مقالات معماری و شهرسازی

حیاط، باغچه و حوض آبحیاط، باغچه و حوض آب

نظام باغ ایرانی، از کوچک ترین حیاط خانه تا بزرگ ترین باغ شهر را در بر می گیرد. پس حیاط یک خانه، باغی است کوچک به اضافه کارکردهایی که برای یک زندگی مستمر دارد...

 
شهر و فضاهای شهریشهر و فضاهای شهری

جوامع انسانی در طول تاریخ فضاهایی مناسب برای زیست خود پدید آورده اند که در مواردی این فضاها به عنوان آثار مهم هنری ثبت شده اند و برای فضاهای گوناگون واژه هایی وضع کرده اند، به عنوان مثال فضا (space) و فضای شهری (urban space) در بعضی موارد هم مجبور شده اند عناوین و ابزار جداگانه ای برای روش هایی که محیط زیست را با آن سامان دادهاند و ضع کنند( urban design). (Urban planning) که مترادف آن در فارسی (برنامه ریزی شهری، طراحی شهری) است...

 
سازمان فضایی شهر در دوره ایلخانی (قسمت دوم)سازمان فضایی شهر در دوره ایلخانی (قسمت دوم)

ساختمان شهر سلطانیه بر اساس نقشه ای از پیش طرح شده و بر مبنای شهرهای سنتی ایران شروع شده بود. این منطقه با تمام نیازهای زندگی مغولان سازگاری داشت و در دوره ارغون، جزو مناطق ویژه و توقفگاه های مطلوب چادرنشینان مغول به شمار می آمد. انگیزه دیگری که در ساخت شهر سلطانیه گفتنی است، تفکر به یادگار گذاشتن نام نیکو و حیات جاودانی از طریق ساخت بناهای ماندگار بود.

 
سازمان فضایی شهر در دوره ایلخانی (قسمت اول)سازمان فضایی شهر در دوره ایلخانی (قسمت اول)

یکی از تحولات عمده ای که در دوره ایلخانی خود را کم کم نمایان ساخت، پررنگ شدن دین و مسائل مذهبی در میان حاکمان ایلخانی بود تا حدی که افرادی چون غازان خان دین خود را به اسلام تغییر دادند.

 
قانونی در حوزه معماری نداریم / از زمان قاجار به این طرف معماری نداشته‌ایمقانونی در حوزه معماری نداریم / از زمان قاجار به این طرف معماری نداشته‌ایم

مدیر کل پیشین دفتر معماری و طراحی شهری می‌گوید ما از زمان قاجار به این طرف معماری نداشته‌ایم و متوجه فقدان آن هم نشده‌ایم.

 
هویت پایتخت در گذر زمانهویت پایتخت در گذر زمان

گفت و گو با مهندس سیدمحمد بهشتی
به نظر می رسد تهران یک شهر طبیعی و ارگانیک نیست و سیری طبیعی را در تبدیل شدن از شهر به روستا طی نکرده، بلکه یک اراده ملوکانه باعث تبدیل شدنش به شهر شده است.
تهران همانند یک ظرف خالی بوده که مهاجرین آن را پر کردند، به همین دلیل می توان گفت که تاریخ تهران، تاریخ مهاجرت هاست، نظر شما راجع به این دو مسئله یعنی اراده ملوکانه و مهاجرت چیست؟

 
خشت‌هاي رسی در معماری ایرانیخشت‌هاي رسی در معماری ایرانی

نخستین بار آجر در سرزمین بین‌النهرین مورد استفاده قرار گرفته است، آجرها گروهی از مصالح هستند که به تدریج در گذر زمان جایگزین سنگ‌ها شدند و شاید اولین بار پس از پیدایش آتش در مکان‌هايي که معادن نداشتند فکر ساخت آجر به ذهن بشر خطور کرد.
نمونه معماری‌هاي اجری زیبای ایران باستان همچون زیگورات چغازنبیل، ایوان مدائن و... نشان پیشرفت ایرانیان در تولید این مصالح ساختمانی است.

 
 هویت شهری مشهد در یک قدمی اضمحلال هویت شهری مشهد در یک قدمی اضمحلال

در نیم قرن اخیر افزایش انفجاری جمعیت و به تبع آن توسعه موجب شده تا در ساختار و بافت قدیمی شهرها شاهد تغییر و دگرگونی قابل توجه باشیم. این تغییرات در بافت‏های روستایی و غیرشهری هم نفوذ پیدا کرده است....

 
منشاء فرهنگی مجتمع های زیستی (معرفی کتاب)منشاء فرهنگی مجتمع های زیستی (معرفی کتاب)

راپاپورت از نظریه پردازان مطرح در حوزه ی فرهنگ و معماری است. وی در کتاب منشاء فرهنگی مجتمع های زیستی ابتدا به نقد نگرش قوم گرای غربی می پردازد و با بررسی موردی اجتماعات زیستی غیر غربی در نهایت تئوری خود را ارائه می دهد. نظم بخشی به محیط زیستی بر اساس جهان بینی انتزاعی ایده ی اصلی کتاب است.

 
حقوق شهروندی در شهر و معماریحقوق شهروندی در شهر و معماری

ساناز افتخارزاده : یک آمارگیری از شهروندان تهرانی نشان می دهد که درصد بسیار کمی از مردم شهر را متعلق به خود می دانند . بیشتر آنها شهر را متعلق به دولت و شهرداری و حتی تعدادی از آنها شهر را ملک خدا می دانند ! می توان ادعا کرد مفهوم حقوق شهروندی که بار حق و مسئولیت پذیری را توامان در خود دارد نوسیونی مدرن و انسان محور است که هنوز جایگاهی در میان ایرانیان پیدا نکرده است .

 
آغاز جنبش مهربانی با حیوان‌هاآغاز جنبش مهربانی با حیوان‌ها

گفت‌وگو با ژیلا پورایرانی فرشته نجات حیوان‌ها کشتار سگ‌ها در شأن «اشرف مخلوقات» نیست سگ کشی مشکل زیست محیطی است زیرا دفن آنها آب ها را آلوده می کند.

 
تصویر صداتصویر صدا

داریوش زمانی : شاید انتظار این باشد که بگویم، یادم میآید در آن زمان...
و شاید هم حق با نسل امروز باشد که چنان زمان را با "سرعت گیگا بایت" میگذراند که دیدن موی سفید، او را به یاد پدر بزرگ میاندازد و کالسکه های قدیمی تر از آنهایی که امروز دور میدان نقش جهان میگردند.

 
لذت و درد: میدان شهری به مثابه نظم سیاسیلذت و درد: میدان شهری به مثابه نظم سیاسی

ناصر فکوهی : حوادث فوریه 2013 تا ژانویه 2014 (کمی پیش از بهار 1393) در اوکراین که تا به امروز ادامه دارد و به بحرانی بین المللی تبدیل شده است، به همراه خود واژه ای عجیب را نیز به ارمغان آورد: «میدان» یا در روسی (майдан) با همین تلفظ؛ زیرا نقطه مرکز شورش ها و تظاهرات در میدان اصلی در شهر کی یف رخ می داد که نامش دقیقا همین «میدان» بود...

 
مدرسه هنر و معماری باوهاوس فیزیک صنعتی شدن مدرسه هنر و معماری باوهاوس فیزیک صنعتی شدن

احتمالا تا اواسط قرن نوزدهم تکلیف مشخص شده بود "یک بخش جهان به سمت قدرت صنعتی تاخت و بخش دیگر واپس ماند.انگلیسی ها و بعضی نواحی دیگر اروپا به وضوح کالاهای خود را زیر قیمت سایر رقیبان می فروختند. کارگاه جهان بودن برازنده ان ها بود...

 
تاریخ‌نگاری حسن پیرنیا در مصاحبه با امید اخوی تاریخ‌نگاری حسن پیرنیا در مصاحبه با امید اخوی

میرزا حسن خان مشیرالدوله (پیرنیا) در تاریخ نگاری ایران جایگاه خاصی را به خود اختصاص داده است.اثر سه جلدی « تاریخ ایران باستان » وی اکنون هم یکی از منابع مهم دوره باستان ایران محسوب می شود. این که چه عواملی سبب تالیف این کتاب شد؟ پیرنیا در نگارش آن از چه منابعی استفاده کرد؟ و بازخورد انتشار این کتاب در مجامع علمی چه بود؟

 
 نکاتی درباره تاریخ شفاهی نکاتی درباره تاریخ شفاهی

نصرت‌الله صمدزاده : در مورخ سوم اسفند 1392، نشستی با عنوان «اصالت خاطره»، به همت «سازمان هنری و ادبیات دفاع مقدس» وابسته به «بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس» و در شهر کرج برگزار شد. در این جلسه، تعدادی از کارشناسان، نویسندگان و خاطره‌نگاران حوزه موضوعی دفاع مقدس در استان البرز و استان‌های همجوار گرد آمده بودند. سخنران این نشست «نصرت‌الله صمدزاده» مدیر «کتابخانه تخصصی جنگ حوزه هنری» بود...

 
شیرازی که بود، شیرازی که هستشیرازی که بود، شیرازی که هست

مژگان ساسانی : کمتر کسی است که به شهر شیراز سفر کند و خاطره ای از کوچه باغها و طبیعت سرسبز شهر با خود به یادگار نبرد. از قرنها پیش تا به امروز نیز، هر مسافری که به شیراز سفر کرده، به گونه ای زبان به مدح و ستایش زیبایهای طبیعت آن گشوده است...

 
شیرکوهشیرکوه

کوههای استان یزد شامل رشته کوههای شیرکوه، خرانق و شرقی است. سلسله جبال شیرکوه در جنوب و جنوب غربی استان یزد واقع شده است و از همه ارتفاعات استان حجیم تر و مرتفع تر است و قله آن به نام شیرکوه با 4075 متر ارتفاع بلندترین نقطه استان یزد محسوب می شود.

 
شهر و روستا (قسمت سوم)شهر و روستا (قسمت سوم)

گفتگو با حمید سهیلی : ...توقعی که شما از شهر دارید مثل دیگر پدیده های زندگی انسان است. زمانی انسان در غار زندگی می کرد؛ برق نداشت، تلفن نداشت. در طول زمان صاحب این امکانات شد. مثل اینکه شما بگویید برق را تعریف کنید که چیست. همان تعریفی که می توانیم برای برق، تلفن و دیگر چیزها بدهیم برای شهر هم می توانیم تعریفی بکنیم. این زاییده شهر در واقع زاییده نیاز انسان در طول زمان است که دارد شکل های متعدد و متنوعی به خود می گیرد.

 
شهر و روستا (قسمت دوم)شهر و روستا (قسمت دوم)

گفتگو با حمید سهیلی : شما می فرمایید آدم در روستا گم نمی شود ولی در شهر اگر خوانا نباشد گم می شود. یعنی اگر در نقطه ای که هنوز نمی دانیم چیست گم نشدیم این نقطه لزوماً شهر نیست، شاید جایی غیر از شهر باشد. شما مثال آلمان را مطرح کردید، حال من آریزونای آمریکا مثال می زنم، که همه اش خشک است و کاکتوس دارد، برعکس اروپا که به دلیل موقعیت جغرافیایی اش واقعاً شهر و غیرشهر، شهر و بیرون شهر، معنی نمی دهد...