مقالات معماری و شهرسازی

سهم كودكان از معمـاري شهـريسهم كودكان از معمـاري شهـري

شهرنشینی متراكم و تودرتوی شهرهاي كنوني و معماري فشرده‌ای كه در طراحي و ساخت آپارتمان اجرا می‌شود وضعيت بغرنجي براي كودكان شهرنشين ايجاد كرده است. به‌واقع كودكان فضايي براي بازي ندارند؛ بازي يا فعاليت آزادي كه به‌شدت نياز زيستي كودكان است. در گذشته، با وجود حیاط‌ها و باغچه‌ها بسياري از نیازهای بازي كودكان در داخل فضاهاي خصوصي يا نیمه‌خصوصی خانه‌ها برطرف می‌شد؛ اما امروزه و از سر ناچاري، با تغيير الگوي سكونت به روش آپارتمان‌نشینی، حیاط‌ها كمتر می‌توانند پاسخگوي نياز كودكان باشند.

 
جادوی هشتی وایوانجادوی هشتی وایوان

بايستيد؛ درست همين‌جا! چشم‌هایتان را ببنديد و نفس بكشيد! نفس بكشيد و مست شويد از بوي خوشي كه در سرداب اين خانه‌هاي قديمي موج مي‌زند. از سرداب بگذريد و زير بادگير نزديك شاه‌نشين، پنج‌دري و هشتي بنشينيد. سربلند كنيد و چشم بدوزيد به سقف‌هاي آينه‌كاري و رواق‌هاي کاشی‌کاری.
راه برويد داخل بهارخواب و ايوان. سرك بكشيد به طارم و مهتابي و روحتان را تازه كنيد از هواي خوب اينجا. اينجا كاشان است؛ به‌وقت بهار و شما به ‌مهماني و بازديد از معماري منحصربه‌فرد خانه‌هاي اين شهر زيبا دعوت‌شده‌اید. فرقي نمي‌كند ‌مهمان خانه عامري‌ها باشيد يا طباطبايي‌ها. روزتان را در خانه عباسي‌ها بگذرانيد يا بروجردي‌ها. سري به خانه خانم‌تاج بزنيد يا خانه آل‌ياسين. فقط كافي است چند دقيقه زير سقف اين خانه‌هاي قديمي بايستيد تا به راز جادويي معماري كهن اين شهر پي ببريد؛ رازي كه كاشان را به ميعادگاه علاقه‌مندان معماري كهن ايراني تبديل كرده است.

 
روان شناسی فاجعهروان شناسی فاجعه

معمولا هر روز در دنیا فاجعه ای رخ می دهد . این فاجعه ممکن است در پی حادثه یی طبیعی هم چون سیل، زلزله، توفان و ... روی دهد و یا مانند انفجارف بمباران و .. ساخته ی دست بشر باشد.

 
معمـاری مسجد کوفـهمعمـاری مسجد کوفـه

با ورود به عراق و عبور از شهر توسعه‌یافته بغداد، شهر کوفه رخ می‌نماید. آثار جنگ بر تک‌تک بناهای شهر پیداست، دروازه‌ای که میثم تمار از آن آویزان شد به جرم سرودن اشعار اهل‌بیت اکنون جزئی از شهر است.
شهر ساختاری روستایی دارد .بناها اغلب با متراژ کوچک و معماری به سبک سنتی گذشته خرمشهر و آبادان ساخته‌شده‌اند. تنها بناهای زیبا، هتل‌های نوسازی هستند که توریسم بازارشان را داغ کرده است، بر جای‌جای شهر اثرات خرابی‌های جنگ دیده می‌شود، کابل‌های سیم برق، آثار تیراندازی، بمب‌گذاری‌ها و ماشین‌های خوفناک نظامی نه با لباس متحدالشکل بلکه با آرم‌ها و رنگ‌های مختلف که بازتاب‌دهنده حضور نظامیان کشورهای مختلف در آن است.

 
سهم معماران در پایداری محیط زیستسهم معماران در پایداری محیط زیست

در دهه‌های اخیر به‌ویژه پس از 1970 میلادی که آغاز آگاهی از تأثیرات مخرب انقلاب صنعتی و محدودیت‌های منابع فسیلی و بحران‌های زیست‌محیطی بود، جنبش‌های حفاظت از محیط‌زیست در سراسر دنیا کار خود را آغاز کردند. در تمامی رشته‌ها و حرفه‌ها از متخصصین مختلف خواسته شد تا سهم خود را در حفظ محیط‌زیست ایفا نمایند.

 
روزگار سپری شده شیر سنگیروزگار سپری شده شیر سنگی

انسان از زمانی که توانست سنگتراشی بیاموزد و به ساخت آثار و اشیای سنگی بپردازد، کم‌کم دریافت که می‌تواند باورها، اعتقادات و اندیشه‌های خود را نیز روی سنگ‌ها نقش و حک کند و به‌این‌ترتیب به آنها جاودانگی ببخشد.
از طرفی او درگذر ایام آموخت که هر حیوانی نماد و مظهر یک یا چند ویژگی و خصلت خوب یا بد است. از این‌رو؛ اسب به‌عنوان مظهر نجابت، شکوه و زیبایی، گاو مظهر فراوانی و برکت، سگ مظهر وفاداری و روباه مظهر مکر و فریب شناخته شدند. دراین‌بین شیر نیز به‌عنوان مظهر و نماد صلابت و قدرت و شجاعت دانسته شد.

 
ذکرخیری از شهریار عدلذکرخیری از شهریار عدل

شهریار عدل پدر باستان شناسی ایران 31 خرداد ماه سال جاری در پاریس به دیار باقی شتافت. ایرینا بوکووا مدیرکل یونسکو در نامه تسلیتی به سفیر ایران در یونسکو ضمن برشمردن سابقه همکاری شهریار عدل با یونسکو اعلام کرد که فقدان پروفسور عدل و جای خالی او برای یونسکو سنگین و عمیق خواهد بود. مسعود سلطانی‌فر رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در واکنش به مرگ شهریار عدل گفت او بی‌هیچ توقعی عمر گران بهای خویش را در راه اعتلاء و سربلندی ایران مصروف کرد. محمد بهشتی رئیس پژوهشگاه سازمان میراث فرهنگی و گردشگری اعتقاد دارد هر گوشه‌ای که نگاه می‌کنیم رد پایی از وی را می‌بینیم.

 
مادرانه از اقتصاد تا معماریمادرانه از اقتصاد تا معماری

سهیلا بسکی، داستان‌نویس، مترجم و بنیان‌گذار مجله تخصصی «معمار» بود. او درست در سال کودتای ٢٨ مرداد سال 1332به دنیا آمد و پس از طی مدرسه عالی مدیریت گیلان، برای تحصیل در رشته اقتصاد به دانشگاه ایالتی میشیگان آمریکا رفت.

 
معماری و زندگیمعماری و زندگی

فضا بیکران و بی‌انتهاست. آنچه به فضا حجم و شکل می‌بخشد مداخله در آن و به عبارتی معماری است. با معماری خانه هستی یا سکونت وجود خویش را برپا می‌داریم. لذا این خم کردن جهات و انحنای فضا خود نوعی آفرینش، خلاقیت و نوآوری است و بر اساس این نوآوری، داوری خواهیم شد و هم مبنای هستی و سکونت وجود خویش را در این جهان برپا خواهیم داشت.

 
دومین بازار تاریخی تهراندومین بازار تاریخی تهران

ازآنجاکه بازار به‌عنوان مرکز اقتصادی شهرها و جهت دهنده رویدادهای تاریخی بوده و بازاریان به دلیل در دست داشتن نبض اقتصادی شهر از بازار به‌عنوان اهرم فشاری جهت القای خواسته‌های خود به دولت عمل کرده‌اند و نیز با توجه به پویایی بازارها که گاهی قدمتی به درازای سکونت یک قوم در آن دارد، پیام ساختمان بازار تاریخی تجریش را به دلیل آنکه درگذر زمان نه‌تنها اهمیت خود را از دست نداده، بلکه ارزش بیشتری یافته است مورد واکاوی قرار داده است:
بازار تجریش دومین بازار تاریخی تهران در نزدیکی میدان تجریش قرار دارد. این بازار بزرگ مکانی توریستی و زیارتی است و از ساعت‌هایی‌بابرندهای مشهور تا زعفران و سجاده تسبیح و مهر در آن وجود دارد کسانی که در این بازار قدم می‌زنند یا بومی‌هایی هستند که برای خرید روزانه به بازار آمده‌اند یا زائرانی هستند که بعد از زیارت امام‌زاده صالح بن موسی کاظم(ع) برای خرید سوغاتی سری به این بازار زده‌اند . البته توریست‌های دوربین به دستی که با لیدر آمده‌اند و یا سربازانی که بازار را جهت پر کردن اوقات فراقت خود انتخاب کرده‌اند نیز در این بازار به چشم می‌خورند.

 
پرسپولیس ایران از زبان فیثاغورثپرسپولیس ایران از زبان فیثاغورث

از آغاز سیاحان و جهانگردان غالباً در طول سفر خود به نگارش سفرنامه می‌پرداختند که شامل تمام رخدادها و شرح دیده‌ها و شنیده‌هایشان بوده است.ازآنجایی‌که سفرنامه نویسان انسان‌هایی محقق، صادق، پژوهشگر و تیزبین بودند، امروزه نوشته‌های آنها یکی از منابع معتبر در شناخت ملل و مردم‌شناسی محسوب می‌شود.

 
آآئین شهروندیآآئین شهروندی

بهروز مرباغی :‌هروقت عنوان نوشته دقیق انتخاب شود، می‌توان ساختار نوشته را، با تدقیق اجزای آن، درآورد. این جا، چنین است. عنوان از سه جزء تشکیل شده‌است: آئین، شهر+وند. نوشته‌ای که عنوان خود را از ترکیب این سه جزء می‌گیرد، باید تعریف هر سه را نیز پاسخ دهد.

 
خانه تاریخی تیزنوخانه تاریخی تیزنو

شاید درباره خانه های تاریخی دزفول کمتر شنیده باشید اما در بافت سنتی این شهر خانه ای وجود دارد که تمام ویژگی های معماری بومی دزفول را در دل خود جمع کرده است: خانه تیزنو دزفول.
به گزارش تبیان، خانه تیزنو دزفول یکی از قدیمی ترین خانه های شهر دزفول است که البته امروز به عنوان اداره میراث فرهنگی دزفول از آن استفاده می شود اما هنوز می توانید با قدم زدن در گوشه گوشه این خانه تاریخی، از زیبایی معماری آن لذت ببرید.

 
یادی از کوچه مسجد جامعیادی از کوچه مسجد جامع

بعضی وقت ها در رویاهای خودم سری به خانه ی پدری زده و چرخی در گوشه کنار آن می زنم. خانه ای بزرگ در دل کوچه مسجد جامع تهران.
خانه ای که از جمله بناهای تاریخی تهران به شمار می آمد. با حیاطی آجرفرش و حوض سنگی بسیار بزرگ و باغچه های شمشاد و تک درخت چنار سر برافراشته و 3-2درخت آلبالو و گیلاس و گل ها و گلدان های پریوش، اطلسی، یاس و شاه پسند و شمعدانی در باغچه یا چیده شده بر پاشویه هایش، زیرزمین هایی با سقف های ضربی آجری و دیوارهایی تا کمر پوشیده از کاشی های قدیمی که بعضا چهره های پهلوانان شاهنامه و گل و مرغ بر آنها نقش بسته بود.

 
میدان بهارستان تجربه نووارگی در فضای شهری ایرانیمیدان بهارستان تجربه نووارگی در فضای شهری ایرانی

فضای شهری صحنه رویداد ها و واقعه های شهری است که از خلال آن ها حیات اجتماعی شهر و شهروندان شکل می گیرد و میسر می شود. فضای شهری مکانی می شود برای: گفت و گو، بحث، مشاحره، آشنایی، دیدار، ملاقات، دیدن و دیده شدن؛ شنیدن و شنیده شدن.

 
معماری ایستگاه ها بر چه مبنایی استوار است؟معماری ایستگاه ها بر چه مبنایی استوار است؟

دکتر سلطانیه: با توجه به قرار گرفتن تهران در دامنه ی البرز تا رسیدن به دشت های جنوب تهران در سطحی شیب دار و با تپه ماهورهای گوناگون قرار گرفته و فراز و فرودهای شمال به جنوب در نواحی نختلف تهران بسیار زیاد است. بنابراین ایستگاه های خطوط شمال به جنوب تهران در عمق های متفاوتی نسبت به سطح زمین قرار می گیرند. زیا شیب خطوط مترو نمیتواند دستخوش تغییرات زیاد شود.

 
محمد شفیع معمارمحمد شفیع معمار

سده سیزدهم ه.ق (1189 ه.ش)
نام اثر: مدرسه سلطانی (کاشان)
ثبت تاریخی 251
یکی از بناهای زیبا و معروف شهر کاشان مدرسه سلطانی می باشد که از ابنیه قرن سیزدهم هجری قمری است، این مدرسه که به سبک مدارس چهار باغ و صدر اصفهان ساخته شده است، از لحاظ دارابودن سر در و گنبد عظیم آجری و شبستان های وسیع و حجره های اطراف و کاشیکاری زیبا بی نهایت جالب است، کتیبه منظوم ماره تاریخ این مدرسه را شاعر نامی صبای کاشانی سروده است.

 
محمد حسن معمارمحمد حسن معمار

قرن سیزدهم ه. ق
نام اثر» مسجد نصیرالملک شیراز

 
محمد تقی خان معمارباشی تبریزیمحمد تقی خان معمارباشی تبریزی

1266 ه.ق (1228 ه.ش)
«معمارباشی عهد محمد شاه و اوایل عهد ناصرالدین شاه بود نام وی در الماثر و الاثار ص 21 آمده استت وی پدر محمد ابراهیم خان معمارباشی وزیر نظام بود»

 
محمد بن فتحیمحمد بن فتحی

سده دهم ه.ق
نام اثر: آرامگاه ملا حسن کاشی در سلطانیه
«مقبره ملا حسن در مغرب سلطانیه و در سه کیلومتری ان قرار دارد که احتمالا در دوران سلطنت سلطان محمد خدابنده، یا بطور کلی در دوران مغول جزو پایتخت یعنی سلطانیه بوده است. (ملاحسن کاشی معروف به شیرازی یکی از علمای معروف در مکتب الهی بوده که در زمان سلطنت شاه اسمعیل اول صفوی می زیسته است)