مقالات معماری و شهرسازی

هند، ایران و ابوریحانهند، ایران و ابوریحان

ابوریحان بیرونی یکی از ‌دانشمندان بزرگ تمدن اسلامی (۱۲ ذی‌الحجه ۳۶۲قر ۹۷۳‌م، خوارزم ـ ۴رجب ۴۴۰‌ق، غزنه) در کتاب بسیار ارزشمند «تحقیق ماللهند من مقوله مقبوله فی العقل أو مرذوله» که به کتاب «تاریخ ‌الهند» نیز شهرت دارد، اولین تحقیق جامع درباره اعتقادات و جهان‌بینی هندیان را انجام داده است.

 
املاک رضاخاناملاک رضاخان

رضا‌خان با توسل به شیوه‌هایی چون مصادره اموال و املاک افراد مغضوب، ضبط اموال مجهول‌المالک، خرید املاک از مالکان عمده با قیمت‌های بسیار نازل، قبول هدایا، خرید مستغلات و اراضی مزروعی پایین‌تر از قیمت بازار از مالکان مرعوب، و تحت فشار گذاشتن مالکان از راه‌های گوناگون مثل قطع آب تا قبول قیمت نازل، و به زور شلاق و شکنجه و راه‌های دیگر، به بزرگ‌ترین فئودال و زمین‌دار ایران تبدیل شد. رابرت‌گراهام راه‌های کسب املاک را در چند عبارت خلاصه می‌کند: رشوه‌گیری، غصب و توقیف.

 
دارایی از جیب مردمدارایی از جیب مردم

موضوع املاک اختصاصی رضاشاه یکی از مواردی است که همواره در طول تاریخ ایران با روایت‌ها و گاه بزرگنمایی‌های مختلفی طرح شده است.

 
قرارداد استعماری ۱۹۰۷قرارداد استعماری ۱۹۰۷

۸ شهریور سال ۱۲۸۶ شمسی قرارداد تقسیم ایران میان کشورهای روسیه و بریتانیا در منطقه سن‌پترزبورگ امضا شد. روسیه و انگلستان از سال‏‌ها قبل رقابت شدیدی بر سر منافع خود در ایران داشتند. هر امتیازی که یکی از این دو کشور به دست می‌‏آورد دیگری سعی می‌‏کرد مشابه آن را به‌دست آورد.

 
چشمه‌ کانی گراوانچشمه‌ کانی گراوان

میان جاده‌ای زیبا که جنگل های بلوط و آبشارهای فصلی آن را در آغوش گرفته‌اند، عبور می کنیم و چشم‌ها غرق در تماشای تپه ای زیبا و رنگین در بستر طبیعتی سرسبز می شوند که رودی با نوای آرامش بخش خود ملودی زیبای زندگی را زمزمه می کند و رقص کنان از پای این شاهکار هستی گذر می‌کند .

 
آبشار دراسلهآبشار دراسله


آبشار دراسله یا آبشار دراسله تنگه در ۴۰ کیلومتری جنوب غربی شهر زیرآب، در دهستان ولوپی و ۲ کیلومتری جنوب روستای ییلاقی دراسله واقع شده‌ است. منطقه ییلاقی دراسله دارای آب و هوای بسیار مطبوعی است. این آبشار زیبا آب فراوان، گوارا و سردی دارد که در طول مسیر نیز بدلیل شیب تند زمین، آبشارهای کوچک و بزرگ فراوانی را پدید آورده‌ است. آبشار دیگری نیز در ۱ کیلومتری غرب آن، در انتهای یک دره قرار دارد.

 
گنجینه تاریخ چای ایرانگنجینه تاریخ چای ایران

​موزه تاریخ چای ایران و آرامگاه
کاشف‌السلطنه بنیانگذار صنعت چای ایران یکی از جاذبه های گردشگری لاهیجان است. این موزه، تنها موزه تخصصی چای در کشور است که صنعت چای ایران را از ابتدای ورود به کشور تا وضعیت فعلی اش به مخاطبان معرفی می‌کند.

 
دارو و داروسازی در تاریخ ایراندارو و داروسازی در تاریخ ایران

بیماری‌های همه‌گیر همواره یکی از آفت‌های بزرگ در جوامع بشری بوده است. حکومت‌ها نیز ناچار به مقابله با این بیماری‌ها بوده‌اند؛ زیرا جدا از مساله اعتقادی و اخلاقی شیوع بیماری‌ها خصوصا بیماری‌های همه‌گیر، تلفات انسانی بی‌شماری را به همراه داشت که نه‌تنها به کاهش و تضعیف قوای نظامی می‌انجامید، بلکه افزایش مرگ‌ومیر و کاهش جمعیت، موجب از دست رفتن بخش عظیمی از نیروی کار انسانی می‌شد و بر اقتصاد کشور تاثیر آنی می‌گذاشت.

 
مساعی بازرگانی و صنعتی عباس‌میرزامساعی بازرگانی و صنعتی عباس‌میرزا

در جریان جنگ‌های ایران و روس خزانه آذربایجان تهی و اقتصادش ویران شده بود. به‌جز آنچه نایب‌السلطنه کوشید در بخش کشاورزی و آبرسانی به انجام برساند، تلاش کرد موقعیت تجاری تبریز را که از دیرباز پیوند راه‌های بازرگانی آسیای‌میانه به آسیای کوچک و اروپا بود را احیا کند. موقعیت یگانه تبریز از این نظر دست‌کم تا ۱۶۸۲ ق/ ۱۸۳۸ م بی‌رقیب ماند.

 
رازی، پزشک و فیلسوف بزرگرازی، پزشک و فیلسوف بزرگ

۵ شهریور به مناسبت زادروز زکریای رازی روز داروسازی نام گرفته است. رازی، پزشک و فیلسوفی ایرانی بود که کشف الکل فقط یکی از دستاوردهای دانش علمی او است.

 
خزانه‌داران منصوب دربارخزانه‌داران منصوب دربار


به محاسب امور مالی و مالیاتی یک ایالت یا اداره دولتی اعم از کشوری یا لشکری مستوفی گفته می‌شود. مستوفی و مستوفی‌الممالک از مشاغل کهن تشکیلات اداری ایران محسوب می‌شود.

 
دستور «بی‌جان» کردن صدراعظمدستور «بی‌جان» کردن صدراعظم

۶ شهریور ۱۲۱۴ به دستور محمدشاه قاجار، میرزا ابوالقاسم قائم‌مقام صدر اعظم وقت ایران را تنها به این سبب که درصدد تغییر فرمانده کاخ سلطنتی برآمده بود در باغ نگارستان خفه کردند، زیرا شاه سوگند خورده بود که خونش را نریزد!

 
درگذشت مستوفی‌الممالکدرگذشت مستوفی‌الممالک

میرزا حسن مستوفی‌الممالک، دولتمرد ایرانی و نخست‌وزیر ایران در دوره قاجار و دوره رضاشاه ۶ شهریور ۱۳۱۱ در سن ۵۸ سالگی درگذشت. او پسر میرزایوسف آشتیانی بود. خاندان او در دوره قاجار بیش از یک قرن مقام و لقب مستوفی‌الممالکی (وزیر دارایی) داشتند. میرزاحسن تحصیلات را در خانه و زیر نظر معلمان خصوصی آغاز کرد.

 
نقش لمپن‌ها در کودتای سال ۳۲نقش لمپن‌ها در کودتای سال ۳۲

مصدق همیشه نمی‌توانست بر تجمعات خیابانی و فشار مردم بر مجلس حساب کند. جو جامعه نیز مرتب درحال دگرگونی بود. میان نیروها و گروه‌های حامی مصدق شکاف به وجود آمده بود و کودتاگران می‌کوشیدند جبهه ملی از درون به مشکل خورده، در حمایت از مصدق به دودستگی دچار شود.

 
روایت فرزند فروغی از دیدار سفرای شوروی و بریتانیا با نخست‌وزیر ایرانروایت فرزند فروغی از دیدار سفرای شوروی و بریتانیا با نخست‌وزیر ایران

«دهم شهریور... بین اسمیرنوف و بولارد و پدرم و سهیلی (نخست‌وزیر وقت) مذاکرات بسیار مهمی صورت می‌گیرد. بعد از پدرم، شنیدم وزیر مختار انگلیس پس از دریافت نامه دولت ایران و قرائت آن اظهار می‌کند: «از دولت متبوع من دستور رسیده است قبول هر پیشنهادی از طرف دولت ایران غیر از آنچه قبلا مذاکره شده، منوط به تغییر حکومت در ایران است.

 
بازگشت فروغی به نخست‌وزیری در وضعیت بحرانیبازگشت فروغی به نخست‌وزیری در وضعیت بحرانی

در مدت کوتاه پس از اشغال بحث‌های جدی در سفارتخانه‌های متفقین وجود داشته است تا جایی که موضوع بازگشت قاجار نیز در دستور کار قرار گرفت. اعضای کابینه انگلستان بازگشت یکی از افراد سلسله سابق قاجار به تخت سلطنت را مورد بررسی قرار دادند، ولی معلوم شد که شخص مورد نظر یک کلمه هم فارسی بلد نیست.

 
قحطی و گرسنگی فراگیرقحطی و گرسنگی فراگیر

پس از آغاز جنگ‌جهانی اول کشورهای مختلفی درگیر جنگ شدند و ایران یکی از کشورهایی بود که به علت اهمیت جغرافیایی و استراتژیک خود به محل رویارویی و برخورد دولت‌های متخاصم تبدیل شد.

 
گشایش ورزشگاه امجدیهگشایش ورزشگاه امجدیه

سوم شهریور ۱۳۱۸ ورزشگاه امجدیه در تهران گشایش یافت. این ورزشگاه محل بسیاری از رویدادهای تاریخی و به‌یاد ماندنی فوتبال ایران بوده‌است.

 
متفقین ایران را اشغال کردندمتفقین ایران را اشغال کردند

۳ شهریور ماه ۱۳۲۰ نیروهای اتحاد شوروی از شمال و بریتانیا از جنوب ایران را اشغال کردند و تا سال ۱۳۲۴ که جنگ پایان یافت در ایران باقی ماندند.

 
آیا ما انسجام فکری داریم؟آیا ما انسجام فکری داریم؟

سخن تیر ماه - به هم ریختگی عمل، ریشه در به‌هم ریختگی فکری دارد. وقتی اجزای فکر یکدیگر را نقض کنند، عمل به آنها نیز مجموعه‌ای از تناقضات را به‌وجود می‌آورند.