شرح برخی از فعالیت های انجمن مفاخر معماری ایران

همکاری در بازسازی و نوسازی بافت با ارزش و تاریخی شهر بم :

به این منظور انجمن طی نامه‏ای در سال 1383 به ستاد راهبری و بازسازی و سیاستگزاری بم اعلام آمادگی برای همکاری نمود و طی جلسات و بازدیدهای محلی رهنمودهای لازم به مسئولین و مجریان امر داده شد.

همکاری برای ساماندهی محوطه تاریخی پاسارگاد :

انجمن طی نامه ای به معاونت ریاست جمهوری و ریاست سازمان میراث فرهنگی و گردشگری برای همکاری در ساماندهی محوطه تاریخی پاسارگاد که در بیست و هشتمین اجلاس بین الملی کمیته میراث جهانی در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است ، اعلام آمادگی نمود.

اعتراض به عملیات اجرائی برج جهان نما در حریم میدان نقش جهان اصفهان :

انجمن طی نامه‏ای به ریاست جمهوری وقت درخواست نمود تا عملیات اجرایی برج جهان نما در حریم میدان نقش جهان اصفهان متوقف شود و نیز درخواست کرد تا تدوین و اصلاح قوانین و آیین نامه‏های مورد نیاز که در بردارنده تعریف جدید و فراگیر از حفظ و حراست میراث فرهنگی و تاریخی کشور باشد ، در دستور کار متولیان امر میراث فرهنگی قرار گیرد.

شناسنامه ساختمان :

پیشنهاد تهیه لوح سنگی مشخصات بناها و نصب آن در بدنه ساختمان‏های معاصر در سال 1383 به سازمان های مربوطه ارائه گردید .

بزرگداشت روز خلیج فارس :

  • به منظور بزرگداشت نام خلیج فارس ، انجمن طی نامه ای در سال 1383 به عنوان ریاست جمهوری وقت و ریاست شورای عالی انقلاب فرهنگی پیشنهاد داد که یک روز به نام خلیج فارس در تقویم رسمی کشور منظور گردد. طی پیگیری ها و مکاتبات لازم ، روز 10 اردیبهشت ماه بعنوان روز خلیج فارس در تقویم سال 1385 نامگذاری شد.
  • در اردیبهشت ماه 86 نیز انجمن طی نامه ای از مقامات و سازمان های سراسر کشور خواستار آن شد تا ضمن برگزاری مراسم ویژه برای بزرگداشت روز ملی خلیج فارس و تکریم ارزشهای میراث معنوی کشور ، نسبت به نامگذاری و ثبت نام وزین خلیج فارس بر آثار و عناصر (موجود یا در دست اجرا) اقدام نمایند.
  • بسیاری از سازمان ها در پاسخ این فراخوان ، نحوه انجام نام گذاری را به انجمن اعلام داشتند. مدیریت این طرح بعهده آقای مهندس حسین پرهمت است.

تدوین کتاب چهل ستون :

کتاب چهل ستون ، حاوی بیش از چهل مقاله در زمینه معماری و شهرسازی و محیط انسانی که توسط تعدادی از اساتید معماری و شهرسازی در سال 1383 تدوین گردید. این کتاب شامل چهار فصل به این شرح می باشد :

  1. میراث معماری ایران
  2. معماری و جامعه
  3. معماری معاصر و رویکرد جهانی شدن
  4. شهرهای ایران در آستانه تحول

مقالات موجود در این کتاب در 200 صفحه رنگی بوده و نویسندگان آن از اعضاء علمی و هیئت امناء انجمن می باشند . نمونه این کتاب برای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به منظور جلب حمایت مالی از چاپ کتاب ارسال و موافقت آن کسب گردید. مدیر طرح کتاب چهل ستون آقای مهندس کیومرث بیات می‏باشند.

تشكیل سازمان های مردم نهاد ایرانشناسی :

  • به مناسبت هفته ایران شناسی (30 شهریور ماه تا 5 مهر ماه) انجمن طی نامه ای به ارگان ها و مراكز و سازمان های سراسر کشور خواستار آموزش ، تشویق ، ارائه تسهیلات برای تشكیل سازمان های مردم نهاد ایران شناسی در سطح استان ها و شهرستان ها شد تا انگیزه برای پیوستن جوانان ، صاحب نظران و خردمندان به سازمان های مزبور فراهم شود تا این سازمان ها ، بتوانند زمینه ساز تمدنی شكوفا و براساس ارزش های والای ایرانی ، بویژه در این برهه از تاریخ گردند.
  • این طرح با مدیریت آقای دکتر ایرج شهروز تهرانی انجام می گیرد.

تاریخ شفاهی معماری و شهرسازی ایران :

  • تهیه و تدوین تاریخ شفاهی معماری و شهرسازی با همکاری مرکز اسناد و کتابخانه ملی ایران در دست انجام است . این طرح با پیشنهاد انجمن در سال 1383 و با موافقت مرکز مزبور شروع شد . برنامه ریزی و مدیریت این طرح با آقای دکتر سیروس باور می باشد که با همکاری عوامل ضبط و تصویربرداری مرکز اسناد و کتابخانه ملی ایران تاکنون در چند مورد انجام پذیرفته است .
  • این برنامه جهت گسترش فرهنگ مستندسازی و ثبت و جمع آوری تاریخ معاصر توسط ارگان های ذیربط علمی و اجرایی کشور با ارسال بیش از دوهزار نامه و در ابعاد گسترده ای اعلام گردید که مورد استقبال مخاطبین و اعلام آمادگی و پاسخ مثبت بسیاری قرار گرفت .
  • در سال 1384 نیز نامه ای برای سازمان ها و ارگان های سراسر کشور فرستاده شد و از آنها درخواست گردید تا نسبت به تهیه آن بخش از تاریخ شفاهی معماری و شهرسازی معاصر ایران که در حوزه مسئولیت ایشان قرار دارد ، به طور مستقیم اقدام نمایند. همچنین انجمن لیست 25 نفر از معماران پیشکسوت و متقدمان در عرصه معماری و شهرسازی کشور را نیز برای مرکز اسناد ، به منظور تهیه تاریخ شفاهی معماری و شهرسازی ایران ارسال نمود .

معماری برای مخاطبین عام :

جهت حساس نمودن افکار عمومی و آحاد مردم ، میزگردهای مطبوعاتی در مورد مباحث مختلف مانند هویت بخشی به شهرها - معماری مدارس و مراکز آموزشی - معماری مساجد - معماری برای معلولین - میراث فرهنگی - معماری معاصر - معماری پایدار و . . . در دفتر روزنامه های کثیرالانتشار و با حضور صاحب نظران و اساتید از سال 1384 تاکنون تشکیل گردیده است.

تدوین نظام جامع حفاظت از میراث ملی :

انجمن در خرداد ماه سال 1384 نامه ای در خصوص ضرورت تدوین نظام جامع حفاظت از میراث ملی ایران در سطح گسترده ارسال داشت که همراه با بیانیه انجمن به مناسبت روز جهانی موزه و میراث فرهنگی کشور مورد توجه مقامات و مطبوعات قرار گرفت.

موزه ملی معماری :

مکاتبات اولیه در سال 1384 برای احداث موزه ملی معماری از طرف سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی مورد موافقت قرار گرفت و طی دستور ریاست وقت سازمان با ارجاع نامه به معاونت هنری و فرهنگی سازمان در دستور کار معاونت مزبور قرار گرفت. مکاتبات دیگری نیز برای جلب نظر و موافقت مقامات سایر استان‏ها برای تاسیس موزه معماری در مرکز هر استان یا شهرهای واجد شرایط انجام گرفته است. در سال 1386 پیگیری های مجدد برای تاسیس این موزه ها صورت گرفته است.

نوسازی ، توسعه و تجهیز مدارس:

  • در مهر ماه سال 1385 انجمن طی نامه ای به ارگان‏ها و سازمان های سراسر کشور ضمن گرامیداشت روز پیوند اولیاء و مربیان و آغاز هفته معماری مدارس ، از تمامی كسانی كه خود را در ایجاد فضای تحصیلی سهیم و مسئول می‏دانند ، معماران ، مسئولان آموزش و پرورش ، مسئولان آموزش عالی ، وزارت مسكن و شهرسازی ، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و تمام علاقمندان به امر آموزشی كشور ، شهرداری ها و خیرین مدرسه ساز دعوت بعمل آورد تا به معماری مدارس دقت بیشتر كرده و در بهبود آن همكاری كنند .
  • سازمان نوسازی ، توسعه و تجهیز مدارس از این طرح استقبال کرد و به نتایج قابل توجهی نیز دست یافته است. مدیریت طرح معماری مدارس و فضاهای آموزشی در انجمن برعهده آقای مهندس پرویز مختاری است.

میراث مکتوب معماری و شهرسازی :

  • برای حفظ میراث مکتوب معماری و شهرسازی ، انجمن ، همکاری خود را با سازمان اسناد ملی و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی در سال 1384 اعلام نمود و به این منظور نامه ای در تیراژ 3000 نسخه مبنی بر درخواست همکاری هر چه بیشتر از سازمان ها ، دستگاه های اجرائی ، انجمن های غیردولتی، مراکز آموزش عالی و نیز مهندسان معمار و شهرساز که در عرصه های گوناگون فعالیت دارند ارسال نمود که طی آن مراکز و سازمان های مزبور را برای جمع آوری اسناد و مدارک در جهت حفظ میراث مکتوب معماری و شهرسازی ایران به دعوت خواند.
  • در این خصوص انجمن طی نامه ای به معاونت فرهنگی و ارتباطات سازمان میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری درخصوص تاسیس موزه میراث مكتوب معماری و شهرسازی ایران ، آمادگی خود را در گردآوری مدارك و اسناد مربوط و تجهیز موزه مزبور اعلام داشت. آقای دکتر محمدمنصور فلامکی مدیریت میراث مکتوب معماری و شهرسازی را بعهده دارند.

معماری برای صنایع :

  • انجمن طی نامه ای در آبان ماه 1385 از كلیه سازمان هاو اماكن خواست تا موضوع با اهمیت و حیاتی صنعت و معماری صنایع را با نگرشی دقیق مورد بررسی و تحلیل قرار دهند. در این پژوهش از مجتمع های بزرگ صنعتی و صنایع ملی مانند معادن ، نفت ، پتروشیمی ، گاز و انرژی تا كارگاه های صنعتی و تولید مورد كنكاش قرار می گیرند و به نقش معماری و جامعه معماران در كالبد جوامع صنعتی اشاره می‏شود.
  • تهیه مقالات و جزوات در زمینه معماری صنایع و ارتباط معماران در مجموعه صنایع و برگزاری میزگردهای دانشگاهی و دانشجویی و اعزام اساتید به مراكز دانشگاه های سراسر كشور به منظور تبیین موارد فوق و تشكیل جلسات محدودتر تخصصی و مذاكرات حضوری جهت تشریح بیشتر مسائل و مطالب و همكاری با مراكز صنایع كشوری در دستور کار معماری صنایع قرار داد. آقای مهندس اردشیر سیروس مدیر طرح معماری برای صنایع هستند.

ایجاد تشکل های معماری و معماران :

یکی از اهداف عالیه انجمن کوشش در جهت ارتقاء جایگاه معماری و معماران در سطح جامعه و در سراسر کشور است. به همین منظور از آغاز سال 1384 از طریق سازمان های نظام مهندسی ساختمان در استان‏ها و دریافت اسامی و آدرس معماران برای تشکیل نهادهای تخصصی معماری در هر استان دعوت بعمل آمده است . از پانزده استان مورد مخاطب تاکنون در پنج استان تشکل های معماری و معماران شکل گرفته است و مراتب به انجمن اعلام گردیده است.
جهت تداوم این امر در روز مهندسی (5 اسفند 1385) با ارسال بیش از 3000 نامه برای کلیه نهادها ، انجمن ها ، مهندسان مشاور ، سازمان ها و وزارتخانه ها ، شهرداری ها ، سازمان‏های نظام مهندسی و کلیه دست اندرکاران در سراسر کشور این دعوت درسطح گسترده تری انجام شد. مدیریت این طرح به عهده خانم مهندس انوشه منصوری است.

مرکز اسناد و کتابخانه انجمن :

در حال حاضر انجمن دارای آرشیو غنی از عکس‏ و مدارک مربوط به بناهای باستانی و تاریخ معماری کشور است که هر سال در تهیه سررسید انجمن از آن بهره برداری می شود.
این اسناد ، در صورت تامین فضای بهره برداری مناسب ، در اختیار همگان قرار خواهد گرفت.

مهندسان ، بازسازی و مقاوم سازی روستاها :

  • درراستای سیاست جلوگیری از مهاجرت روستائیان به شهرها ، برنامه بازسازی و مقاوم سازی روستاهای کشور (برای ساخت دویست هزار واحد مسکونی روستائی در هر سال) به مرحله اجرا درآمد. این طرح در عین حال که رفاه و سازندگی روستاها را به همراه دارد چنانچه از بعد معماری و هویت روستاهای با ارزش در آن دقت نشود صدمات غیرقابل جبرانی به بار خواهد آمد .
  • به همین لحاظ انجمن در سال 1384طی نامه ای که به کلیه مراکز اجرایی دانشگاهی ، مهندسان مشاور و شرکت های ساختمانی ، مطبوعات ، مجلات تخصصی و . . . ارسال کرد پیشنهاد نمود روز مهندسی سال 84 به موضوع مهندسان و بازسازی روستاها تخصیص داده شود و توانایی جامعه مهندسین کشور برای بازسازی ، مقاوم سازی ، تجهیز و آبادانی روستاها به یاری فراخوانده شوند.
  • همچنین انجمن با برپایی همایش با همین عنوان طی سخنرانی‏ای متعدد و برپایی میزگرد به تحلیل و بررسی جوانب مختلف این بازسازی پرداخت. مدیریت این طرح در سال 1384 به عهده آقای مهندس عبدالرضا فرید نائینی قرار دارد.

کتاب معماران ایران :

نشر کتاب معماران ایران از جمله اقدامات انجمن در راستای اعتلای فرهنگ معماری کشور و حفظ دست آوردهای آن می باشد که بعنوان یک کتاب مرجع مورد بهره برداری مسئولان ،دست اندرکاران و نیز دانشجویان رشته معماری خواهد بود.
این کتاب در اردیبهشت 1386 با کمک موسسه فرهنگی ، پژوهشی و چاپ و نشر نظر تدوین وچاپ گردیده است. معرفی معماران در این کتاب در طیف هائی به شرح زیر می باشد :

  • آغازگران معماری معاصر ایراناساتید و نظریه پردازان
  • طراحان
  • سازندگان و مجریان
  • مولفین و پژوهشگران

این کتاب برای نخستین بار به معرفی یکصد و چهارده نفر از معماران (متولد 1330 و قبل از آن) پرداخته است . تهیه این کتاب از حمایت مالی حاضران در کتاب و بخشی نیز با حمایت شرکت سرمایه گذاری مهندسان ایران مقدور شده است.
مدیریت اجرایی این کتاب برعهده خانم مهندس انوشه منصوری بوده و با نظارت آقای مهندس سیدعلیرضا قهاری انجام گرفته است .

هفته معماری برای معلولان :

هم زمان با روز جهانی معلولان (14 آذرماه 1385) در انجمن با برپائی نشست خبری هفته معماری برای معلولان اعلام گردید.
سپس دفتر ریاست جمهوری طی نامه ای در اردیبهشت ماه 86 به دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی ، تائید برای ثبت این هفته را در تقویم رسمی اعلام داشته است. آقای دکتر نصراله پرنگی مدیر این طرح هستند.

همکاری در بازسازی و تجهیز کتابخانه دانشکده حقوق دانشگاه تهران :

بدنبال وقوع حادثه آتش سوزی در کتابخانه دانشکده حقوق دانشگاه تهران انجمن طی نامه ای برای هفتصد مرکز فرهنگی ، دانشگاهی ، سازمان ها و نهادها خواستار کمک و همکاری آنان برای بازسازی و تجهیز مجدد این کتابخانه شد. از طرف انجمن نیز تجهیزاتی به ارزش ده میلیون ریال و یکصد جلد کتاب تخصصی به کتابخانه اهداء شد.

سردیس مهندس سیدهادی میرمیران:

از آنجا که گذر هنرمندان در کیش پیش از این برای تجلیل از مشاهیر و هنرمندان برنامه ریزی شده و فضای مناسبی برای معرفی شایسته از بزرگان فرهنگ و هنر ایران به گردشگران خارجی و داخلی فراهم آمده است. انجمن پیشنهاد کرد که سردیس مرحوم مهندس میرمیران نیز در کنار سایر تندیس های منصوب قرار گیرد. که این پیشنهاد مورد پذیرش سازمان منطقه آزاد کیش قرار گرفت و سردیس با هزینه سازمان تهیه و در گذر هنرمندان نصب گردید.

جلوگیری از تخریب هتل لاله تهران :

انجمن طی نامه ای به رئیس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کشور در سال 1384 خواست تا به منظور جلوگیری از تخریب هتل لاله واقع در خیابان لاله زار نو (تهران) که مربوط به دوران پهلوی اول می‏باشد و جهت احداث ساختمان و پارکینگ خریداری و مجوز تخریب و ساخت آن گرفته شده ، نسبت به ثبت و حفاظت آن اقدام نماید.

اهداء لوح افتخار :

انجمن به پاس از زحمات مقامات و ارگان های مختلف اقدام به اهداء لوح‏های افتخار به معاونت وقت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در اردیبهشت ماه سال 1384 به پاس تلاش ایشان در معرفی میراث معماری و فرهنگی و نیز حمایت های مستمر در هویت بخشی به جامعه معماران کشور نمود. روزنامه همشهری نیز بعنوان روزنامه برتر و فعال در حوزه معماری کهن و معاصر ایران و به پاس از حمایت های مستمر در هویت بخشی به جامعه معماران کشور در سال 1383 لوح افتخار دریافت کرد.

کتاب سال معماری ایران :

ثبت رویدادها و معرفی آنچه در حوزه معماری و شهرسازی کشور در طول یک سال انجام می گیرد می تواند از طرفی موجبات نگرش مثبت مسئولان و متولیان امر ، به لزوم توجه به این حرفه فراهم آورد و از طرفی مشوقی باشد برای معماران دست‏اندرکار ساخت و ساز و آموزش معماری کشور تا نتیجه و حاصل کار سالیانه خود را به قضاوت بگذارند. امید است این طرح با فراهم آوردن امکانات اجرایی و تامین مالی درسال 1386 تحقق پذیرد .

ایران شناسی و معرفی استان ها :

• به منظور معرفی و نکوداشت مظاهر تاریخی اجتماعی و فرهنگی مناطق مختلف ایران ، انجمن ، طرح ایران شناسی (با معرفی سالیانه هر استان) را در دست اجراء دارد برگزیده محورهای معرفی شامل این عناوین است :

  1. معرفی آثار تاریخی و جلوه های طبیعی و زیست محیطی.
  2. معرفی فعالیت های اجتماعی ، فرهنگی، بهداشتی ، آموزش عالی و . . .
  3. بزرگداشت و تجلیل بزرگان فرهنگ و ادب و علوم .
  4. برگزاری همایش های علمی ، تخصصی و هنری در زمینه های مورد نیاز.

به دنبال فراخوان انجمن ، استان های مختلف اعلام آمادگی کردند و استان سمنان بعنوان استان سال 86 انتخاب گردید.

  • برگزاری مراسم بزرگداشت مولانا در بسطام (شاهرود)
  • احداث خانه اقوام ایرانی
  • احداث موزه عرفان شرق
  • بزرگداشت هزاره شیخ ابوالحسن خرقانی

از برنامه هائی است که انجمن برای انجام آن در سال 1386 اعلام آمادگی نموده است. معرفی استان هر سال با سرپرستی یکی از اعضای هیئت امناء انجام می گیرد. معرقی استان سمنان در سال 1386 به عهده آقای دکتر ایرج شهروز تهرانی است.