مقالات معماری و شهرسازی

فضا، زمان و مکانفضا، زمان و مکان

در زبان انگلیسی، طبق فرهنگ انگلیسی آکسفورد، واژه ی "فضا"، دست کم از سال 1300م. به این طرف، هر دو معنی زمانی و مکانی را با هم داشته است. تا پیش از آغاز این قرن، این دو معنا، همواره مجزا مفهوم می یافتند.

 
زرتشتیانزرتشتیان

معرفی کتاب
مزداپور،کتایون(1382)، زرتشتیان ، تهران : دفتر پژوهش های فرهنگی
کتایون مزداپور زبان شناس و پژوهشگر زبان های باستانی در اول فروردین سال 1322 از خانواده ای زرتشتی در یزد متولد شد. دوره های ابتدایی و متوسطه را در مدرسه های گیو و انوشیروان دادگر گذرانید و دیپلم خود را در رشته ادبیات از دبیرستان همایون تهران گرفت.

 
درآمدی بر مردم شناسی و انسان شناسیدرآمدی بر مردم شناسی و انسان شناسی

معرفی کتاب
درآمدی بر مردم شناسی و انسان شناسی، ژان کُپانس، ترجمه حسین میرزائی، تهران: نشر ثالث، 1390.

 
در فرهنگ خود زیستن و به فرهنگ های دیگر نگریستندر فرهنگ خود زیستن و به فرهنگ های دیگر نگریستن

معرفی کتاب
بلوکباشی ، علی ( 1388 ) ، در فرهنگ خود زیستن و به فرهنگ های دیگر نگریستن ( سی گفتار درباره ی فرهنگ ) ، تهران ، نشر گل آذین ، 610 صفحه

 
خواندن شهر یا شهر به‌ مثابه‌ی متنخواندن شهر یا شهر به‌ مثابه‌ی متن

تصویر: شهر رویایی، پل کله
هیچ چیز بیش از چهره‌ی یک کلان‌شهر سوررآلیستی نیست.
والتر بنیامین

 
خانه: وداع با چهاردیواریخانه: وداع با چهاردیواری

در فرهنگ ایرانی ، واژه «خانه» دارای ریشه ای باستانی است که در سطح زبان نیز بازتاب داشته و به خانوار و خانواده و بیشتر از آن به جای و مکان مربوط می شود. در حقیقت در نظام شناختی فرهنگ ایرانی، فضای خانه و مفهوم خویشاوندی در فضا با یکدیگر به صورتی عمیق پیوند خورده اند.

 
تاریخ فرهنگی آب در شهر تهرانتاریخ فرهنگی آب در شهر تهران

آب در سرزمین ایران همواره از اهمیت فراوانی برخوردار بوده است. ایرانیان در دوران ماقبل تاریخ، با بینش طبیعی خود نسبت به جهان، اصلی ترین عناصر موجود در طبیعت را سرمنشا حیات می دانستند.

 
معماری ظرف است یا مظروف؟معماری ظرف است یا مظروف؟

بهروز مرباغی : در برابرم این سوال مطرح است: معماری ظرف است یا مظروف؟ پیشاپیش می‌دانم پاسخ این سوال،‌ بخودی‌خود، باید به پرسش اصلی‌تر پاسخ دهد: معماری چیست؟...

 
ظرف و مظروف (فرم و محتوا) در معماري   ظرف و مظروف (فرم و محتوا) در معماري

مهناز محمودی : در تاريخ زيبايي شناسي و فلسفه هنر بحث فرم و محتوا از مباحثي بنيادين در اين عرصه محسوب مي شود که مباني هنر در ادوار گوناگون براين اساس شکل مي گيرد. گاهي فرم و محتوا در ارتباطي تنگاتنگ تنگاتنگ و تفکيک ناشدني فرض شده اند و گاه در تقابل با يکديگر قرار داده شده اند.

 
تهران به کجا می‌رود؟ تهران به کجا می‌رود؟

گیتی اعتماد : شهر تهران سال‌هاست که به‌سختی نفس می‌کشد؛ از‌ زمانی‌که شهرداری‌ها قرار شد خود کفا شوند و شهرداری تهران برای تأمین بودجه (حتی روزمره خود) به فروختن شهر تهران (بیش از نیاز شهر به این شهرفروشی) و ایجاد ساختمان‌ها (که هم‌اکنون بسیاری از آنها خالی‌اند) پرداخت.

 
آبخیزداری شهری ضامن پایداری معماری و مهندسی شهری در  کشورهای اسلامی با تاکید بر ایران در 5 رویکرد زیر بنایی آبخیزداری شهری ضامن پایداری معماری و مهندسی شهری در کشورهای اسلامی با تاکید بر ایران در 5 رویکرد زیر بنایی

سیدحسین سیدحسینی - اکرم السادات سیدحسینی : آب هدیه الهی از طبیعت است و موجب می شود تا انسان، علاوه بر هنر و ظرافت ها در معماری و شهرسازی، طبیعت اطراف خود را ببیند. در تقابل با طبیعت و توسعه شهری بایستی مدیریت آب با انتخاب نوع طراحی و معماری همخوانی داشته باشد و توسعه پایدار معماری و مهندسی شهری را همراهی و تضمین کند.

 
قدر زر زرگر شناسد. . .قدر زر زرگر شناسد. . .

بهروز مرباغی : به مناسبت سومین دوسالانه جایزه کتاب معماری و شهرسازیِ
به نامِ مرحوم دکتر منوچهر مزینی
27 خرداد 1394 خورشیدی

 
شهر کالبد است یا سازمان اجتماعیشهر کالبد است یا سازمان اجتماعی

نسیم ایران منش : شاید بتوان بطوز خلاصه و دریک جمله چنین گفت " شهر کالبدی است که برای یک سازمان اجتماعی شکل گرفته است".
ما شهرها را همواره به صورت بیان کالبدی عملکردهای سکونت ، سیاست و حکومت ، مذهب و تشریفات دیده ایم که در اقلیم ها و مکان های جغرافیایی متفاوت به صورت های مختلف بروز می کند.

 
زخمهای گردشگری غیر حرفه ای برتن طبیعتزخمهای گردشگری غیر حرفه ای برتن طبیعت

فریادهای دوستداران محیط زیست به دلیل افزایش تخریب و ازبین رفتن محسوس و محسوس تر آن مقابل چشم همگان، هر سال به مناسبت روز جهانی محیط زیست و هفته محیط زیست درایران بلند وبلندتر می شود.

 
رویین، دهکده صنایع دستیرویین، دهکده صنایع دستی

رویین یک دهکده صنایع دستی است از همان روستاهایی که فقط بافت قدیمی و آثار تاریخی اش گردشگران را جذب نمی کند، بلکه هنر دست زنان و نساجی سنتی، آن را به عنوان روستای نمونه گردشگری معروف کرده است. قطار تهران نیشابور در ایستگاه نقاب که ایستاد از آنجا تا شهرستان اسفراین 80 کیلومتری راه است که باید با تاکسی دربست آن را پیمود.

 
چه زود، دیر می شودچه زود، دیر می شود

محیط زیست، میراث مشترک بشریت بوده و حفظ حقوق محیط زیست، ضرورتی مالی و بین المللی است. اراده جهانی برای حفاظت محیط زیست با تشکیل نخستین کنفرانس جهانی سازمان ملل متحد درباره انسان و محیط زیست (کنوانسیون استکهلم) نام گذاری روز پنجم ژوئن به عنوان «روز جهانی محیط زیست» از سوی مجمع عمومی سازمان ملل متحد انجامید و در ایران نیز 15 تا 21 خرداد هر سال به عنوان «هفته محیط زیست» نام گذاری شده است.

 
باغ ارم، شیرازباغ ارم، شیراز

باغ ارم در شمال غربی شیراز در خیابان ارم قرار دارد. به طوری كه از اسناد تاریخی بر می‌آید، این باغ تا سال 1325 ه.ش. در خارج شهر شیراز و در سمت شمال غربی آن واقع بوده و اطراف آن بیابان و رودخانه و سنگلاخ بوده است.
با گسترش شهر شیراز، به تدریج این باغ در داخل شهر و در شمال غرب آن قرار گرفت و هم‌ اكنون با گسترش بیشتر شهر شیراز به سمت غرب، این باغ در شمال شهر شیراز قرار گرفته است. اغ ارم از ضلع شمال غربی به بلوار دانشجو (خیابان آسیاب سه‌ تایی)، از شمال شرقی به بلوار ارم و در رأس شمالی به میدان ارم محدود می ‌گردد. این باغ در دامنه كوه آسیاب سه ‌تایی قرار داشته و در حدود 3-2 كیلومتر تا كوه معروف بابا كوهی، در شهر شیراز فاصله دارد

 
باغ اکبریه، بیرجندباغ اکبریه، بیرجند

باغ اكبريه بيرجند در انتهاي خيابان معلم، روستاي اكبريه، واقع در استان خراسان جنوبي قرار گرفته است. اين باغ با وسعتي در حدود 45069 متر مربع با شماره 2326 در 20خردادماه سال 1378 هـ.ش در فهرست آثار ملي ايران به ثبت رسيده است. اين باغ در بستري كوهستاني واقع شده و متشكل از 2 بنا است كه قديمي‎ترين آن ساختماني متعلق به حشمت ا‎لدوله پدر ابراهيم شوكت‎الملك كه تاريخ احداث آن به اواخر دورة زنديه و اوايل دوره قاجاريه (1364ـ1300‏‎ هـ . ق) بر مي‎گردد. بناي ديگري كه در اين مجموعه واقع است ساختمان تشريفات مي‎باشد كه توسط شوكت الملك بنيان شده است.

 
باغ انگورستان ملک، اصفهانباغ انگورستان ملک، اصفهان

این باغ انگور در زمان حکومت نادر شاه افشار به عنوان مالیات از مردم گرفته شد و در دوره ناصرالدین شاه قاجار به تملک مسئول امور مالی حکومت اصفهان، یعنی پدر حاج محمد ابراهیم ملک التّجار درآمد.
بعدها حاج ابراهیم خان بنای انگورستان را به منظور برگزاری مراسم عزاداری و تعزیه احداث کرد. وقف ‌نامه این بنا دارای تاریخ 1341 هـ.ق می‌باشد و معمار سازنده آن استاد حسین ‌چی بوده است.

 
باغ ائل گلی (شاه گلی)، تبریزباغ ائل گلی (شاه گلی)، تبریز

باغ ائل گلی (شاه گلی) درون بافت شهری و در فاصله 7 کیلومتری جنوب شرقی تبریز در استان آذربایجان شرقی واقع شده است.شاه گولی به معنی «استخر شاه» ترجمه شده است. گول در زبان ترکی به معنی استخر می‎باشد. احداث بنای اولیه این آبگیر را به زمان پادشاهان آق قویونلو و توسعه آن را به زمان صفویه نسبت می‎دهند.