در سه کيلومتری غرب سمنان سه محله وجود دارد که در حال حاضر به نام های کوشمغان، زاواغان و کديور خوانده مي‌شوند و مجموع اين سه محله را نيز محلات ثلاث مي‌نامند.

با توجه به آثار موجود، محله های مذکور از محله های بسيار کهن سمنان محسوب مي‌شوند. نام اصلی کوشمغان کوشک مغان بود که براثر کثرت استعمال کوشمغان شده است. 
در اين محله قلعه قديمی ويرانی وجود دارد که در گذشته خندقی نيز در اطراف آن وجود داشت و مردم با استفاده از تخته پل وارد قلعه مي‌شدند. در قلعه که از گذشته باقی مانده يکپارچه از سنگ است.
قلعه لاسگرد
در بين بقعه سيدرضا و شمال کاروانسرای شاه عباسی لاسگرد، يکی از معروفترين قلعه های سمنان به نام دژ لاسگرد وجود دارد که با توجه به سرحدی بودن قريه لاسگرد در دوران قبل از اسلام به ويژه در زمان اشکانيان، احتمال مي‌رود اين قلعه در زمان اشکانيان بنا شده باشد. 
اين قلعه مستحکم که با خشت های خام بزرگ ساخته شده تا اواسط دوره قاجاريه پابرجا بود و پس از اين تاريخ روبه ويرانی نهاد. آنچه اکنون از اين قلعه عظيم مانده گذرگاهای زيرزمينی سه طبقه ای است که همه به يکديگر راه دارند.
قلعه پاچنار
در جنوب غربی ميدان ابوذر و در محله اسفنجان سمنان آثار دو قلعه پر ابهت و قديمی به چشم ميخورد که به قلعه های پاچنار معروف هستند. 
اين قلعه ها به صورت دژهای دوران باستان ساخته شده بودند و از زمره قلعه‌های بسيار مهم نظامی و دفاعي شهرستان به شمار مي‌رفتند. بعضی‌ها قدمت و تاريخ بنای اين قلعه‌ها را به دوران طاهريان نسبت مي‌دهند.
ميدان باستانی دلازيان(چشمه شيخ)
اين ميدان در هشت کيلومتری جنوب شرقی شهر سمنان و در پانصد متری خم رودخانه گيناب واقع شده است در انتهای اراضی کشاورزی نمای هشت تپه نزديک به هم ديده مي‌شود هرچند جاگيری تپه ها در کنار هم شکل هندسی ويژه‌ای ندارد اما از هر سو که بدان‌ها بنگريم همواره هشت برجستگی از دور پيداست. 
بلندی اين تپه‌ها يکسان نيست. ولی تفاوت زيادی هم ندارند. فاصله بين دامنه های پست تپه جنوبی تا دامنه های پايين تپه شمالی بالغ بر230 متر و فاصله مشابه تپه شرقی تا تپه غربی معادل 300 متر است. وسعت دامنه های هر يک از تپه ها متفاوت است و تپه های کوچکتر نيز دامنه و کنار تپه های بلند جای دارند.
تپه تاريخی ناسار (نوحصار)
اين تپه در سه کيلومتری شرق شهر سمنان و در پنج کيلومتری جنوب راه شوسه آن واقع شده است. در مورد وجه تسميه آن عقيده بر اين است که نام ناسار در اصل نو‌ حصار بوده و در اثر مرور زمان به ناسار تبديل شده است. 
آثار باقی مانده اين شهر به صورت تل بزرگی در شمال شرقی ناسار فعلی مشاهده می‌شود. در حفاری‌هايي که ساليان قبل در اين تپه به عمل آمد، اشياي فراوانی کشف شد. از قراين چنين بر می‌آيد که بنای اين شهر در حمله‌های اقوام مهاجم نابود شده و قريه ناسار کنونی در کنار خرابه‌های آن بنا شده‌ و لذا به نوحصار يا حصار نو معروف شده‌است.

 

منبع:سایت تبیان مرکز زنجان    

تدوین و آماده سازی برای انتشار در وب سایت : شهره السادات عربشاهی