مقالات معماری و شهرسازی

معماری دوران پهلویمعماری دوران پهلوی

در این نوشتار تلاش می شود تا معماری معاصر ایران که همزمان با دوران پهلوی است، مورد بررسی قرار بگیرد. اگر مبنا را برای معماری معاصر ایران، سال 1300 قرار بدهیم ؛ می توان تقسیم بندی معماری معاصر را بدین صورت انجام داد: دوره اول از سال 1300 تا 1320 و دوره دوم از سال 1320 تا 1340 و دوره سوم را از سال 1340 تا به امروز...

 
نظام مدیریت شهری از دیدگاه نظام شناختینظام مدیریت شهری از دیدگاه نظام شناختی

از منظر نظام شناختی، که روشی است کل نگر و متکی بر قدرت ترکیبی ذهن، نظام مجموعه ای است از عناصر که در ارتباط متقابل با یکدیگر کلیتی واحد و هدف دار را تشکیل می دهند. هدف هر نظام در رابطه با نظام شامل آن مشخص شده و باید هم سو با آن باشد...

 
شهر و روند توسعهشهر و روند توسعه

طراحی واحدهای مسکونی در ایران از حدود یک قرن پیش ابتدا به سبب دگرگونی هایی که در بافت شهری ایجاد شد، و سپس به علت تغییر تدریجی الگوهای رفتاری، تحول یافت. احداث خیابان های مستقیم موجب شد که نحوه تقسیم زمین دگرگون شود و قطعات زمین به شکل منظم، غالباً به صورت مستطیلی که طول ان عمود بر خیابان بود، تقسیم شود...

 
زباله های دیجیتالی و الکترونیکیزباله های دیجیتالی و الکترونیکی

زباله های الکترونیکی اگر چه حجم کمتری نسبت به دیگر پسماندها دارند اما قدرت نفوذپذیری، ماندگاری و شدت آلودگی مواد سمی و تشعشعات آنها بیشتر است. آلودگی های نوین و خطرناکی که هنوز خیلی ها با خطرات آن آنگونه که باید، آشنا نیستند...

 
تهران و مشکلات عمران شهریتهران و مشکلات عمران شهری

فعالیت های نوسازی و بهسازی در شهرهای ایران از سال 1310 آغاز شد. در سال 1320 در اثر جنگ جهانی دوم این فعالیت ها متوقف شد. در سال 1345 با تصویب قانون جدید شهرداری ها فعالیت در این زمینه مجدداً آغاز گشت. در سال 1347 قانون نوسازی و عمران شهری از تصویب گذشت. در قانون سال 1351 تغییر نام وزارت آبادانی و مسکن نیز موادی در مورد عمران و نوسازی شهری گنجانده شده است. ب

 
بهای گزاف برای بی اعتنایی هابهای گزاف برای بی اعتنایی ها

تصادفی نبود که آقا محمدخان قاجار، تهران را به عنوان محل تاج گذاری و بعد از آن مرکز دارالخلافه خود، انتخاب نمود. مورخان این انتخاب را نهایت زیرکی سر سلسله قاجار برای تعیین مرکز حکومت نوپا و استیلای سیاسی و نظامی بر ابعاد گسترده سرزمینی پهناور و ملوک الطوایفی می دانند. انتخابی که هنوز هم جانشین ندارد.

 
فناوری تصویری به حفظ تاريخ شفاهی کمک می‌کند فناوری تصویری به حفظ تاريخ شفاهی کمک می‌کند

تام نيور استاد تاريخ کالج کارتاژ(1) گفت: «تاريخ شفاهي همه چيز را زنده مي‌کند، خيلي بيشتر از خواندن يک کتاب درسي درباره موضوع تاثير دارد و به شما کمک مي‌کند که يک اتفاق تاريخي مشخص را با خانواده و يا جامعه خود ارتباط دهيد».

 
نقد و تحلیلی بر تعاریف معماری اسلامی نقد و تحلیلی بر تعاریف معماری اسلامی

مجتبی امانی مهر : در اذهان بسیاری از خواص و غالب عوام چنین جا افتاده است که معماری اسلامی یعنی هر بنایی که گنبد و گلدسته دارد و معماری آن با عناصر طاق و طاقنما و رواق و هشتی و مقرنس و امثالهم به هم بافته شده است !

 
شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش پنجم)شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش پنجم)

طی حکومت رضا شاه پهلوی ساختارهای شهری به گونه ای رادیکال دگرگون شده و تهران به واقع پایتخت کشور شد. در سال 1930 قانون شهرداری (قانون بلدیه) منجر به تحقق بخشیدن به اولین طرح شهرسازی با ساخت خیابانهای اصلی گشت (قانون 1933/1312)، این طرح از استخوانبندی قدیمی شهر یا خط دیوارهای دفاعی عبور می کرد.

 
شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش چهارم)شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش چهارم)

کاخ تابستانی ناصرالدین شاه نقطه ی اوج معماری کشوری در دوره قاجار محسوب می شود. در بین جانشینان وی تنها مظفرالدین شاه (1907-1896) پروژه های معماری را اجرا کرد و این امر در حد بسیار اندکی بود. تزئینات بوسیله آجرهای سرامیک که نقش و نگارهای ایرانی به سبک اروپایی-ایرانی را به نمایش می کشیدند، در کاخ گلستان به کار رفته بودند (1899)...

 
شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش سوم)شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش سوم)

اولین پروژه های شهرسازی طی سالهای 2-1851 مرتبط با مناطق ارگ و بازار بود و نوسازی مجدد میدان عمومی سبزه میدان، با نام پیشین میدان شاه، را شامل می شد. اما حکومت مطلقه همچنان قصد ساختن عمارتهای معتبر را داشت، چنانچه این موضوع به طور مشخص و در سال 1856 با تأسیس اولین تکیه تحت نظارت دولت، تکیه ی دولتی نیاوران که جایگزین تکیه ی وزیر محمد شاه حاجی میرزا آغاسی شد، روشن شده است...

 
شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش دوم)شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش دوم)

...کریم خان در 13 صفر، 2/1193 مارس سال 1779 درگذشت. بیستم ماه صفر آقا محمد خان در حرم شاه عبدالعظیم بود و یک روز بعد در منطقه ی تهران تاج گذاری کرد. هر چند تهران در قلمرو نفوذ علی مراد خان، برادر ناتنی جعفر خان زند، قرار داشت. ...

 
شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش اول)شهرهای تاریخی جهان اسلام: تهران (بخش اول)

تهران که در متون عربی تیهران (Tihran) تلفظ می شود، شهری در شمال ایران است. طی اوایل دوران اسلامی تهران شهری مشهور و در اندازه ی متوسط بود، اما از اواخر قرن 18 بدل به پایتخت ایران، ایران مدرن و حالا جمهوری اسلامی ایران شده است...

 
 روند مصاحبه ویدیویی مرکز تاریخ شفاهی دانشگاه کلمبیا روند مصاحبه ویدیویی مرکز تاریخ شفاهی دانشگاه کلمبیا

در 15 سال گذشته، 500 ساعت تاریخ شفاهی با کیفیت پخش ویدیویی، روش‏های سنتی تاریخ شفاهی – که در آن تناسب و تحقیق دو هسته‏ی اصلی مصاحبه هستند – با فضای استودیویی تطبیق داده شدند. مصاحبه‏ها درباره تاریخ شرکت کارنگی Carnegie Corporation بودند که با مجموعه مصاحبه‏هایی با صاحب امتیازان کارنگی در آفریقای جنوبی، شامل اسقف اعظم بازنشسته دزموند توتو، و مصاحبه شرح زندگی جیمی کارتر که در آتلانتا با وی صورت گرفت، به اوج رسید.

 
 میراث روی زمین میراث زیر زمین میراث روی زمین میراث زیر زمین

ناصر پازوکی : به طور حتم، این موضوع که ایران کشوری با پیشینه تاریخی و آثار فرهنگی با ارزش است بر هیچ یک از ما پوشیده نیست. وجود اشیای تاریخی چند هزارساله و آثار باستانی و اماکنی که هر یک در دل خود تاریخی به همراه دارند نیز گواه این امر است. درحال حاضر، آثار تاریخی و فرهنگی موجود در کشور را می‌توان به دو دسته آثاری که روی زمین قرار دارند چون قلعه‌ها و کاروانسرا‌ها و آثاری که در دل زمین نهفته‌اند تقسیم کرد...

 
 سرفصل‏های درس تاریخ شفاهی در دانشگاه کالیفرنیای جنوبی سرفصل‏های درس تاریخ شفاهی در دانشگاه کالیفرنیای جنوبی

اشاره: ارایه درسی با عنوان یا با محتوای تاریخ شفاهی، در بیشتر دانشگاه‏های معتبر جهان در دانشکده‏های علوم اجتماعی یا انسانی وجود دارد. آنچه در ادامه آمده است نمونه‏ای از این دست است که در نیمسال زمستان 2010-2011 در دانشگاه کالیفرنیای جنوبی ارایه شده...

 
فرهنگ ایران در ژاپن (قسمت دوم)فرهنگ ایران در ژاپن (قسمت دوم)

ئه ایچی ایموتو : دیدگاهی وجود دارد مبنی بر اینکه ایرانیها، نظم دهنده اقوامی بودند که در مبادلات شرق به غرب جاده ابریشم سهم داشتند. اسکیت ها که به زبان اسکیتی (از زبانهای ایرانی) صحبت می کردند، رهبر راههای استپی بودند. گویش جنوبی زبان اسکیتی، زبان سکایی است که در راههای واحه ای کاربرد داشت...

 
خانه وباغ (قسمت دوم)خانه وباغ (قسمت دوم)

الیور لیمن - ... اولگ گرابر می گوید :‌ رویکردی که مایلم آن را سمبلیک بنامم؛ فرض اش بر آن است که جنبه های دیداری هستند که بدون در نظرگرفتن منشأ دارای گونه ای پیوستگی فرهنگی مقبول می باشند. رویکرد دوم شمایل نگارانه است، در این معنا که برخی اشکال در معماری اسلامی نشانی از تفکر یا مفهومی اسلامی دارند...

 
چه کسانی جانوران را می آزارند؟چه کسانی جانوران را می آزارند؟

دکتر فرید فدایی : چرا باید مرتب ار آزار و شکنجه و کشتن جانوران بیگناه بشنویم؟ این بزهکاران که برخلاف آیین جوانمردی به قتل جانوران زبان بسته بیگناهی که کاری با کسی ندارند، مشغولند، چه کسانی هستند؟ می دانیم که در آیین حیاتبخش اسلام شکار جانوران به عنوان تفریح و سرگرمی حرام است...

 
خانه وباغ (قسمت اول)خانه وباغ (قسمت اول)

الیور لیمن : همواره گفته می شود دسته ای از باغ ها وجود دارند که می بایست اسلامی قلمداد شوند. در واقع، ایده باغ هایی که بازنمونی از بهشت هستند در اسلام بالیده و چه نتیجه ای طبیعی تر از این که باغ ها در تمدن اسلامی برای به تصویر کشیدن بهشت به وجود آمده اند؟