سال پیش می رساند.

 
تحول معماری اسلامی در مسجد جامع اردستان در دل کویرتحول معماری اسلامی در مسجد جامع اردستان در دل کویر

در میان کویر خشک و سوزان مرکزی ایران، به سبب وجود قنات های متعدد تاریخی، شهر کهن اردستان سرسبز و خرم با سکوتی دل انگیز و قدمتی بسیار قرارگرفته است.

 
معماری مسجد و مدرسه سپه‌سالار؛ تلفیق یا برداشتمعماری مسجد و مدرسه سپه‌سالار؛ تلفیق یا برداشت

مسجد و مدرسه سپهسالار (شهید مطهری) نخستین و بزرگ ترین مسجد و مدرسه عالی در تهران است كه از نزدیك ترین تلفیقها میان معماری ایرانی و معماری مساجد استانبول است.
مسجد سپهسالار گنبد ویژه‌ای دارد؛ تعداد مناره‌های بیش از اندازه متداول آن كه حدود 10 مناره است و گنبد دو گوش خوابیده‌اش نشان از سبك معماری مساجد تركیه دارد.

 
همزیستی مسالمت آمیز معماری با طبیعت در بافت روستای ابیانههمزیستی مسالمت آمیز معماری با طبیعت در بافت روستای ابیانه

ابیانه از روستاهای کمیاب سرزمین ایران است که کم و بیش توانسته وحدت و یکپارچگی خود را با طبیعت حفظ کند . نکات و ظرایفی که در معماری روستای ابیانه به جهت سازگاری با اقلیم و محیط رعایت شده ، قابل توجه می باشد.این مقاله با هدف بررسی چگونگی تلفیق معماری ابیانه با اقلیم و سرزمین خویش تنظیم گشته و سعی شده تا پس از شناخت خصوصیات کلی این روستا ، نحوه آمیختگی معماری بافت روستا با طبیعت اطرافش شناسایی گردد و هنر خودجوش معماران زبردست این مرزوبوم در ایجاد پناهگاهی ایمن و آرامش بخش مورد تحسین قرار گیرد.